lì shǐ lái yuán
历史来源
yuán liú yī
源流一
chū zì yíng xìng yǐ shì hào wèi shì
出自嬴姓，以谥号为氏。
jù xìng zuǎn hé jí jiù piān jì zǎi níng shì yǔ qín tóng xìng qín xiāng gōng zēng sūn shì níng gōng zhī shù yīn yǐ wéi xìng
据《姓纂》和《急就篇》记载：“宁氏与秦同姓，秦襄公曾孙谥宁公，支庶因以为姓。
chūn qiū shí qī qín guó guó jūn qín xiāng gōng yǒu zēng sūn qù shì hòu shì hào níng qí zhī shù zǐ sūn yǒu yǐ qí shì hào níng wèi shì shì dài xiāng chuán xìng níng
”春秋时期，秦国国君秦襄公有曾孙去世后谥号“宁”，其支庶子孙有以其谥号“宁”为氏，世代相传姓宁。
yuán liú èr
源流二
chū zì jī xìng lái yuán yú fēng dì yǐ yì míng wéi shì
出自姬姓，来源于封地，以邑名为氏。
shàng gǔ zhōu cháo shí wèi guó yǒu wèi gōng zú jiào wèi wǔ gōng wèi wǔ gōng jiāng qí ér zi jī jì wěi yīn wěi fēng yú níng yì jīn hé nán shěng xiū wǔ xiàn
上古周朝时，卫国有位公族叫卫武公，卫武公将其儿子姬季亹（Wěi 音伟）封于宁邑（今河南省修武县）。
tā de zǐ sūn biàn yǐ fēng dì míng wéi xìng chēng níng shì shì dài xiāng chuán xìng níng
他的子孙便以封地名为姓，称宁氏，世代相传姓宁。
jù yuán hé xìng zuǎn sì shí liù nìng wèi kāng shū zhī hòu zhì wǔ gōng shēng jì wěi shí cǎi yú nìng dì qǐng shū shēng guì guì sūn sù shēng wǔ zi shù shù shēng zhí zhí shēng dào zi xǐ jiǔ shì qīng zú
据《元和姓纂》四十六：“宁，卫康叔之后，至武公生季亹，食采于宁，弟顷叔生跪，跪孙速生武子俞，俞生殖，殖生悼子喜，九世卿族。
yòu qián fu lùn yǐn shì běn yún nìng shì chū zì wèi wǔ gōng zǐ jì wěi shí cǎi yú nìng yīn yǐ wéi shì
”又《潜夫论》引《世本》云：“宁氏出自卫武公子季亹，食采于宁，因以为氏。
zài xìng shì kǎo lüè nìng wèi kāng shū zhī hòu zhì wǔ gōng shēng jì wěi shí cǎi yú nìng yǐ yì wèi shì
”再《姓氏考略》：“宁，卫康叔之后，至武公生季亹，食采于宁，以邑为氏。
wàng chū qí jùn yòu yǔ níng tōng
望出齐郡，又与宁通。
hàn nìng chéng shǐ jì zuò níng chéng
汉宁成，史记作宁城。
jù cǐ níng shì fā xiáng yú chūn qiū shí dài jù jīn liǎng sān qiān nián qián de hé běi hé nán yí dài gǔ lǎo jiā shì shǐ zǔ wèi kāng shū shì zhōu wǔ wáng tóng mǔ dì dāng shí bèi fēng wèi zhū hóu de zhōu wén wáng zhòng duō zǐ dì zhī zhōng xiāng dāng chū lèi bá cuì
”据此，宁氏发祥于春秋时代距今两三千年前的河北、河南一带古老家世，始祖卫康叔是周武王同母弟，当时被封为诸侯的周文王众多子弟之中，相当出类拔萃。
wèi wǔ gōng zé wèi wèi guó dì èr rèn guó jūn qí zài wèi shí jiān xiāng dāng yú gōng yuán qián nián
卫武公则为卫国第二任国君，其在位时间相当于公元前812-758年。
yuán liú sān
源流三
chū zì mǎn zú fù xìng suǒ gǎi
出自满族复姓所改。
qīng mǎn zú yǒu níng jiā shì níng gǔ tǎ shì rù guān hòu yǒu cóng hàn xìng xí sú gǎi shàn xìng wèi níng shì
清满族有宁佳氏、宁古塔氏，入关后有从汉姓习俗，改单姓为宁氏。
jiā zú míng rén
家族名人
níng shù wèi guó dài fū
宁俞：卫国大夫，
jiù shì dà míng dǐng dǐng de wèi wǔ zi
