shì míng
释名
huáng liáng jiāng jūn huǒ cān fū rú
黄良、将军、火参、肤如。
qì wèi
气味
gēn kǔ hán wú dú
（根）苦、寒、无毒。
zhǔ zhì
主治
tù xiě bí xuè xīn qì bù zú
吐血、鼻血（心气不足）。
yòng dài huáng èr liǎng huáng lián huáng qín gè yī liǎng jiā shuǐ sān shēng zhǔ chéng yī shēng rè fú
用大黄二两，黄连、黄芩各一两，加水三升，煮成一升，热服。
xià xiè jí yàn
下泻即验。
shāng hán pǐ mǎn xīn xià mǎn ér bù tòng
伤寒痞满（心下满而不痛）。
yòng dài huáng èr liǎng huáng lián yī liǎng pào rù má fèi tāng zhōng
用大黄二两、黄连一两，泡入麻沸汤中。
guò yī huì jiǎo zhā qǔ zhī fēn èr cì wēn fú
过一会，绞渣取汁，分二次温服。
cǐ fāng míng dài huáng huáng lián xiè xīn tāng
此方名大黄黄连泻心汤。
rè bìng lián shuō hú huà
热病廉说胡话。
yòng dài huáng wǔ liǎng cuò xì chǎo dào wēi hóng jiā shuǐ jiān chéng gāo zǐ měi fú bàn shi lěng shuǐ sòng xià cǐ fāng yì zhì shāng hán fā huáng
用大黄五两，锉细，炒到微红，加水煎成膏子，每服半匙，冷水送下，此方亦治伤寒发黄。
yāo jiǎo fēng tòng
腰脚风痛。
yòng dài huáng èr liǎng qiē chéng bù kuài jiā shǎo xǔ sū yóu chǎo shì bù néng chǎo jiāo
用大黄二两，切成不块，加少许酥油炒士，不能炒焦。
dǎo làn shāi guò
捣烂筛过。
měi fú èr qián kōng xīn fú zhǔ kāi guò duō cì de jiāng tāng sòng xià
每服二钱，空心服，煮开过多次的姜汤送下。
xiè chū lěng nóng è wù tòng jí zhǐ
泻出冷脓恶物，痛即止。
fēng rè jī yōng
风热积壅。
yòng dài huáng sì liǎng qiān niú zi bàn chǎo sì liǎng gòng yán wèi mò jiā liàn mì zuò chéng wán le rú wú zǐ dà
用大黄四两、牵牛子（半炒）四两、共研为末，加炼蜜做成丸了，如梧子大。
měi fú shí wán bái kāi shuǐ sòng xià
每服十丸，白开水送下。
rú yào wēi xiè měi fú kě jiā shí zhì èr shí wán
如要微泻，每服可加十至二十丸。
yòu fāng jī běn shàng hé shàng zhǔ zhà dàn bù yòng liàn mì ér yòng zào jiá áo gāo dài tì chēng wéi zhuì tán wán huò quán zhēn wán yòu míng bǎo ān wán
又方：基本上和上主栅，但不用炼蜜而用皂荚熬膏代替，称为坠痰丸或“全真丸”，又名“保安丸”。
tán wèi miàn bìng dàn shuǐ xiè jí tāi qián chǎn hòu de tán bìng bù kě fú yòng
痰为面病（但水泻及胎前产后的痰病不可服用）。
yòng dài huáng jiǔ jìn zhēng shú
用大黄（酒浸，蒸熟。
qiè shài bā liǎng shēng huáng qín bā liǎng chén xiāng bàn liǎng gòng yán wèi mò jiā qīng méng shí èr liǎng hé yàn xiāo èr liǎng yì qǐ fēng gù duàn hóng yán xì de yào mò èr liǎng yǐ shuǐ hé gè yào chéng wán rú wú zǐ dà
切晒）八两，生黄芩八两，沉香半两，共研为末，加青礞石（二两）和焰硝（二两）一起封固、煅红、研细的药末二两，以水和各药成丸，如梧子大。
cháng fú yī èr shí wán xiǎo bìng wǔ liù shí wán huǎn bìng qī bā shí wán jí bìng yī bǎi èr shí wán wēn shuǐ sòng xià hòu hǎo jìng wò wù dòng ràng yào qǐ zuò yòng
常服一、二十丸，小病五、六十丸，缓病七、八十丸，急病一百二十丸，温水送下后，好静卧勿动，让药起作用。
dì èr tiān xiān xià zāo pò cì xià tán xián
第二天，先下糟粕，次下痰涎。
rú wèi xià kě zài cì fú yào cǐ fāng míng gǔn tán wán
如未下，可再次服药，此方名“滚痰丸”。
fù zhōng pǐ kuài
腹中痞块。
