hóu yì zi rén ju rén bǎo sūn yán guǎng zhāng cóng ēn hù yàn kē xuē huái ràng zhào zàn li jì xūn yào yuán fú zhào zhāo zi yán pǔ
侯益（子仁矩仁宝孙延广） 张从恩扈彦珂薛怀让赵赞李继勋药元福赵晁（子延溥）
hóu yì fén zhōu píng yáo rén
侯益，汾州平遥人。
zǔ fù yǐ nóng wèi yè
祖父以农为业。
táng guāng huà zhōng li kè yòng jù tài yuán yì yǐ quán yǒng lì huī xià
唐光化中，李克用据太原，益以拳勇隶麾下。
cóng zhuāng zōng gōng dà míng xiān dēng qín jūn xiào zhuó wèi mǎ qián zhí fù bīng mǎ shǐ
从庄宗攻大名，先登，擒军校，擢为马前直副兵马使。
zhēng liú shǒu guāng xiān dēng qiān jūn shǐ
征刘守光，先登，迁军使。
pò míng zhōu wèi jī shí shāng zú zhuāng zōng qīn yǐ yào fu qí chuāng
破洺州，为机石伤足，庄宗亲以药傅其疮。
jí yù gǎi hù wèi zhǐ huī shǐ
及愈，改护卫指挥使。
liáng xiǎo jiàng li lì li jiàn yǐ xiāo yǒng wén jūn zhōng dàn zhī
梁小将李立、李建以骁勇闻，军中惮之。
huì zhuāng zōng yǔ liáng rén zhàn hé shàng yì tǐng shēn chū dòu qín qí èr jiāng qiān mǎ qián zhí zhǐ huī shǐ
会庄宗与梁人战河上，益挺身出斗，擒其二将，迁马前直指挥使。
zhuāng zōng rù biàn wèi běn zhí fù dōu xiào
庄宗入汴，为本直副都校。
cóng míng zōng tǎo zhào zài lǐ yú qiū
从明宗讨赵在礼于邺。
huì zhū jūn tuī dài míng zōng yì tuō shēn guī luò zhuāng zōng fǔ qí bèi chū tì
会诸军推戴明宗，益脱身归洛，庄宗抚其背出涕。
míng zōng lì yì miàn fù qǐng zuì míng zōng yuē ěr jìn zhōng jié yòu hé zuì yě
明宗立，益面缚请罪，明宗曰："尔尽忠节，又何罪也。
gǎi běn zhí zuǒ xiāng dōu xiào
"改本直左厢都校。
tiān chéng chū zhū shǒu yīn jù yí mén pàn yì lǜ suǒ bù zhǎn guān xiān rù
天成初，朱守殷据夷门叛，益率所部斩关先入。
zhuǎn zuǒ yòu mǎ qián cóng mǎ zhí dōu xiào lǐng pān zhōu cì shǐ
转左右马前从马直都校、领潘州刺史。
wáng dōu jù dìng zhōu pàn yì cóng wáng yàn qiú gōng tǎo
王都据定州叛，益从王晏球攻讨。
huì qì dān lái yuán yì nì jī zhī pò qí zhòng táng hé běi kè qí chéng shòu níng zhōu cì shǐ
会契丹来援，益逆击之，破其众唐河北，克其城，授宁州刺史。
rù wèi yǔ lín jūn wǔ shí zhǐ huī dōu xiào lǐng fèi zhōu cì shǐ
入为羽林军五十指挥都校、领费州刺史。
shí xià shuài li rén fú zú zi yí chāo shàn mìng zì lì yǐ yāo jié chéng mìng yì shuài shī tǎo zhī
时夏帅李仁福卒，子彝超擅命自立，以邀节铖，命益帅师讨之。
míng zōng bù yù jù zhuī huán
明宗不豫，遽追还。
yīng shùn chū lù wáng jǔ bīng fèng xiáng yǐ yì wèi xī miàn xíng yíng dōu yú hóu
应顺初，潞王举兵凤翔，以益为西面行营都虞侯。
yì zhī jūn qíng bì biàn chēng jí bù fèng zhào zhí zhèng nù chū wèi shāng zhōu cì shǐ
益知军情必变，称疾不奉诏，执政怒，出为商州刺史。
shǔ jūn kòu jīn zhōu yì lǜ zhèn bīng xí jī dà pò zhè
蜀军寇金州，益率镇兵袭击，大破这。
zhào cì xí yī míng mǎ jiā xī miàn xíng yíng dōu xún jiǎn shǐ
诏赐袭衣、名马，加西面行营都巡检使。
jìn chū zhào wèi fèng guó dōu xiào lǐng guāng zhōu fáng yù shǐ
晋初，召为奉国都校、领光州防御使。
fàn yán guāng fǎn dà míng zhāng cóng bīn jù hé yáng wèi shēng yuán
范延光反大名，张从宾据河阳为声援。
jìn zǔ zhào yì wèi yuē zōng shè wēi ruò zhuì liú qīng néng wéi zhèn sǐ yé
晋祖召益谓曰："宗社危若缀旒，卿能为朕死耶？
yì yuē yuàn jiǎ ruì zú wǔ qiān rén pò zéi bì yǐ
"益曰："愿假锐卒五千人，破贼必矣。
yǐ yì wèi xī miàn de yíng fù dōu bù shǔ lǜ jìn bīng shù qiān rén cì hǔ láo
"以益为西面得营副都部署，率禁兵数千人，次虎牢。
cóng bīn jūn wàn yú rén jiā sì shuǐ ér zhèn
从宾军万余人，夹汜水而阵。
yì qīn gǔ shì chéng zhī dà bài qí zhòng jī shā dài jìn sì shuǐ wèi zhī bù liú cóng bīn chéng mǎ rù shuǐ nì sǐ
益亲鼓，士乘之，大败其众，击杀殆尽，汜水为之不流，从宾乘马入水溺死。
zhù jīng guān kè shí jì gōng jìn zǔ dà xǐ bài hé yáng sān chéng jié dù chōng yè dōu xíng yíng dōu yú hòu
筑京观，刻石纪功，晋祖大喜，拜河阳三城节度，充邺都行营都虞候。
huì yán guāng yǐ chéng jiàng yí zhèn lù zhōu
会延光以城降，移镇潞州。
tiān fú sì nián jìn zǔ zhuī niàn hǔ láo zhī gōng qiān wǔ níng jūn jié dù tóng píng zhāng shì qiǎn zhōng shǐ wèi yì yuē zhèn sī qīng qián nián qī yuè jiǔ rì dà lì zhàn gōng gù fù yǐ cǐ yuè cǐ rì xǐ qīng zhèn péng mén lǐng xiāng yìn
天福四年，晋祖追念虎牢之功，迁武宁军节度、同平章事，遣中使谓益曰："朕思卿前年七月九日大立战功，故复以此月此日徙卿镇彭门，领相印。
réng cì mén jǐ gǎi xiāng lǐ wèi jiàng xiàng xiāng xūn xián lǐ jiǔ yuè xú zhōu dà huǒ yì chū jīn sù zhèn zhī
"仍赐门戟，改乡里为将相乡勋贤里，九月，徐州大火，益出金、粟振之。
míng nián xǐ zhèn qín zhōu chōng xī miàn dōu bù shǔ
明年，徙镇秦州，充西面都部署。
jiē zhōu yì jūn xiào wáng jūn huái kǔ qí cì shǐ bào nüè lǜ zhòng shù qiān tóu shǔ qǐng wèi xiān fēng xià qín chéng zhū zhōu
阶州义军校王君怀苦其刺史暴虐，率众数千投蜀，请为先锋下秦、成诸州。
yì wén zhī jù qǐng yuán yú cháo
益闻之惧，请援于朝；