就是大名鼎鼎的卫武子，
xián míng zhōng qín
贤明忠勤，
yú wèi wén gōng yǒu dào zhī shí
于卫文公有道之时，
wú shì kě jiàn
无事可见，
dāng wèi chéng gōng wú dào zhī rì
当卫成公无道之日，
què bù bì jiān xiǎn
却不避艰险，
bèi kǒng fū zǐ jí kǒu zàn měi wèi bāng yǒu dào zé zhì
被孔夫子极口赞美为“邦有道则智，
bāng wú dào zé yú
邦无道则愚，
qí zhì kě jí yě
其智可及也，
qí yú bù kě jí yě
其愚不可及也。
níng qī chūn qiū chū qī wèi guó rén xiū dé bù yòng ér shāng gǔ sù yú qí guó de dōng mén zhī wài
宁戚：春秋初期卫国人，修德不用而商贾，宿于齐国的东门之外。
yǒu yī tiān shuài xiān chēng bà zhū hóu de qí huán gōng yè chū tīng dào tā fàn niú kòu niú jiǎo ér gē cóng gē cí zhōng zhī dào tā de xián dé jiù mìng guǎn zhòng yíng bài wèi qí guó de shàng qīng biǎo xiàn de guǒ rán gāo míng hòu lái hái jìn yī bù jì guǎn zhòng wèi qí xiāng qiān gǔ chuí míng
有一天，率先称霸诸侯的齐桓公夜出，听到他饭牛扣牛角而歌，从歌词中，知道他的贤德，就命管仲迎拜为齐国的上卿，表现得果然高明，后来还进一步继管仲为齐相，千古垂名。
níng yuè zhàn guó shí zhōng móu rén
宁越：战国时中牟人。
tā jiā shì dài zhòng tián wéi shēng dàn tā gǎn dào zhòng tián tài xīn kǔ
他家世代种田为生，但他感到种田太辛苦。
biàn wèn péng yǒu shuō zěn yàng cái néng miǎn chú zhòng tián de xīn kǔ
便问朋友说：“怎样才能免除种田的辛苦？
tā de péng yǒu shuō rú guǒ nǐ néng lì zhì qiú xué kǔ dú nián jiù bù yòng zài zhòng tián le
”他的朋友说：“如果你能立志求学，苦读30年，就不用再种田了。
tā shuō bié rén xiū xī de shí hòu wǒ bù xiū xi bié rén shuì jiào de shí hòu wǒ bù shuì jiào wǒ kǔ dú nián yīng dāng yǒu suǒ chéng jiù
”他说：“别人休息的时候，我不休息，别人睡觉的时候，我不睡觉，我苦读15年，应当有所成就。
tā kè kǔ dú shū nián yīn wèi pǐn xué jiān yōu zhōu chéng gōng jiù pìn tā wèi shī
”他刻苦读书15年，因为品学兼优，周成公就聘他为师。
zhōng yú shí xiàn le tā de zhì yuàn
终于实现了他的志愿。
níng chéng xī hàn guān lì nán yáng ráng xiàn jīn hé nán shěng shān xiàn rén
宁成：西汉官吏，南阳穰县（今河南省邓县）人。
tā rèn jǐ nán dū wèi shí zhí fǎ yán lì
他任济南都尉时，执法严厉。
hòu lái rèn guān dōu wèi shí chū rù guān de rén dōu āi tàn níng jiàn rǔ hǔ wú zhí níng chéng zhī nù
后来任关都尉时，出入关的人都哀叹：“宁见乳虎，无直宁成之怒”。
hòu cí guān huí xiāng jīng yíng guǒ rán dà fù dà guì jiā zú chāng shèng
后辞官回乡经营，果然大富大贵，家族昌盛。
níng yù yuán cháo jiāng jūn néng lā qiáng gōng lì dà guò rén wèi cháo tíng lì gōng ér dāng dà guān tā suī shì wǔ jiàng dàn hěn yǒu xiū yǎng qiān xū dài rén shēn shòu zàn yáng
宁玉：元朝将军，能拉强弓，力大过人，为朝廷立功而当大官，他虽是武将，但很有修养，谦虚待人，深受赞扬。
níng yuán tì zhuàng zú lì shǐ shàng zuì zǎo de shǐ xué jiā
宁原悌：壮族历史上最早的史学家。
