qǐng xiāng wáng èr shí nián qín bái qǐ bá chu xī líng huò bá yān yǐng yí líng shāo xiān wáng zhī mù
顷襄王二十年，秦白起拔楚西陵，或拔鄢、郢、夷陵，烧先王之墓。
wáng xǐ dōng běi bǎo yú chén chéng
王徙东北，保于陈城。
chu suì xuē ruò wèi qín suǒ qīng
楚遂削弱，为秦所轻。
yú shì bái qǐ yòu jiàng bīng lái fá
于是白起又将兵来伐。
chu rén yǒu huáng xiē zhě yóu xué bó wén xiāng wáng yǐ wéi biàn gù shǐ yú qín
楚人有黄歇者，游学博闻，襄王以为辩，故使于秦。
shuō zhāo wáng yuē tiān xià mò qiáng yú qín chu jīn wén dài wáng yù fá chu cǐ yóu liǎng hǔ xiāng dòu ér nú quǎn shòu qí bì bù rú shàn chu
说昭王曰：“天下莫强于秦、楚，今闻大王欲伐楚，此犹两虎相斗而驽犬受其弊，不如善楚。
chén qǐng yán qí shuō
臣请言其说。
chén wén zhī wù zhì ér fǎn dōng xià shì yě
臣闻之：‘物至而反，冬夏是也。
zhì zhì ér wēi lèi qí shì yě
致至而危，累棋是也。
jīn dà guó zhī de bàn tiān xià yǒu èr chuí cǐ cóng shēng mín yǐ lái wàn shèng zhī de wèi cháng yǒu yě
’今大国之地半天下，有二垂，此从生民以来，万乘之地未尝有也。
xiān dì wén wáng zhuāng wáng wáng zhī shēn sān shì ér bù jiē dì yú qí yǐ jué cóng qīn zhī yào
先帝文王、庄王、王之身，三世而不接地于齐，以绝从亲之要。
jīn wáng sān shǐ shèng qiáo shǒu shì yú hán chéng qiáo yǐ běi rù yàn
今王三使盛桥守事于韩，成桥以北入燕。
shì wáng bù yòng jiǎ bù shēn wēi ér chū bǎi lǐ zhī de wáng kě wèi néng yǐ
是王不用甲，不伸威，而出百里之地，王可谓能矣。
wáng yòu jǔ jiá bīng ér gōng wèi dù dà liáng zhī mén jǔ hé nèi bá yàn suān zǎo xū táo rén chu yàn zhī bīng yún xiáng bù gǎn xiào wáng zhī gōng yì duō yǐ
王又举甲兵而攻魏，杜大梁之门，举河内，拔燕、酸枣、虚、桃人，楚、燕之兵云翔不敢校，王之功亦多矣。
wáng shēn xi zhòng èr nián rán hòu fù zhī yòu qǔ pú yǎn shǒu yuán yǐ lín rén píng bīng xiǎo huáng jì yáng yīng chéng ér wèi shì fú yǐ
王申息众二年，然后复之，又取蒲、衍、首垣，以临仁、平兵、小黄、济阳婴城，而魏氏服矣。
wáng yòu gē pú mó zhī běi shǔ zhī yàn duàn qí qín zhī yào jué chu wèi zhī jí
王又割濮、磨之北属之燕，断齐、秦之要，绝楚、魏之脊。
tiān xià wǔ hé liù jù ér bù gǎn jiù yě wáng zhī wēi yì dàn yǐ
天下五合、六聚而不敢救也，王之威亦惮矣。
wáng ruò néng chí gōng shǒu wēi shěng gōng fá zhī xīn ér féi rén yì zhī jiè shǐ wú fù hòu huàn sān wáng bù zú sì wǔ bó bù zú liù yě
王若能持功守威，省攻伐之心而肥仁义之诫，使无复后患，三王不足四，五伯不足六也。
wáng ruò fù rén tú zhī zhòng cái bīng jiǎ zhī qiáng yī huǐ wèi shì zhī wēi ér yù yǐ lì chén tiān xià zhī zhǔ chén kǒng yǒu hòu huàn
“王若负人徒之众，材兵甲之强，壹毁魏氏之威，而欲以力臣天下之主，臣恐有后患。