yòu qián yí shū yú shǔ jiāng yǐ dá chéng yì
又潜遗书于蜀将，以达诚意。
shǎo dì wén zhī yí wéi biān huàn yì xǐ yú nèi dì
少帝闻之，疑为边患，议徙于内地。
huì pú shuài ān shěn qí yí zhèn xǔ xià yǐ yì wèi hé zhōng yǐn hù guó jūn jié dù
会蒲帅安审琦移镇许下，以益为河中尹、护国军节度。
qì dān rù biàn yì lǜ liáo shǔ guī jīng shī yì qì dān zhǔ zì chén bù yù běi fá zhī móu
契丹入汴，益率僚属归京师，诣契丹主，自陈不预北伐之谋。
qì dān shòu yǐ fèng xiáng jié dù
契丹授以凤翔节度。
hàn zǔ jí wèi jiā jiān shì zhōng
汉祖即位，加兼侍中。
yì zì yǐ cháng shòu qì dān mìng wén hàn bīng rù luò yōu zhī jùn chéng huáng wèi bèi mèng chǎng qiǎn yì suǒ qīn zhǎng shū mì wáng chù huí jī shū zhāo yì fù qiǎn mián zhōu cì shǐ wú chóng yùn hòu yí zhī
益自以尝受契丹命，闻汉兵入洛，忧之，浚城隍为备，孟昶遣益所亲掌枢密王处回赍书招益，复遣绵州刺史吴崇恽厚遗之。
chóng yùn běn qín zhōu yā yá yì gù lì yě
崇恽本秦州押衙，益故吏也。
jí hé chóng jiàn wèi shuài qiǎn chóng yùn fèng biǎo yǐ jiē qín guī shǔ shòu cì shǐ gù chǎng qiǎn zhī
及何重建为帅遣崇恽奉表以阶、秦归蜀，授刺史，故昶遣之。
yì suì yǔ qí zi guī shǔ chǎng lìng chóng jiàn lǜ chuān bīng shù wàn chū dà sàn guān yǐ yīng zhī
益遂与其子归蜀，昶令重建率川兵数万出大散关以应之。
hàn zǔ zhī qí shì qiǎn kè shěng shǐ wáng jǐng chóng lǜ jìn jūn shù qiān bèi dào qū qí xià zhào yì rù cháo
汉祖知其事，遣客省使王景崇率禁军数千，倍道趋岐下，召益入朝。
shí hàn zǔ yǐ bù yù zhào zhì wò nèi wèi zhī yuē hóu yì mào shùn cháo tíng xīn huái xié èr
时汉祖已不豫，召至卧内，谓之曰："侯益貌顺朝廷，心怀携贰。
ěr wǎng zhì bǐ rú yì lái jí zhì wù wèn
尔往至彼，如益来，即置勿问；
gǒu chí yí bù jué jí yǐ biàn yi cóng shì
苟迟疑不决，即以便宜从事。
jǐng chóng zhì jīng zhào hé qí yōng bīn jīng zhī shī yǐ pò shǔ jūn
"景崇至京兆，合岐、雍、邠、泾之师以破蜀军。
yì jù jí móu rù cháo
益惧，即谋入朝。
huì wén hàn zǔ bēng jǐng chóng yù zhū yì lǜ yǐn dì bù zhī xiān cháo mì zhǐ
会闻汉祖崩，景崇欲诛益，虑隐帝不知先朝密旨。
cóng shì chéng wò jǐng chóng lǐ rén yě
从事程渥，景崇里人也。
yì yīn qiǎn zhī shuō jǐng chóng yuē jūn zhì wèi tōng xiǎn yì kě shǎo zhī zhǐ zú hé bì huái huò rén zhī xīn wèi yǐ shèn zhī shì hu
益因遣之说景崇曰："君致位通显，亦可少知止足，何必怀祸人之心，为已甚之事乎。
kuàng hóu jūn qīn qi zhǎo yá shén zhòng shì ruò wàng fā huò yì xuán zhǒng zhì yǐ
况侯君亲戚爪牙甚众，事若妄发，祸亦旋踵至矣。
jǐng chóng nù yuē zi qù wù wèi yóu shuì wú jiāng zú ěr
"景崇怒曰："子去，勿为游说，吾将族尔。
yì zhī bù yòng wò yán jí lǜ shù shí qí bēn rù cháo
"益知不用渥言，即率数十骑奔入朝。
yǐn dì qiǎn shì chén wèn yì jié lián shǔ jūn zhī yóu yì duì yuē chén yù yòu zhī chū guān yǎn shā zhè ěr
隐帝遣侍臣问益结连蜀军之由，益对曰："臣欲诱之出关，掩杀这耳。
yǐn dì xiào zhī
"隐帝笑之。
yì hòu lù shǐ hóng zhào bèi yán jǐng chóng zhī hèng zì
益厚赂史弘肇辈，言景崇之横恣。
zhū quán guì shēn bì hù zhī nǎi shòu yǐ kāi fēng yǐn jiān zhōng shū lìng
诸权贵深庇护之，乃授以开封尹兼中书令。
é fēng lǔ guó gōng
俄封鲁国公。
jǐng chóng wén zhī suì jù chéng pàn yì qīn shǔ zài chéng zhōng yú qī shí kǒu xī wèi jǐng chóng suǒ hài
景崇闻之，遂据城叛，益亲属在城中余七十口悉为景崇所害。
jí zhōu zǔ qǐ bīng yǐn dì yì chū shī yù zhī yì xiàn jì yuē wáng zhě wú dí yú tiān xià bīng bù yí qīng chū kuàng dà míng shù zú jiā shǔ jǐn zài jīng chéng bù rú bì guān yǐ cuò qí ruì qiǎn qí mǔ qī fā jiàng yǐ zhāo zhī kě bù zhàn ér dìng
及周祖起兵，隐帝议出师御之，益献计曰："王者无敌于天下，兵不宜轻出，况大名戍卒家属尽在京城，不如闭关以挫其锐，遣其母妻发降以招之，可不战而定。
mù róng yàn chāo yǐ wéi yì shuāi lǎo zuò nuò fū jì jū zhī
"慕容彦超以为益衰老，作懦夫计，沮之。
yǐn dì qiǎn yì yǔ yàn chāo jí zhāng yàn chāo yán jìn qīng wú qián yù shǒu chán zhōu
隐帝遣益与彦超及张彦超、阎晋卿，吴虔裕守澶州。
zhì chì wǎng zhōu shī yǎn zhì zhàn liú zǐ bēi hàn jūn bù lì
至赤罔，周师奄至，战留子陂，汉军不利。
yì lín zhèn jiàn shì zú wú dòu zhì yòu zhàn hòu bù xiáng nǎi yǔ jiāo jì xūn děng yè yè zhōu zǔ zhōu zǔ wèi láo qiǎn hái
益临阵，见士卒无斗志，又占候不祥，乃与焦继勋等夜谒周祖，周祖慰劳遣还。
guǎng shùn chū fēng chǔ guó gōng gǎi tài zǐ tài shī é yòu gǎi fēng qí guó gōng
广顺初，封楚国公，改太子太师，俄又改封齐国公。
xiǎn dé yuán nián dōng gào lǎo yǐ běn guān zhì shì guī luò
显德元年冬，告老，以本官致仕归洛。
qiǎn shǐ cì chá yào qián bó jiù fǔ wèn zhī
遣使赐茶药钱帛，就抚问之。
tài zǔ jí wèi qiǎn cì qì bì suì yī lái cháo jí zǔ yǐ qí jiù hòu dài zhī
太祖即位，遣赐器币，岁一来朝，及祖以耆旧厚待之。
qián dé chū jiāo sì zhào zhui zhōng shū mén xià bān lǐ yǔ chéng xiàng děng
干德初，郊祀，诏缀中书门下班，礼与丞相等。
sān nián zú nián bā shí zèng zhōng shū lìng