qīn jiāng xiàn rén chū shēng huàn hǎi mén dì zēng zǔ wèi lián zhōu cì shǐ fù fēng jiàn yì dài fū
钦江县人，出生宦海门第，曾祖为廉州刺史，父封谏议大夫。
shào nián shí qín fèn hào xué cái shí guò rén
少年时勤奋好学，才识过人。
táng wǔ hòu yǒng chāng yuán nián nián huì shì kǎo qǔ jìn shì yòu cān jiā gōng tíng xián liáng cè shì dāng shí yìng shì zhě yǒu duō rén yǐ chéng jì yōu yì pái míng dì jiǔ cháo tíng nèi wài wèi zhī jīng yì
唐武后永昌元年（689年）会试考取进士，又参加宫廷贤良策试，当时应试者有1000多人，以成绩优异排名第九，朝廷内外为之惊异。
wǔ hòu shí shòu zhí jiào shū láng hòu lèi cì shēng qiān wèi jiàn yì dài fū
武后时授职校书郎，后累次升迁为谏议大夫。
táng jǐng yún èr nián nián ruì zōng de liǎng gè nǚ ér rù dào yào wèi tā men jiàn lì huá lì sì guàn yuán tì yǐ xiān cháo wèi jiàn shàng shū lì jiàn ruì zōng suì nà ér tíng jiàn sì guàn
唐景云二年（771年），睿宗的两个女儿入道，要为她们建立华丽寺观，原悌以先朝为鉴，上书力谏，睿宗遂纳而停建寺观。
zài rèn zhí qī jiān jī jí cān yù guó shì jiàn yì qí jiàn jiě shēn de ruì zōng shǎng shí
在任职期间，积极参与国事谏议，其见解深得睿宗赏识。
táng xuán zōng shí yuán tì yǐ jiàn yì dài fū jiān xiū guó shǐ tā xiōng huái tǎn dàng bǐng bǐ zhí shū
唐玄宗时，原悌以谏议大夫兼修国史，他胸怀坦荡，秉笔直书。
xuán zōng shěn yuè suǒ xiū shǐ gǎo jiàn zhí shū lǐ jiàn chéng li yuán jí bèi lǐ shì mín suǒ shā de shì biàn xiǎo yù shuō bái mǎ qiú qīng huáng jīn shú zuì yǐ wéi rú hé
玄宗审阅所修史稿，见直书李建成、李元吉被李世民所杀的事，便晓喻说：“白马求卿，黄金赎罪，以为如何？
yuán tì dá yuē zhōu gōng zhū shā guǎn shū cài shū jì you zhèn shā shū yá suī rán tài zōng bù dé yǐ shā diào jiàn chéng yuán jí zhè yě shì tā men zì qǔ miè wáng bà le
”原悌答曰：“周公诛杀管叔、蔡叔，季友鸩杀叔牙，虽然太宗不得已杀掉建成、元吉，这也是他们自取灭亡罢了。
yóu shì de zuì xuán zōng bèi bà guān huán xiāng
”由是得罪玄宗，被罢官还乡。
níng wán wǒ míng qīng zhī jì liáo dōng liáo yáng jīn shǔ liáo níng rén zì gōng fǔ
宁完我：明清之际辽东辽阳（今属辽宁）人，字公甫。
tiān mìng nián jiān tóu hòu jīn qīng lì hàn jūn zhèng hóng qí
天命年间投后金（清），隶汉军正红旗。
tiān cōng zài wén guǎn bàn shì jiàn yì shè liù bù wèi huáng tài jí suǒ cǎi nà
天聪在文馆办事，建议设六部，为皇太极所采纳。
hòu yǐ hǎo dǔ bèi miǎn zhí
后以好赌被免职。
shùn zhì yuán nián nián qǐ yòng wéi xué shì bù jiǔ zhuó hóng wén yuàn dà xué shì
顺治元年（1644年）起用为学士，不久擢弘文院大学士。
céng sān cì rèn huì shì zhǔ kǎo guān chōng míng shǐ qīng tài zōng shí lù zǒng cái guān
曾三次任会试主考官，充《明史》、《清太宗实录》总裁官。
shí nián shòu yì zhèng dà chén cì nián yīn zhēng quán duó lì pái xiàn chén míng xià zhì sǐ
十年授议政大臣，次年因争权夺利，排陷陈名夏致死。
hòu yǐ nián lǎo xiū tuì
后以年老休退。
níng tiáo yuán zì xiān xiá bié hào dà yī