shī yún mǐ bù yǒu chū xiǎn kè yǒu zhōng
《诗》云：‘靡不有初，鲜克有终。
yì yuē hú rú qí wěi
’《易》曰：‘狐濡其尾。
cǐ yán shǐ zhī yì zhōng zhī nán yě
’这是说开始容易，结束难。
hé yǐ zhī qí rán yě zhì shì jiàn fá zhào zhī lì ér bù zhī yú cì zhī huò yě
何以知其然也?智氏见伐赵之利，而不知榆次之祸也；
wú jiàn fá qí zhī biàn ér bù zhī gàn suì zhī bài yě
吴见伐齐之便，而不知干隧之败也。
cǐ èr guó zhě fēi wú dà gōng yě shè lì yú qián ér yì huàn yú hòu yě
此二国者，非无大功也，设利于前，而易患于后也。
wú zhī xìn yuè yě cóng ér fá qí jì shèng qí rén yú ài líng hái wèi yuè wáng qín yú sān jiāng zhī pǔ
吴之信越也，从而伐齐，既胜齐人于艾陵，还为越王禽于三江之浦。
zhì shì xìn hán wèi cóng ér fá zhào gōng jìn yáng zhī chéng shèng yǒu rì yǐ hán wèi fǎn zhī shā zhì bó yáo yú záo tái zhī shàng jīn wáng dù chu zhī bù huǐ yě ér wàng huǐ chu zhī qiáng wèi yě
智氏信韩、魏，从而伐赵，攻晋阳之城，胜有日矣，韩、魏反之，杀智伯瑶于凿台之上，今王妒楚之不毁也，而忘毁楚之强魏也。
chén wèi dài wáng lǜ ér bù qǔ
臣为大王虑而不取。
shī yún dà wǔ yuǎn zhái bù shè
《诗》云：‘大武远宅不涉。
cóng cǐ guān zhī chǔ guó yuán yě
’从此观之，楚国，援也；
lín guó dí yě
而邻国才是秦国的敌人。
shī yún tā rén yǒu xīn yǔ cǔn duó zhī
《诗》云：‘他人有心，予忖度之。
yuè yuè chán tù yù quǎn huò zhī
跃跃毚兔，遇犬获之。
jīn wáng zhōng dào ér xìn hán wèi zhī shàn wáng yě cǐ zhèng wú xìn yuè yě
’今王中道而信韩、魏之善王也，此正吴信越也。
chén wén dí bù kě yì shí bù kě shī
臣闻，敌不可易，时不可失。
chén kǒng hán wèi zhī bēi cí lǜ huàn ér shí qī dà guó yě
臣恐韩、魏之卑辞虑患，而实欺大国也。
cǐ hé yě wáng jì wú zhòng shì zhī dé yú hán wèi ér yǒu lěi shì zhī yuàn yǐ
此何也?王既无重世之德于韩、魏，而有累世之怨矣。
hán wèi fù zǐ xiōng dì jiē zhǒng ér sǐ yú qín zhě bǎi shì yǐ
韩、魏父子兄弟接踵而死于秦者，百世矣。
běn guó cán shè jì huài zōng miào huī kū fù zhé yí shǒu shēn fēn lí pù gǔ cǎo zé tóu lú jiāng pū xiāng wàng yú jìng
本国残，社稷坏，宗庙隳，刳腹折颐，首身分离，暴骨草泽，头颅僵仆，相望于境；
fù zǐ lǎo ruò xì lǔ xiāng suí yú lù
父子老弱系虏，相随于路；
guǐ shén hú xiáng wú suǒ shí bǎi xìng bù liáo shēng zú lèi lí sàn liú wáng wéi chén qiè mǎn hǎi nèi yǐ
鬼神狐祥无所食，百姓不聊生，族类离散，流亡为臣妾，满海内矣。
hán wèi zhī bù wáng qín shè jì zhī yōu yě
韩、魏之不亡，秦社稷之忧也。
jīn wáng zhī gōng chu bù yì shī hu shì wáng gōng chu zhī rì zé è chū bīng
今王之攻楚，不亦失乎!是王攻楚之日，则恶出兵？
wáng jiāng jiè lù yú chóu chóu zhī hán wèi hu bīng chū zhī rì ér wáng yōu qí bù fǎn yě shì wáng yǐ bīng zī yú chóu chóu zhī hán wèi