三年，卒，年八十，赠中书令。
wǔ zǐ rén yuàn rén ju rén bǎo rén yù rén xìng
五子：仁愿、仁矩、仁宝、仁遇、仁兴。
rén yuàn zhì zuǒ jīn wú wèi dà jiàng jūn péng zhōu cì shǐ
仁愿至左金吾卫大将军、蓬州刺史。
rén yù xī jīng nèi yuán shǐ
仁遇，西京内园使。
rén xìng yòu tún wèi jiāng jūn
仁兴，右屯卫将军。
rén yuàn zi yán jì xī jīng zuō fang shǐ kāng zhōu cì shǐ
仁愿子延济，西京作坊使、康州刺史。
rén ju cóng yì wèi shāng zhōu yá xiào
仁矩从益为商州牙校。
yì zhī tǎo zhāng cóng bīn yě rén ju shǒu fàn zéi fēng yǐ gōng lǐng péng zhōu cì shǐ chōng hé nán yá zhí
益之讨张从宾也，仁矩首犯贼锋，以功领蓬州刺史，充河南牙职。
cóng yì lì lù xú qín sān zhèn
从益历潞、徐、秦三镇。
kāi yùn chū rù wèi zhān tǎn shǐ chū wèi tiān píng xíng jūn sī mǎ
开运初，入为毡毯使，出为天平行军司马。
hàn zhuāng shòu xí zhōu cì shǐ zhì jùn jué zhì sòng yī rì shì jī qiú bǎi yú yù wèi zhī kōng mín qíng yuè fú
汉妆，授隰州刺史，至郡决滞讼，一日释击囚百余，狱为之空，民情悦服。
shì zhōu lì zuǒ yǔ lín jiāng jūn chū wèi sì zhōu cì shǐ gǎi tōng zhōu jiān tún tián yán tiě jiān shǐ
仕周，历左羽林将军，出为泗州刺史，改通州，兼屯田盐铁监使。
sòng chū lì qí xióng èr zhōu cì shǐ
宋初，历祁、雄二州刺史。
zhì jūn yǒu fāng lüè lì shǔ jùn xián yǒu shàn zhèng
治军有方略，历数郡，咸有善政。
kāi bǎo èr nián zú nián wǔ shí liù
开宝二年，卒年五十六。
tài zǔ shén xī zhī tè mìng zhōng shǐ hù sàng
太祖甚惜之，特命中使护丧。
zi yán guǎng yán zhī xián píng èr nián jìn shì jí dì
子延广、延之、咸平二年进士及弟。
rén bǎo yǐ yīn qiān tài zǐ zhōng yǔn jí zhào pǔ mèi xù
仁宝以荫迁太子中允，即赵普妹婿。
lú duō xùn yǔ pǔ yǒu xì pǔ bà xiāng jí yǐ rén bǎo zhī yōng zhōu
卢多逊与普有隙，普罢相，即以仁宝知邕州。
zhōu zhī yòu jiāng shēng dú yào shù xuān huà xiàn rén cháng cǎi huò zhī
州之右江生毒药树，宣化县人常采货之。
rén bǎo yǐ wén zhào jǐn fá qù
仁宝以闻，诏尽伐去。
jiǔ nián bù dài
九年不代。
tài píng xīng guó zhōng shàng yán chén qǔ jiāo zhōu zhī cè tài zōng dà xǐ lìng chí yì zhào guī
太平兴国中，上言陈取交州之策，太宗大喜，令驰驿召归。
duō xùn jù zòu yuē ruò zhào rén bǎo qí móu bì xiè mán yí zēng bèi wèi yì qǔ yě
多逊遽奏曰："若召仁宝，其谋必泄，蛮夷增备，未易取也。
bù rú shòu rén bǎo fēi wǎn zhī rèn qiě jīng dù zhī bié qiǎn piān jiàng fā jīng hú shì zú yī èr wàn rén cháng qū ér wǎng shì bì wàn quán
不如授仁宝飞挽之任，且经度之，别遣偏将发荆湖士卒一二万人，长驱而往，势必万全。
dì yǐ wéi rán
"帝以为然。
suì yǐ rén bǎo wèi jiāo zhōu shuǐ lù jì dù zhuǎn yùn shǐ
遂以仁宝为交州水陆计度转运使。
qián jūn fā yù zéi fēng shén shèng yuán bīng bù jì yù hài sǐ jiāng zhōng
前军发，遇贼锋甚盛，援兵不继，遇害死江中。
tài zōng wén zhī shén dào xī tè zèng gōng bù shì láng lù qí zi yán líng yán shì bìng wèi zhāi láng
太宗闻之，甚悼惜，特赠工部侍郎，录其子延龄、延世并为斋郎。
yán líng zhì diàn zhōng chéng
延龄至殿中丞。
yán shì zhì tài zǐ zhōng shè
延世至太子中舍。
yán guǎng chū zài qiǎng bǎo zhōng zāo wáng jǐng chóng zhī nán rǔ mǔ liú shì yǐ jǐ zǐ dài yán guǎng sǐ
延广，初在襁褓中，遭王景崇之难，乳母刘氏以己子代延广死。
liú shì xíng gài bào chí yán guǎng zhì jīng shī hái yì
刘氏行丐抱持延广至京师，还益。
yán guǎng fù lì tōng qí xióng sān zhōu cì shǐ xī yǐ bǔ yá zhí
延广父历通、祁、雄三州刺史，悉以补牙职。
rén ju zài xióng zhōu rì fāng yǐn yàn lǔ shù shí qí bái zhòu rù zhōu chéng jū mín jīng rǎo
仁矩在雄州日，方饮宴，虏数十骑白昼入州城，居民惊扰。
yán guǎng yǐn qīn xìn shù qí chí chū yá mén shè shā qí qiú zhǎng yī rén zhǎn shǒu shù jí xī qín qí yú dǎng
延广引亲信数骑驰出衙门，射杀其酋长一人，斩首数级，悉禽其余党。
yán guǎng chí shǒu jí yǐ xiàn rén ju xǐ fǔ qí bèi yuē xìng wú mén zhě bì rǔ yě
延广持首级以献，仁矩喜，拊其背曰："兴吾门者必汝也。
jiān jūn li hàn chāo yǐ qí shì wén zhào shū bāo měi cì jǐn páo yín dài
"监军李汉超以其事闻，诏书褒美，赐锦袍银带。
rén ju zú bǔ xī tóu gòng fèng guān
仁矩卒，补西头供奉官。
cóng dǎng jìn tǎo tài yuán
从党进讨太原。
tài píng xīng guó chū yù xiū yǒng chāng líng chū hù yán zhōu jūn jiān yuán biān xún jiǎn shàn fǔ shì zú xià lè wèi yòng róng rén wèi fú qiān gé mén zhī hòu
太平兴国初，预修永昌陵，出护延州军兼缘边巡检，善抚士卒，下乐为用，戎人畏服，迁阁门祗候。
huì xī běi róng rù kòu biān rén rǎo luàn qiú kě shǐ jiào xún zhě
会西北戎入寇，边人扰乱，求可使徼巡者。
jìn chén yán yán guǎng jiāng jiā zi xí biān shì wú chū qí yòu
近臣言："延广将家子，习边事无出其右。
yán guǎng shí bèi bìng qiáng qǐ zhī qiān chóng yí fù shǐ chōng tóng fū fang yán dān yuán biān dōu xún jiǎn shǐ
"延广时被病，强起之，迁崇仪副使，充同、鄜、坊、延、丹缘边都巡检使。
yán guǎng lì jí rù cí tài zōng cì yǐ gè yào jí fāng qiǎn tài yī suí shì qí jí yì xún yù