宁调元：字仙霞，别号大一。
hú nán shěng chuò líng rén
湖南省醛陵人。
qīng guāng xù sān shí yī nián nián zài rì běn cān jiā tóng méng huì
清光绪三十一年（1905年）在日本参加同盟会。
cì nián chuàng bàn dòng tíng bō zá zhì hòu gēng míng hàn zhì
次年创办《洞庭波》杂志（后更名《汉帜》）。
píng lì chuò qǐ yì bào fā huí guó gǎn wǎng cān jiā zài yuè zhōu jīn yuè yáng shì bèi bǔ
萍例醛起义爆发，回国赶往参加，在岳州（今岳阳市）被捕。
sān nián hòu huò shì zhì běi jīng bàn dì guó rì bào
三年后获释，至北京办《帝国日报》。
wǔ chāng qǐ yì hòu zài liǎng hú cóng shì gé mìng gōng zuò
武昌起义后在两湖从事革命工作。
mín guó yuán nián nián zài rèn shàng hǎi mín shēng rì bào zhǔ biān xuán rèn guǎng dōng sān fú tiě lù zǒng bàn
民国元年（1912年）在任上海《民声日报》主编，旋任广东三佛铁路总办。
mín guó nián sòng jiào rén bèi àn shā dào hàn kǒu mì mì huó dòng tǎo yuán bèi lí yuán hóng dài bǔ zài wǔ chāng yù hài
民国2年宋教仁被暗杀，到汉口秘密活动讨袁，被黎元洪逮捕，在武昌遇害。
nián suì
年40岁。
yǒu tài yī yí shū liú shì
有《太一遗书）留世。
qiān xǐ fēn bù
迁徙分布
níng shì shì yí gè diǎn xíng de duō mín zú duō yuán liú xìng shì zài dāng jīn xìng shì pái háng bǎng shàng míng liè dì yī bǎi qī shí sān wèi rén kǒu yuē bā shí qī wàn sān qiān yú zhàn quán guó rén kǒu zǒng shù de zuǒ yòu
宁氏是一个典型的多民族、多源流姓氏，在当今姓氏排行榜上名列第一百七十三位，人口约八十七万三千余，占全国人口总数的0.055%左右。
níng shì zuì zǎo fā yuán yú chūn qiū shí qī wèi guó de níng yì
宁氏最早发源于春秋时期卫国的宁邑，
de xìng bù jiǔ
得姓不久，
biàn fēng guāng xiǎn hè
便风光显赫，
jiàn zhū shǐ cè zhě yǒu níng shù níng wǔ zǐ jí qí zi níng xiāng
见诸史册者有宁俞（宁武子）及其子宁相，
níng zhí níng huì zi jí qí zi níng xǐ níng dào zi
宁殖（宁惠子）及其子宁喜（宁悼子），
níng sù níng zhuāng zi děng jūn wèi wèi dài fū
宁速（宁庄子）等均为卫大夫，
lìng yǒu bèi fàng zhú yú qín de wèi guó dài fū níng guì
另有被放逐于秦的卫国大夫宁跪，
zhè yàng níng guì zǐ sūn hé qín níng gōng zhī zhī shù biàn zài shǎn xī xiāng róng hé
这样宁跪子孙和秦宁公之支庶便在陕西相融合，
lìng níng qī shì yú qí
另宁戚仕于齐，
zǐ sūn biàn luò jí shān dōng
子孙便落籍山东。
zhàn guó shí qī yǒu zhōu wēi wáng shī zhào guó zhōng mù rén jīn shǔ hé nán níng yuè
战国时期，有周威王师、赵国中牟人（今属河南）宁越。
qín cháo shí qī yǒu wèi rén jīn hé běi lín zhāng níng chāng dōng yáng rén jīn ān huī tiān cháng níng jūn
秦朝时期，有魏人（今河北临漳）宁昌，东阳人（今安徽天长）宁君。
xī hàn shí qī yǒu dōng píng gāng fù rén jīn shān dōng jǐ níng níng shòu nán yáng ráng rén jīn hé nán dèng zhōu níng chéng
西汉时期，有东平亢父人（今山东济宁）宁寿，南阳穰人（今河南邓州）宁成；
dōng hàn shí qī yǒu cháo gē rén jīn hé nán qí xiàn níng jì guǎng hàn rén jīn shǔ sì chuān níng shū