王将藉路于仇雠之韩、魏乎!兵出之日而王忧其不反也，是王以兵资于仇雠之韩、魏。
wáng ruò bù jiè lù yú chóu chóu zhī hán wèi bì gōng yáng yòu rǎng suí yáng yòu rǎng cǐ jiē guǎng chuān dà shuǐ shān lín xī gǔ bù shí zhī dì wáng suī yǒu zhī bù wéi de dì
王若不藉路于仇雠之韩、魏，必攻阳、右壤，随阳、右壤，此皆广川大水，山林溪谷不食之地，王虽有之，不为得地。
shì wáng yǒu huǐ chu zhī míng wú de de zhī shí yě
是王有毁楚之名，无得地之实也。
qiě wáng gōng chu zhī rì sì guó bì yìng xī qǐ yìng wáng
且王攻楚之日，四国必应悉起应王。
qín chu zhī gòu ér bù lí wèi shì jiāng chū bīng ér gōng liú fāng yǔ zhì hú líng dàng xiāo xiāng gù sòng bì jǐn
秦、楚之构而不离，魏氏将出兵而攻留、方与、铚、胡陵、砀、萧、相，故宋必尽。
qí rén nán miàn sì běi bì jǔ
齐人南面，泗北必举。
cǐ jiē píng yuán sì dá gāo yú zhī dì yě ér wáng shǐ zhī dú gōng
此皆平原四达，膏腴之地也，而王使之独攻。
wáng pò chu yú yǐ féi hán wèi yú zhōng guó ér jìn qí hán wèi zhī qiáng zú yǐ xiào yú qín yǐ
王破楚于以肥韩、魏于中国而劲齐，韩、魏之强足以校于秦矣。
qí nán yǐ sì wèi jìng dōng fù hǎi běi yǐ hé ér wú hòu huàn tiān xià zhī guó mò qiáng yú qí
齐南以泗为境，东负海，北倚河，而无后患，天下之国，莫强于齐。
qí wèi de dì bǎo lì ér xiáng shì xià lì yī nián zhī hòu wèi dì ruò wèi néng yú yǐ jìn wáng zhī wèi dì yǒu yú
齐、魏得地葆利，而详事下吏，一年之后，为帝若未能，于以禁王之为帝有余。
fu yǐ wáng rǎng tǔ zhī bó rén tú zhī zhòng bīng gé zhī qiáng yī jǔ zhòng ér zhù de yú chu qū lìng hán wèi guī dì zhòng yú qí shì wáng shī jì yě
夫以王壤土之博，人徒之众，兵革之强，一举众而注地于楚，诎令韩、魏，归帝重于齐，是王失计也。
chén wèi wáng lǜ mò ruò shàn chu
“臣为王虑，莫若善楚。
qín chu hé ér wéi yī lín yǐ hán hán bì shòu shǒu
秦、楚合而为一，临以韩，韩必授首。
wáng jīn yǐ shān dōng zhī xiǎn dài yǐ hé qū zhī lì hán bì wèi guān zhōng zhī hou
王襟以山东之险，带以河曲之利，韩必为关中之候。
ruò shì wáng yǐ shí chéng zhèng liáng shì hán xīn xǔ yān líng yīng chéng shàng cài shào líng bù wǎng lái yě
若是，王以十成郑，梁氏寒心，许、鄢陵婴城，上蔡、召陵不往来也。
rú cǐ ér wèi yì guān nèi hóu yǐ
如此，而魏亦关内侯矣。
wáng yī shàn chu ér guān nèi èr wàn shèng zhī zhǔ zhù de yú qí qí zhī yòu rǎng kě gǒng shǒu ér qǔ yě
王一善楚，而关内二万乘之主注地于齐，齐之右壤可拱手而取也。
shì wáng zhī dì yī rèn liǎng hǎi yào jué tiān xià yě
是王之地一任两海，要绝天下也。
shì yàn zhào wú qí chu wú yàn zhào yě
是燕、赵无齐、楚，无燕、赵也。
rán hòu wēi dòng yàn zhào chí qí chu cǐ sì guó zhě bù dài tòng ér fú yǐ
然后危动燕、赵，持齐、楚，此四国者，不待痛而服矣。