延广力疾入辞，太宗赐以各药及方，遣太医随侍，其疾亦寻愈。
róng rén wén yán guǎng zhī zhì bù gǎn fù wèi kòu luàn
戎人闻延广之至，不敢复为寇乱。
pàn zú liú wò xiào jù wáng mìng shù bǎi rén kòu yào zhōu fù píng xiàn móu rù jīng zhào qí shì shén shèng
叛卒刘渥啸聚亡命数百人，寇耀州富平县，谋入京兆，其势甚盛。
suǒ guò shā jū mín duó cái wù zòng huǒ ér qù guān yòu sāo rán
所过杀居民，夺财物，纵火而去，关右骚然。
yán guǎng lǜ bīng shù bǎi zì jiàn dào zhuī zhī huì wò yú fù píng xi shí wǔ lǐ wò zhòng yǐ qiān yú rén xiāng chí jiǔ zhī
延广率兵数百，自间道追之，会渥于富平西十五里，渥众已千余人，相持久之。
wò sù dàn yán guǎng chuán yán wǒ cǎo jiān qiú huó guān sǐ rú hóng máo ěr hóu gōng jiā shì fù guì nài hé bù sī bǎo shǒu ér yǔ wáng zú zhēng yī dàn zhī mìng yú fēng dí zhī xià
渥素惮延广，传言："我草间求活，观死如鸿毛耳，侯公家世富贵，奈何不思保守，而与亡卒争一旦之命于锋镝之下。
yán guǎng nù yīn jī zhī tǐng shēn yǔ wò dǒu dà shù xià duàn wò yòu bì wò tuō zǒu chéng shì dà pò qí zhòng
"延广怒，因击之，挺身与渥斗大树下，断渥右臂，渥脱走，乘势大破其众。
wò chuàng shén zhǐ gǔ zhōng hòu shù rì wèi zhuī bīng suǒ huò
渥创甚，止谷中，后数日为追兵所获。
wò sù hào xiāo yǒng wú dí zhì shì wèi yán guǎng suǒ shā qún dào sàng qì yú dǎng shāo shāo zì guī guān yòu yǐ dìng
渥素号骁勇无敌，至是为延广所杀，群盗丧气，余党稍稍自归，关右以定。
shàng jiā zhī zhuó bài chóng yí shǐ
上嘉之，擢拜崇仪使。
chún huà èr nián li jì qiān shǐ rǎo xià tái jí mìng yán guǎng lǐng jiǎng zhōu cì shǐ zhī líng zhōu cì jīn dài míng mǎ
淳化二年，李继迁始扰夏台，即命延广领奖州刺史、知灵州，赐金带名马。
huì zhào bǎo zhōng yīn jié jì qiān cháo tíng mìng qí jiāng li jì lóng lǜ bīng wèn zuì yǐ yán guǎng hù qí jūn
会赵保忠阴结继迁，朝廷命骑将李继隆率兵问罪，以延广护其军。
jì ér xià tái píng bǎo zhōng jiù fù
既而夏台平，保忠就缚。
shǒu zhào bāo měi xī lài shén hòu
手诏褒美，锡赉甚厚。
shī hái liú wèi yán zhōu qián xiá
师还，留为延州钤辖。
huì jié shuài tián zhòng jìn lǎo mào jùn zhōng bù zhì yǐ yán guǎng tóng zhī zhōu shì jiān yuán biān dōu xún jiǎn shǐ
会节帅田重进老耄，郡中不治，以延广同知州事兼缘边都巡检使。
xiān shì yán guǎng zhī líng zhōu bù xià yán zhěng róng rén yuè fú li jì qiān sù bì qí fēng
先是，延广知灵州，部下严整，戎人悦服，李继迁素避其锋。
jiān jūn kāng zàn yuán hài qí gōng wū zòu yán guǎng de lǔ qíng kǒng hòu jué jiàng nán zhì
监军康赞元害其功，诬奏延广得虏情，恐后倔强难制。
jù zhào hái yǐ mù róng dé fēng dài zhī bù nèi shén bù zhì
遽诏还，以慕容德丰代之，部内甚不治。
zhì dào jiān jì qiān kòu líng zhōu cháo tíng móu shuài tóng zhī shū mì yuàn shì qián ruò shuǐ chēng yán guǎng kě shǐ jiù bài níng zhōu tuán liàn shǐ zhī líng zhōu jiān bīng mǎ dōu bù shǔ
至道间，继迁寇灵州，朝廷谋帅，同知枢密院事钱若水称延广可使，就拜宁州团练使、知灵州兼兵马都部署。
cì bái jīn èr qiān liǎng suì zēng gěi qián èr bǎi wàn
赐白金二千两，岁增给钱二百万。
róng rén sè dào yóu chuán kuì yùn jiē bù tōng yán guǎng dú yǐn shù shí qí zhī zhèn róng rén sù fú qí wēi míng jiē xiāng shuài yǐn bì
戎人塞道，邮传馈𫗥皆不通，延广独引数十骑之镇，戎人素服其威名，皆相率引避。
èr nián chūn bèi bìng shàng qiǎn yù yī chí yì shì zhī
二年春，被病，上遣御医驰驿视之。
yī zhì jí yǐ jí yán guǎng wèi zhōng shǐ li zhī xìn yuē yán guǎng zì dù bì bù qǐ jiā shì shòu guó ēn jīn rì de sǐ suǒ yǐ dàn hèn wèi lì chǐ cùn gōng yǐ bào shàng ěr
医至，疾已亟，延广谓中使李知信曰："延广自度必不起，家世受国恩，今日得死所矣，但恨未立尺寸功以报上耳。
yán qì ér zú nián wǔ shí
"言讫而卒，年五十。
shàng wén zhī wèi chū tì fèng fù shén hòu yǐ qí zi wèi liù pǐn zhèng yuán guān
上闻之为出涕，赗赙甚厚，以其子为六品正员官。
zi shào lóng dōng rǎn yuàn shǐ dài yù qì xiè
子绍隆，东染院使、带御器械。
shào lóng zi zōng liàng yòu shì jìn gé mén zhī hòu
绍隆子宗亮，右侍禁、阁门祗候。
zhāng cóng ēn bīng zhōu tài yuán rén
张从恩，并州太原人。
fù cún xìn zhèn wǔ jūn jié dù
父存信，振武军节度。
hòu táng míng zōng wēi shí cháng lì cún xìn huī xià
后唐明宗微时，尝隶存信麾下。
shí cóng ēn shàng yòu pō wú lài míng zōng shén báo zhī jí jí wèi zhǐ shòu sàn zhì
时从恩尚幼，颇无赖，明宗甚薄之，及即位，止授散秩。
cóng ēn bù dé zhì nǎi tuì guī tài yuán
从恩不得志，乃退归太原。
jìn zǔ zhèn hé dōng wèi shǎo dì qǔ cóng ēn nǚ
晋祖镇河东，为少帝娶从恩女。
jìn chū yǐ wài qi zhuó wèi yòu jīn wú wèi jiāng jūn wèi jǐ gǎi cì bèi zhōu qiān běi jīng fù liú shǒu yí shòu chán zhōu fáng yù shǐ
晋初，以外戚擢为右金吾卫将军，未几，改刺贝州，迁北京副留守，移授澶州防御使。
lì shū mì fù shǐ xuān huī nán yuàn shǐ quán xī jīng liú shǒu é pàn sān sī
历枢密副使、宣徽南院使、权西京留守，俄判三司。
ān cóng jìn pàn yú xiāng yáng yǐ cóng ēn wéi xíng yíng bīng mǎ dōu jiān