东汉时期有朝歌人（今河南淇县）宁季，广汉人（今属四川）宁叔。
zài liǎng hàn shí qī níng shì zú rén yǐ fēn bù yú jīn hé nán hé běi shǎn xī shān dōng děng huáng hé zhōng xià yóu shěng fèn bìng yǒu jìn rù ān huī sì chuān děng nán fāng shěng fèn zhě
在两汉时期，宁氏族人已分布于今河南、河北、陕西、山东等黄河中下游省份，并有进入安徽、四川等南方省份者。
wèi jìn nán běi cháo shí níng shì zú rén céng fán shèng yú jīn shān dōng jǐ nán yí dài gù hòu shì níng shì zú rén yǒu yǐ jǐ nán wèi qí jùn wàng táng hào de
魏晋南北朝时，宁氏族人曾繁盛于今山东济南一带，故后世宁氏族人有以济南为其郡望堂号的。
dāng rán zhè yī shí qī de níng shì zú rén yě tóng qí tā zhōng yuán shì zú yí yàng yǒu bì luàn nán qiān jìn rù jīn hú běi hú nán jiāng sū zhè jiāng jiāng xī děng shěng fèn zhě jiù lián zǔ guó xī nán duān dì guǎng xī yě yǒu le níng shì zú rén jiā de zú jì
当然，这一时期的宁氏族人也同其他中原士族一样，有避乱南迁进入今湖北、湖南、江苏、浙江、江西等省份者，就连祖国西南端的广西也有了宁氏族人家的足迹。
duò táng liǎng cháo níng shì míng rén zài cì duō jiàn yú shǐ cè yī gǎi wèi jìn nán běi cháo shí qī chén dùn de jú miàn shǐ níng shì zú rén fā zhǎn chéng xiàn xīn jú miàn
隋、唐两朝，宁氏名人再次多见于史册，一改魏晋南北朝时期沉顿的局面，使宁氏族人发展呈现新局面。
liǎng sòng yǐ hòu níng shì zú rén nán qiān zhě jiàn jiàn duō qǐ lái bìng zhú jiàn bō qiān yú guǎng dōng fú jiàn
两宋以后，宁氏族人南迁者渐渐多起来，并逐渐播迁于广东、福建。
míng cháo chū qī shān xī níng shì zuò wéi hóng dòng dà huái shù qiān mín xìng shì zhī yī bèi fēn qiān yú jiāng sū ān huī zhè jiāng hé nán shān dōng hé běi běi jīng děng dì
明朝初期，山西宁氏作为洪洞大槐树迁民姓氏之一，被分迁于江苏、安徽、浙江、河南、山东、河北、北京等地。
míng cháo zhōng yè yǐ hòu yǒu hé běi jīng jīn děng dì zhī níng shì zú rén jìn rù shān hǎi guān yǐ běi fán yǎn shēng xī bìng yǒu sì chuān guǎng xī zhī níng shì rù qiān yún guì
明朝中叶以后，有河北、京津等地之宁氏族人进入山海关以北繁衍生息，并有四川、广西之宁氏入迁云贵。
zhāng xiàn zhōng tú chuān hòu yǒu hú nán hú běi zhī níng shì tián sì chuān
张献忠屠川后，有湖南、湖北之宁氏填四川。
qīng cháo kāng qián nián jiān yǐ hòu shān dōng hé běi hé nán zhī níng shì zú rén suí chuǎng guān dōng de fēng cháo jìn rù liáo níng jí lín děng dì bìng yǒu mǐn yuè yán hǎi zhī níng shì zú rén rù jū tái wān shān xī zhī níng shì zú rén rù qiān nèi měng shǎn xī zhī níng shì zú rén jìn rù gān sù
清朝康、干年间以后，山东、河北、河南之宁氏族人随闯关东的风潮进入辽宁、吉林等地，并有闽粤沿海之宁氏族人入居台湾，山西之宁氏族人入迁内蒙，陕西之宁氏族人进入甘肃。
rú jīn níng shì zú rén zài quán guó fēn bù jiào guǎng yóu yǐ jí lín shǎn xī hú nán shān xī hé běi hé nán děng shěng wèi duō
如今，宁氏族人在全国分布较广，尤以吉林、陕西、湖南、山西、河北、河南等省为多。