yòng dài huáng shí liǎng yán wèi mò jiā cù sān shēng mì liǎng shi hé yún jiān chéng wán le rú wú zǐ dà
用大黄十两，研为末，加醋三升、蜜两匙，和匀，煎成丸了，如梧子大。
shēng qián le sān shí wán shēng jiāng tāng guān dìng
生前了三十丸，生姜汤关定。
néng tù xiè jí yàn
能吐泻即验。
yòu fāng chén shí huī bàn jīn wǎ qì shàng chǎo zhì jí rè děng shāo lěng hòu jiā dà huáng mò chǎo rè yī liǎng guì xīn mò lüè chǎo bàn liǎng yǐ cù diào chéng gāo tān zài bù shàng tiē huàn chù
又方：陈石灰半斤，瓦器上炒至极热，等稍冷后，加大黄末（炒热）一两、桂心末（略炒）半两，以醋调成膏，摊在布上贴患处。
yòu fāng dài huáng èr liǎng pò xiāo yī liǎng gòng yán wèi mò yǐ dà suàn tóng dǎo chéng gāo tiē huàn chù
又方：大黄二两、朴硝一两，共研为末，以大蒜同捣成膏贴患处。
jiā fàng ā wèi yī liǎng gèng hǎo
加放阿魏一两，更好。
pí pǐ gān jī
脾癖疳积。
yòng dài huáng mò sān liǎng jiā cù áo chéng gāo dào zài wǎ shàng rì shài yè lù sān tiān
用大黄末三两，加醋熬成膏，倒在瓦上日晒夜露三天；
zài jiā liú huáng yī liǎng yǐ xíng rú hǔ pò zhě wèi hǎo gōng fěn yī liǎng yì qǐ yán yún
再加硫磺一两（以形如琥珀者为好）、宫粉一两，一起研匀。
shí suì yǐ xià xiǎo hái měi fú bàn qián dà rén měi fú yī qián bàn mǐ tāng sòng xià
十岁以下小孩，每服半钱，大人每服一钱半，米汤送下。
jì shēng lěng yú ròu zhǐ chī bái zhōu bàn yuè
忌生冷鱼肉，只吃白粥半月。
rú yī fú bù yù bàn yuè zhī hòu zài fú
如一服不愈，半月之后再服。
xiǎo ér zhū rè
小儿诸热。
yòng dài huáng wēi shú huáng qín gè yī liǎng gòng yán wèi mò jiā liàn mì zuò zài chéng wán zǐ rú má zi dà
用大黄（煨熟）、黄芩各一两，共研为末，加炼蜜做在成丸子，如麻子大。
měi fú wǔ zhì shí wán mì tāng sòng xià
每服五至十丸，蜜汤送下。
yì kě jiā huáng lián chēng wéi sān huáng wán
亦可加黄连，称为“三黄丸”。
gǔ zhēng jī rè jiàn jiàn huáng shòu
骨蒸积热，渐渐黄瘦。
yòng dài huáng sì fēn jiā tóng biàn wǔ liù hé jiān qǔ sì hé qù zhā fú zhī fēn èr cì fú
用大黄四分、加童便五六合，煎取四合，去渣服汁，分二次服。
chì bái zhuó lín
赤白浊淋。
yòng dài huáng yán mò měi cì qǔ liù fēn fàng rù pò le dǐng de jī dàn zhōng jiǎo yún zhēng shú kōng xīn chī xià
用大黄研末，每次取六分，放入破了顶的鸡蛋中，搅匀，蒸熟，空心吃下。
sān cì jiàn xiào
三次见效。
dà biàn mì jié
大便秘结。
yòng dài huáng mò yī liǎng qiān niú tóu mò bàn liǎng hé yún měi fú sān qián
用大黄末一两、牵牛头末半两，和匀，每服三钱。
yòng jué cì xù xīn fán xiàn xiàng zhě jiǔ sòng xià wú cǐ xiàn xiàng zhě mì tāng sòng xià
用厥次序心烦现象者，酒送下，无此现象者，蜜汤送下。
rè lì lǐ jí hòu zhòng
热痢，里急后重。
yòng dài huáng yī liǎng jìn jiǔ zhōng bàn rì qǔ chū jiān fú
用大黄一两，浸酒中半日，取出煎服。
shāng hán bìng rè huò luàn xián liú tǔ nì bù néng yán yǔ yá chǐ dòng yáo chuǎn qì mèn jué
伤寒并热霍乱（涎流吐逆，不能言语，牙齿动摇，喘气闷绝）。
yòng dài huáng rén shēn gè bàn liǎng jiā shuǐ èr wǎn jiān chéng yī wǎn rè fú jí ān
用大黄、人参各半两，加水二碗，煎成一碗，热服即安。
shí hòu jí tǔ
食后即吐。
yòng dài huáng yī liǎng gān cǎo èr qián bàn jiā shuǐ yī shēng zhǔ chéng bàn shēng wēn fú