安从进叛于襄阳，以从恩为行营兵马都监。
shǎo dì sì wèi xiāng yáng píng qiān jiǎn jiào tài wèi kāi fēng yǐn chōng dōng jīng liú shǒu
少帝嗣位，襄阳平，迁检校太尉、开封尹，充东京留守。
shǎo dì zì qiū guī biàn gǎi yè dōu liú shǒu
少帝自邺归汴，改邺都留守。
xī lài jiā děng réng cì yín zhuāng jiān yú èr bǐ yíng qí jiā
锡赉加等，仍赐银装肩舆二，俾迎其家。
míng nián qì dān rǎo hé shuò cóng ēn jǐn néng wán shǒu
明年，契丹扰河朔，从恩仅能完守。
xún jiā tóng zhōng shū mén xià píng zhāng shì
寻加同中书门下平章事。
shì suì qì dān jiāng zhào yán zhāo jù gān líng mìng cóng ēn wèi bèi zhōu xíng yíng dōu bù shǔ
是岁，契丹将赵延昭据甘陵，命从恩为贝州行营都部署。
cóng ēn zhì yán zhāo dùn qù
从恩至，延昭遁去。
zhào yǔ dù zhòng wēi hé bīng sān wàn běi fá
诏与杜重威合兵三万北伐。
kāi yùn chū gǎi tiān píng jūn jié dù
开运初，改天平军节度。
qì dān fù rǎo biān mìng shí wǔ jiāng běi zhēng yǐ cóng ēn chōng běi miàn xíng yíng dōu jiān
契丹复扰边，命十五将北征，以从恩充北面行营都监。
èr nián yí zhèn jìn zhōu yòu gǎi lù zhōu
二年，移镇晋州，又改潞州。
jí qì dān rù biàn cóng ēn yù jiàng cóng shì gāo fáng jiàn yuē gōng jìn shì zhī qīn yi jǐn huàn jié
及契丹入汴，从恩欲降，从事高防谏曰："公晋室之亲，宜尽宦节。
cóng ēn bù tīng nǎi qì chéng ér qù
"从恩不听，乃弃城而去。
xún jiǎn shǐ wáng shǒu ēn xī qǔ qí jiā cái yǐ chéng guī hàn zǔ
巡检使王守恩悉取其家财，以城归汉祖。
hàn zǔ zhì biàn
汉祖至汴。
cóng ēn huáng jù bù gǎn chū
从恩惶惧不敢出。
hàn zǔ zhào cì xí yī jīn dài ān lè mǎ qì bì yǐ ān wèi zhī
汉祖召赐袭衣、金带、鞍勒马、器币以安慰之。
xún bài yòu wèi shàng jiàng jūn fèng cháo qǐng
寻拜右卫上将军，奉朝请。
zhōu chū yū zuǒ jīn wú wèi shàng jiàng jūn
周初，迂左金吾卫上将军。
zhōu zǔ zhēng yǎn zhōu cóng ēn cóng xíng
周祖征兖州，从恩从行。
shì zōng sì wèi jiā jiǎn jiào tài shī fēng bāo guó gōng
世宗嗣位，加检校太师，封褒国公。
sòng chū gǎi fēng xǔ guó gōng jiǔ zhī yǐ bìng miǎn
宋初，改封许国公，久之，以病免。
qián dé sì hòu zú nián liù shí jiǔ
干德四后，卒，年六十九。
hù yàn kē dài zhōu yàn mén rén
扈彦珂，代州雁门人。
yòu shì wáng jiàn lì yǐ jǐn hòu chēng
幼事王建立，以谨厚称。
jìn tiān fú zhōng jiàn lì jié zhì lù zhōu zú yí biǎo jiàn yàn kē de bǔ hé dōng jié dù zuǒ dōu yā yá
晋天福中，建立节制潞州，卒，遗表荐彦珂，得补河东节度左都押衙。
huì hàn zǔ zì tài yuán jiàn hào zhuó wèi xuān huī nán yuàn shǐ
会汉祖自太原建号，擢为宣徽南院使。
wèi jǐ shòu zhèn guó jūn jié dù huá shāng děng zhōu guān chá chǔ zhì děng shǐ
未几，授镇国军节度，华商等州观察、处置等使。
qián yòu chū hé zhōng li shǒu zhēn yǒng xīng zhào sī wǎn fèng xiáng wáng jǐng chóng bìng jù chéng pàn zhōu zǔ wèi shū mì shǐ zǒng bīng chū zhēng dào chū huá zhōu
干祐初，河中李守贞、永兴赵思绾、凤翔王景崇并据城叛，周祖为枢密使，总兵出征，道出华州。
shí yì duō yǐ xiān tǎo jǐng chóng sī wǎn wèi biàn zhōu zǔ yì wèi jué yàn kē yuē sān pàn lián héng tuī shǒu zhēn wéi zhǔ yi xiān jī hé zhōng
时议多以先讨景崇、思绾为便，周祖意未决，彦珂曰："三叛连衡，推守贞为主，宜先击河中；
hé zhōng píng zé yǒng xīng fèng xiáng shī shì yǐ
河中平，则永兴、凤翔失势矣。
jīn shě jìn tú yuǎn ruò jǐng chóng sī wǎn nì zhàn yú qián shǒu zhēn bīng qí hòu fù bèi shòu dí wèi zhī nài hé
今舍近图远，若景崇、思绾逆战于前，守贞兵其后，腹背受敌，为之奈何？
zhōu zǔ cóng qí yán jí píng hé zhōng yǐ gōng qiān hù guó jūn jié dù
"周祖从其言，及平河中，以功迁护国军节度。
shí pú rén diāo bì sī de liáng shuài zhèn fǔ
时蒲人雕弊，思得良帅镇抚。
yàn kē àn ruò cháo yì shǎo zhī
彦珂暗弱，朝议少之。
guǎng shùn chū jiù jiā tóng píng zhāng shì yí zhèn huá zhōu
广顺初，就加同平章事，移镇滑州。
suì yú dài guī
岁余代归。
yǔ fèng xiáng zhào huī jù xiàn mín bó qǐng kāi yàn bù nà yǐ huá zhōu li shǒu zhēn zhái cì zhī
与凤翔赵晖俱献缗帛，请开宴，不纳，以滑州李守贞宅赐之。
shì zōng sì wèi shòu zuǒ wèi shàng jiàng jūn
世宗嗣位，授左卫上将军。
xiǎn dé sān nián yǐ lǎo jí shàng zhāng qiú tuì shòu kāi fǔ yí tóng sān sī tài zǐ tài shī zhì shì guī xī jīng
显德三年，以老疾上章求退，授开府仪同三司、太子太师致仕，归西京。
tài zǔ jí wèi qiǎn shǐ jiù cì qì bì shù yuè zú nián qī shí wǔ
太祖即位，遣使就赐器币，数月卒，年七十五。
xuē huái ràng qí xiān róng rén xǐ jū tài yuán
薛怀让，其先戎人，徙居太原。
shǎo yǒng gǎn xǐ zhàn dòu
少勇敢，喜战斗。
hòu táng zhuāng zōng zài zhèn de lì zhàng xià lèi lì jūn zhí
后唐庄宗在镇，得隶帐下，累历军职。
míng zōng shí gǎi shén wǔ yòu xiāng dōu xiào lǐng jiǎng zhōu cì shǐ
明宗时，改神武右厢都校、领奖州刺史。
dōng chuān dǒng zhāng qiǎn huái ràng lǜ běn jūn cóng jìn zǔ tǎo zéi zéi píng qiān jiàng zhōu cì shǐ
东川董璋遣怀让率本军从晋祖讨贼，贼平，迁绛州刺史。
qīng tài chū yí shēn zhōu
清泰初，移申州。
míng nián biǎo qǐ ba jùn fù dài běi jūn lì chén bù yǔn
明年，表乞罢郡赴代北军，力陈不允。
jìn tiān fú zhōng fàn yán guāng pàn yú qiū yǐ huái ràng wèi zhāo mù shǐ
晋天福中，范延光叛于邺，以怀让为招牧使。
jí zhàn zhōng liú shǐ zhào cì tāng yào cún wèn
及战，中流矢，诏赐汤药存问。
yòu lì yí liáo mì huái sì zhōu cì shǐ suǒ zhì wú shàn zhèng pō shì zhū liǎn
又历沂、辽、密、怀四州刺史，所至无善政，颇事诛敛。
yáng guāng yuǎn fǎn qīng zhōu zhào huái ràng zhì quē cì xí yī yù dài wéi xíng yíng xiān fēng dōu zhǐ huī shǐ yǐ gōng gǎi sù zhōu tuán liàn shǐ
杨光远反青州，召怀让至阙，赐袭衣、玉带，为行营先锋都指挥使，以功改宿州团练使。
huì qì dān nán qīn shǎo dì xìng chán zhōu qiǎn huái ràng yǔ li shǒu zhēn huáng fǔ yù liáng hàn zhāng lǜ bīng wàn rén yuán hé ér xià yǐ shǒu wèn yáng
会契丹南侵，少帝幸澶州，遣怀让与李守贞、皇甫遇、梁汉璋率兵万人缘河而下，以守汶阳。
shí qì dān suì rǎo biān chuí cháo tíng zé xiāo jiàng shǒu yào jùn mìng huái ràng wèi míng zhōu tuán liàn shǐ
时契丹岁扰边陲，朝廷择骁将守要郡，命怀让为洺州团练使。
huì fú yàn qīng běi tǎo qì dān yǐ huái ràng wèi mǎ jūn zuǒ xiāng pái zhèn shǐ
会符彦卿北讨契丹，以怀让为马军左厢排阵使。
yòu cóng běi miàn dōu zhāo tǎo dù zhòng wēi wèi xiān fēng dōu zhǐ huī shǐ
又从北面都招讨杜重威为先锋都指挥使。
jí zhòng wēi jiàng qì dān yú zhōng dù qiáo huái ràng yì zài jí zhōng fēi qí zhì yě
及重威降契丹于中渡桥，怀让亦在籍中，非其志也。
qì dān zhǔ běi guī liú má dá shǒu zhèn zhōu má dá qiǎn bù jiàn dū míng zhōu gōng yùn
契丹主北归，留麻答守镇州，麻答遣步健督洺州供运。
huái ràng wén hàn zǔ jǔ yì jìn yáng
怀让闻汉祖举义晋阳。
jí shā bù jiàn fèng biǎo guī hàn hàn zǔ qiǎn guō cóng yì fēn bīng wàn yú yǔ huái ràng qǔ xíng zhōu
即杀步健，奉表归汉，汉祖遣郭从义分兵万余，与怀让取邢州。
shí wěi shuài liú duó shǒu xíng tái jiān bì jù zhī bù kè ér hái
时伪帅刘铎守邢台，坚壁拒之，不克而还。
má dá qiǎn fù jiāng yáng ān yǐ bā bǎi qí gōng huái ràng yòu mìng gāng tiě jiāng sān bǎi qí jì zhī
麻答遣副将杨安以八百骑攻怀让，又命刚铁将三百骑继之。
huái ràng zhàn bù shèng tuì bǎo běn zhōu qì dān dà lüè qí fēng nèi
怀让战不胜，退保本州，契丹大掠其封内。
jí má dá wèi zhèn jūn suǒ zhú yáng ān jí dùn duó yòu nà kuǎn hàn zǔ
及麻答为镇军所逐，杨安亟遁，铎又纳款汉祖。
huái ràng chéng qí bù yú qiǎn rén dài duó yún wǒ fèng zhào wèi xíng zhōu shuài jīn lǜ zhòng xí qì dān qǐng zhì dùn yú jùn
怀让乘其不虞，遣人绐铎云："我奉诏为邢州帅，今率众袭契丹，请置顿于郡。
duó wú jù xīn zhé kāi mén yíng zhī huái ràng shā duó duó qí chéng
"铎无拒心，辄开门迎之，怀让杀铎，夺其城。
hàn zǔ jí shòu yǐ ān guó jūn jié dù
汉祖即授以安国军节度。
yǐn dì jí wèi yí zhèn tóng zhōu
隐帝即位，移镇同州。
jí shā yáng bīn děng jí zhào huái ràng zhì quē
及杀杨邠等，急召怀让至阙。
huì běi jiāo bīng bài huái ràng jiàng yú zhōu zǔ
会北郊兵败，怀让降于周祖。
zhōu zǔ dēng wèi cì xí yī jīn dài ān lè mǎ qiǎn hái rèn jiā tóng píng zhāng shì
周祖登位，赐袭衣、金带、鞍勒马，遣还任，加同平章事。
liú chóng rù kòu huái ràng biǎo qiú xī zhēng zhào bāo zhī
刘崇入寇，怀让表求西征，诏褒之。
xià yáng fù rén zhāng tíng huī wū gào zhào yǐn děng wǔ rén wéi dào shā rén qiě hòu lù huái ràng zǐ yǒu guāng
夏阳富人张廷徽诬告赵隐等五人为盗杀人，且厚赂怀让子有光。
huái ràng zhī zhī jí fěng lì lüě zhì yǐn děng qiáng fú zhī qiǎn zhǎng shū jì li bǐng qīn xiào gǔ jìn méng zhuī pàn guān liú zhèn děng duàn chéng qí yù yǐn děng jiē qì shì
怀让知之，即讽吏掠治隐等，强伏之，遣掌书记李炳、亲校贾进蒙追、判官刘震等锻成其狱，隐等皆弃市。
jiā rén yì què sù yuān huái ràng yì zì rù cháo jù xiàn qián bǎi wàn qǐng kāi yàn bù nà
家人诣阙诉冤，怀让亦自入朝，遽献钱百万，请开宴，不纳。
é bǔ huò běn zéi xià yù shǐ tái jū wèn huái ràng jù xiàn mǎ shí pǐ fù bù nà
俄捕获本贼，下御史台鞫问，怀让惧，献马十匹，复不纳。
yǒu sī qǐng dǎi huái ràng xì yù zhōu zǔ yǐ sù jiàng shì bù wèn zhàng liú zhèn děng
有司请逮怀让系狱，周祖以宿将，释不问，杖流震等。
é yǐ huái ràng wèi zuǒ tún wèi shàng jiàng jūn
俄以怀让为左屯卫上将军。
shì zōng jí wèi jiā zuǒ wǔ wèi shàng jiàng jūn
世宗即位，加左武卫上将军。
xiǎn dé wǔ nián qǐng lǎo bài tài zǐ tài shī zhì shì
显德五年，请老，拜太子太师致仕。
gōng dì jí wèi fēng qǐ guó gōng
恭帝即位，封杞国公。
jiàn lóng yuán nián zú nián liù shí jiǔ
建隆元年，卒，年六十九。
zèng shì zhōng
赠侍中。
huái ràng hǎo chù mǎ tuo mǎ yǒu dà niǎo xiǎo niǎo zhě yóu qí jùn
怀让好畜马驼，马有大鸟小鸟者，尤奇骏。
hàn yǐn dì shǐ qiú zhī lìn ér bù xiàn
汉隐帝使求之，吝而不献。
jí ba jié zhèn huán wèi lù báo yóu yǒu mǎ bǎi pǐ tuó tuó sān shí tóu qīng zī yǐ gěi chú sù zhāo xī yuè shì wèi yú
及罢节镇，环卫禄薄，犹有马百匹、橐驼三十头，倾资以给刍粟，朝夕阅视为娱。