用大黄一两、甘草二钱半，加水一升，煮成半升，温服。
chǎn hòu xuè kuài
产后血块。
yòng dài huáng mò yī liǎng jiā tóu cù bàn shēng áo gāo zuò chéng wán zǐ rú wú zǐ dà
用大黄末一两，加头醋半升，熬膏做成丸子，如梧子大。
měi fú wǔ wán wēn cù huà xià
每服五丸，温醋化下。
nán zǐ shàn qì piān zhuì
男子疝气偏坠。
yòng dài huáng mò diào cù tu huàn chù yào gàn jí huàn
用大黄末调醋涂患处，药干即换。
tóu yǎn hūn xuàn
头眼昏眩。
yòng jiǔ chǎo zài huáng yán wèi mò qīng chá sòng fú èr qián
用酒炒在黄，研为末，清茶送服二钱。
fēng rè yá tòng
风热牙痛。
yòng dà nèi shāo cún xìng yán wèi mò zǎo wǎn cā yá
用大内烧存性，研为末，早晚擦牙。
kǒu qiāng mí làn
口腔糜烂。
yòng dài huáng kū fán děng fēn wèi mò cā yá tǔ xián
用大黄、枯矾，等分为末，擦牙，吐涎。
bí nèi shēng chuāng
鼻内生疮。
yòng shēng dài huáng xìng rén dǎo yún jiā zhū yóu diào tu
用生大黄、杏仁捣匀，加猪油调涂。
yòu fāng yòng shēng dài huáng huáng lián gè yī qián shè xiāng shǎo xǔ gòng yán wèi mò jiā zhòng yóu diào tu
又方：用生大黄、黄连各一钱，麝香少许，共研为末，加重油调涂。
sǔn shāng yū xuè cóng gāo chù diē xià huò mù shí yā shāng tòng bù kě rěn
损伤瘀血（从高处跌下或木石压伤，痛不可忍）。
yòng dài huáng jiǔ zhēng yī liǎng xìng rén qù pí sān qī lì gòng yán xì jiā jiǔ yī wǎn jiān chéng liù fēn jī míng shí fú
用大黄（酒蒸）一两、杏仁（去皮）三、七粒，共研细，加酒一碗，煎成六分，鸡鸣时服。
zhì wǎn jiān yǒu yū xuè pái xià wèi yàn
至晚间有瘀血排下为验。
dòng chuāng
冻疮。
yòng shuǐ diào dài huáng mò tú chá
用水调大黄末涂搽。
tāng huǒ shāng
汤火伤。
yòng dài huáng shēng yán diào mì tu chá bù wéi zhǐ tòng ér qiě miè bān
用大黄生研，调蜜涂搽，不惟止痛，而且灭瘢。
qú sōu yǎo chuāng
蠼螋咬疮。
yòng dài huáng yán mò fū shàng
用大黄研末敷上。
zhǒng dú chū qǐ
肿毒初起。
yòng dài huáng wǔ bèi zǐ huáng niè děng fēn wèi mò xīn jí shuǐ tiáo yún tu huàn chù
用大黄、五倍子、黄蘖，等分为末，新汲水调匀涂患处。
měi tiān sì zhì wǔ cì
每天四至五次。
yōng zhǒng rè tòng
痈肿热痛。
yòng dài huáng yán mò jiā cù tiáo yún tu huàn chù
用大黄研末，加醋调匀涂患处。
yào gàn jí huàn
药干即换。
rǔ yōng
乳痈。
yòng dài huáng fěn cǎo gè yī liǎng gòng yán wèi mò jiā hǎo jiǔ áo chéng gāo tān bù kuài shàng tiē chuāng
用大黄、粉草各一两，共研为末，加好酒熬成膏，摊布块上贴疮。
tóng shí qǔ yào mò yī chí wēn jiǔ sòng fú
同时，取药末一匙，温酒送服。
cì rì yǒu è wù pái chū
次日有恶物排出。
cǐ fāng míng jīn huáng sàn
此方名“金黄散”。
dà fēng lài chuāng
大风癞疮。
yòng dài huáng wēi yī liǎng zào jiá liǎng cì yī liǎng gòng yán wèi mò
用大黄（煨）一两、皂荚两刺一两，共研为末。
měi fú yī chí kōng xīn fú wēn jiǔ sòng xià
每服一匙，空心服，温酒送下。
pái chū è wù rú yú nǎo zhuàng huò luàn fā zhuàng zài xióng huáng huā shé yào tōng tiān zài zào sàn
排出恶物如鱼脑状或乱发状，再雄黄花蛇药（“通天再造散”）
fù fāng
附方
dài huáng cháng yòng wèi jiě zào jié chú shí tán de yào yào mài hóng ér shí zhě yòng zhī yǒu sù xiào
大黄常用为解燥结、除实痰的要药，脉洪而实者用之，有速效。