jiā rén lǚ quàn zhōu yǐ gōng fèi huái ràng bù tīng
家人屡劝鬻以供费，怀让不听。
jí sǐ tóng pú jiē lí miàn yǐ kū gài qí sú yě
及死，童仆皆剺面以哭，盖其俗也。
zhào zàn zì yuán fǔ
赵赞字元辅。
běn míng měi hòu gǎi yān
本名美，后改焉。
yōu zhōu jì rén
幽州蓟人。
zǔ dé jūn hòu táng lú lóng jié dù fēng běi píng wáng
祖德钧，后唐卢龙节度，封北平王。
fù yán shòu shàng míng zōng nǚ xīng píng gōng zhǔ zhì shū mì shǐ zhōng wǔ jūn jié dù
父延寿，尚明宗女兴平公主，至枢密使、忠武军节度。
zàn yòu cōng huì míng zōng shén ài zhī yǔ zhū sūn wài sūn shí shì bìng yù yú liù zhái
赞幼聪慧，明宗甚爱之，与诸孙、外孙石氏并育于六宅。
xiá rì yīn biàn yuè zhū sūn shù shí rén mù zàn yuē shì r lìng qì yě
暇日，因遍阅诸孙数十人，目赞曰："是儿令器也。
zàn qī suì sòng shū èr shí qī juǎn yīng shén tóng jǔ
"赞七岁诵书二十七卷，应神童举。
míng zōng zhào yuē dū wèi zhī zǐ tài wèi zhī sūn yòu néng sòng shū ruò bù hǎo nòng kè zhāng tíng xùn yi xī kē míng kě tè cì tóng zǐ jí dì
明宗诏曰："都尉之子，太尉之孙，幼能诵书，弱不好弄，克彰庭训，宜锡科名，可特赐童子及弟。
réng fù cháng xīng sān nián lǐ bù chūn bǎng
仍附长兴三年礼部春榜。
jiǔ zhī yán shòu chū zhèn xuān wǔ jūn yīn zòu shǔ yá nèi dōu xiào
"久之，延寿出镇宣武军，因奏署牙内都校。
qīng tài mò jìn zǔ qǐ bìng mén mìng yán shòu yǐ shū mì shǐ jiàng bīng zhūn shàng dǎng dé jūn jiāng běn jūn zì yōu zhōu lái huì
清泰末，晋祖起并门，命延寿以枢密使将兵屯上党，德钧将本军自幽州来会。
shí jìn zǔ yǐ qì dān zhī yuán yǐn bīng nán xià dé jūn fù zǐ jiàng jìn qì dān zhǔ jǐn gù zhī běi qù zàn dú yǔ mǔ gōng zhǔ liú xi luò
时晋祖以契丹之援，引兵南下，德钧父子降晋，契丹主尽锢之北去，赞独与母公主留西洛。
tiān fú sān nián jìn zǔ mìng zàn fèng mǔ guī jì mén qì dān shǔ wèi jīn wú jiāng jūn
天福三年，晋祖命赞奉母归蓟门，契丹署为金吾将军。
shù nián qì dān yǐ yán shòu wèi fàn yáng jié dù yòu shǔ zàn wèi yá nèi dōu xiào
数年，契丹以延寿为范阳节度，又署赞为牙内都校。
kāi yùn mò qì dān zhǔ jiàng móu nán qīn wěi zhèng yán shòu
开运末，契丹主将谋南侵，委政延寿。
jí píng yuán xiàn zàn fù shòu qì dān shǔ wèi hé zhōng jié dù
及平原陷，赞复受契丹署为河中节度。
yán shòu cóng qì dān běi guī zàn de liú zhèn hé zhōng
延寿从契丹北归，赞得留镇河中。
wèi jǐ hàn zǔ qǐ jìn yáng zàn fèng biǎo quàn jìn hàn zǔ jiā jiǎn jiào tài wèi réng zhèn hé zhōng
未几，汉祖起晋阳，赞奉表劝进，汉祖加检校太尉，仍镇河中。
gǎi jīng zhào yǐn jìn chāng jūn jié dù
改京兆尹、晋昌军节度。
zàn jù hàn yí yǐ qián qiǎn qīn lì zhào xian fèng biǎo guī shǔ
赞惧汉疑已，潜遣亲吏赵仙奉表归蜀。
pàn guān li shù zhě běn yán shòu bīn zuǒ shēn suǒ wěi lài zhì jiā shì yì cān zhī
判官李恕者，本延寿宾佐，深所委赖，至家事亦参之。
jí zàn chū zhèn cóng wéi shàng jiè
及赞出镇，从为上介。
zhì shì shù yǔ zàn yuē yàn wáng rù liáo fēi suǒ yuàn yě hàn fāng jiàn guó bì wù huái róu gōng ruò ní shǒu guī cháo bì bǎo fù guì hěn bèi rù shǔ lǐ nán wàn quán
至是，恕语赞曰："燕王入辽，非所愿也，汉方建国，必务怀柔，公若泥首归朝，必保富贵，狠狈入蜀，理难万全。
tǎng fù bù róng
傥复不容。
hòu huǐ wú jí
后悔无及。
gōng néng tīng nà qǐng xiān rù cháo wèi gōng shēn lǐ
公能听纳，请先入朝，为公申理。
zàn jí qiǎn shù yì què
"赞即遣恕诣阙。
hàn zǔ jiàn shù wèn zàn hé yǐ fù shǔ shù yuē zàn jiā zài yàn jì shēn shòu qì dān zhī mìng zì huái yōu kǒng wèi bì xià zhōng bù néng róng zhāo yǐn xi jūn gài tú gǒu miǎn
汉祖见恕，问赞何以附蜀，恕曰："赞家在燕蓟，身受契丹之命，自怀忧恐，谓陛下终不能容，招引西军，盖图苟免。
chén yì guó jiā fu dìng wu ān chén mín suǒ yǐ lìng chén qǐ āi qiú jìn
臣意国家甫定，务安臣民，所以令臣乞哀求觐。
hàn zǔ yuē zàn zhī fù zǐ yì wú rén yě shì qì dān chū yú bù xìng
"汉祖曰："赞之父子亦吾人也，事契丹出于不幸。
jīn wén yán shòu luò yú xiàn jǐng wú rěn bù róng zàn yé
今闻延寿落于陷阱，吾忍不容赞耶。
shù wèi hái zàn yǐ lí zhèn rù cháo jí mìng wèi zuǒ rào wèi shàng jiàng jūn xǐ shù bīn zhōu pàn guān
"恕未还，赞已离镇入朝，即命为左绕卫上将军，徙恕邠州判官。
zàn shì zhōu lì zuǒ yòu yǔ lín zuǒ lóng wǔ sān tǒng jūn
赞仕周，历左右羽林、左龙武三统军。
shì zōng nán zhēng chū qiǎn zàn lǜ shī xún jǐng shòu zhōu chéng wài é mìng wèi huái nán dào héng yíng zuǒ xiāng pái zhèn shǐ
世宗南征，初遣赞率师巡警寿州城外，俄命为淮南道行营左厢排阵使。
shì zōng guī jīng liú zàn yǔ zhū jiāng fēn bīng wéi shòu chūn zàn dú dāng dōng miàn
世宗归京，留赞与诸将分兵围寿春，赞独当东面。
zhū jiāng zhàn duō bù lì zàn dú chí zhòng zì qiū shè dōng wèi cháng cuò nǜ
诸将战多不利，赞独持重，自秋涉冬，未尝挫衄。
jí shòu zhào yí jūn chǐ chuán piàn wǎ xī niǎn ér xíng chéng zhōng rén wú gǎn pì nì zhě
及受诏移军，尺椽片瓦，悉辇而行，城中人无敢睥睨者。
huì wú qiǎn xiāo jiàng lǔ gōng wǎn shuài shí yú wàn zhòng sù huái yǎn zhì kuà shān wèi zhà zǔ fú shuǐ fǔ kàn chéng zhōng
会吴遣骁将鲁公绾帅十余万众溯淮奄至，跨山为栅，阻服水，俯瞰城中。
shí dà jūn yǐ jiě wéi zàn yǔ dà jiàng yáng chéng xìn jiāng qīng jì duàn wú rén xiǎng lù yòu dú yǐ suǒ bù xí pò gōng wǎn jūn wèi liú shǐ suǒ zhōng
时大军已解围，赞与大将杨承信将轻骑断吴人𫗵路，又独以所部袭破公绾军，为流矢所中。
shì zōng zài zhēng shòu chūn mìng zào qiáo wō kǒu yǐ tōng háo sì
世宗再征寿春，命造桥涡口，以通濠、泗。
lìng qí shuài hán lìng kūn dǒng qí yì bǐ zàn fù zhī
令骑帅韩令坤董其役，俾赞副之。
shǔ lín yǔ huái shuǐ zhàng yì háo rén móu chéng qīng zhōu yǎn fén qí qiáo zàn chān zhī zhī shè fú qiáo xià
属霖雨淮水涨溢，濠人谋乘轻舟奄焚其桥，赞觇知之，设伏桥下。
háo rén guǒ zhì zàn lìng qiáng nǔ luàn fā shā huò shén zhòng
濠人果至，赞令强弩乱发，杀获甚众。
jí shì zōng yí bīng qù háo yǐ niú gé méng dà dùn gōng chéng zàn qīn dū yì shǐ jí yú zhòu zhōng bèi zhòng shāng yóu lì zhàn suì bá qí yáng mǎ chéng cì shǐ táng jǐng sī sǐ yān tuán liàn shǐ guō tíng wèi yǐ chéng jiàng
及世宗移兵趣濠，以牛革蒙大盾攻城，赞亲督役，矢集于胄，中被重伤，犹力战，遂拔其羊马城，刺史唐景思死焉，团练使郭廷谓以城降。
shì zōng zhào bāo měi zhī
世宗诏褒美之。
yòu yǐ suǒ bù bīng xún fǔ chú hé zhī jiān pò wú rén wǔ bǎi yú shí tán qiáo
又以所部兵巡抚滁、和之间，破吴人五百于石潭桥。
huái nán píng yǐ zhàn gōng duō shòu bǎo xìn jūn jié dù
淮南平，以战功多，授保信军节度。
zàn rù shì shì jǐn qù kē zhèng wu cóng kuān jiǎn jū mín biàn zhī
赞入视事，尽去苛政，务从宽简，居民便之。
gōng dì jí wèi jiā kāi fǔ jiē
恭帝即位，加开府阶。
sòng chū jiā jiǎn jiào tài shī yí zhōng zhèng jūn jié dù yù píng wéi yáng
宋初，加检校太师，移忠正军节度，预平维扬。
suì yú gǎi zhèn yán zhōu shòu mì zhǐ xǔ yǐ biàn yi xíng shì
岁余，改镇延州，受密旨许以便宜行事。
jiāng jí zhōu jìng nǎi qián hòu fēn zhì bù qí mián mián bù jué lín mǎng zhī jì yuǎn jiàn jīng qí suǒ bù qiāng hún lái yíng wú bù shè fú
将及州境，乃前后分置步骑，绵绵不绝，林莽之际，远见旌旗，所部羌、浑来迎，无不慑服。
qián dé liù nián yí jiàn xióng jūn jié dù
干德六年，移建雄军节度。
qiū mìng jiāng zhēng tài yuán yǐ zàn wèi bīn zhōu lù bù shǔ
秋，命将征太原，以赞为邠州路部署。
kāi bǎo èr nián tài zǔ jiāng tǎo jìn yáng yòu yǐ wéi hé dōng dào héng yíng qián jūn mǎ bù jūn dōu yú hòu
开宝二年，太祖将讨晋阳，又以为河东道行营前军马步军都虞候。
chē jià báo chéng xià fēn jūn sì miàn zàn è qí xī piān
车驾薄城下，分军四面，赞扼其西偏。
bìng rén chéng huì zì tū mén qián fàn zàn lěi zàn lǜ zhòng jī zhī jiǔ ér fāng tuì nǔ shǐ guàn zú
并人乘晦自突门潜犯赞垒，赞率众击之，久而方退，弩矢贯足。
jí zǔ láo wèn shù sì cì liáng yào fu zhī
及祖劳问数四，赐良药傅之。
sì nián yì zhèn fū zhōu
四年，议镇鄜州。
tài zōng jí wèi jìn fēng wèi guó gōng
太宗即位，进封卫国公。
jí píng xīng guó èr nián lái cháo wèi jiàn ér zú nián wǔ shí wǔ
及平兴国二年，来朝，未见而卒，年五十五。
zèng shì zhōng
赠侍中。
zàn pō zhī shū xǐ wèi shī róng zhǐ xián yǎ jiē shì dà fū yǐ lǐ yù zhòng yǒu fāng lüè
赞颇知书，喜为诗，容止闲雅，接士大夫以礼，驭众有方略。
qí wéi zhèng suī wú yì jī ér lì mín wèi fú yì jìn dài xián shuài yě
其为政虽无异迹，而吏民畏服，亦近代贤帅也。
li jì xūn dà míng yuán chéng rén
李继勋，大名元城人。
zhōu zǔ lǐng zhèn xuǎn lì zhàng xià
周祖领镇，选隶帐下。
guǎng shùn chū bǔ jìn jūn liè xiào lèi qiān zhì hǔ jié zuǒ xiāng dōu zhǐ huī shǐ lǐng yǒng zhōu fáng yù shǐ
广顺初，补禁军列校，累迁至虎捷左厢都指挥使、领永州防御使。
xiǎn dé chū qiān shì wèi bù jūn dōu zhǐ huī shǐ lǐng zhāo wǔ jūn jié dù
显德初，迁侍卫步军都指挥使、领昭武军节度。
suì yú gǎi lǐng cáo zhōu
岁余，改领曹州。
shì zōng qīn zhēng huái shàng lìng jì xūn lǐng bīng tún shòu zhōu chéng nán jìn dòng wū yún tī yǐ gōng qí chéng
世宗亲征淮上，令继勋领兵屯寿州城南，进洞屋、云梯，以攻其城。
jì xūn dài yú shǒu yù wèi qí suǒ bài sǐ zhě shù wàn tī wū xī jiē bèi fén
继勋怠于守御，为其所败，死者数万，梯、屋悉皆被焚。
zhào guī quē chū wèi hé yáng sān chéng jié dù
召归阙，出为河阳三城节度。
yì zhě yǐ wéi shī zé shuài zhī yì
议者以为失责帅之义。
jí zài xìng shòu chūn huí zuǒ shòu jì xūn yòu wǔ wèi dà jiàng jūn yòu yǐ qí zhǎng shū jì chén nán jīn bì zàn wú zhuàng bìng chù zhī
及再幸寿春回，左授继勋右武卫大将军，又以其掌书记陈南金裨赞无状，并黜之。
xiǎn dé sì nián dōng fù cóng shì zōng nán zhēng jí cì yíng luán jí mìng jì xūn shuài hēi lóng chuán sān shí sōu yú jiāng kǒu tān bài wú bīng shù bǎi huò zhàn chuán èr sōu yǐ gōng qiān zuǒ lǐng jūn wèi shàng jiàng jūn
显德四年冬，复从世宗南征，及次迎銮，即命继勋帅黑龙船三十艘于江口滩，败吴兵数百，获战船二艘，以功迁左领军卫上将军。
qī yuè gǎi yòu yǔ lín tǒng jūn
七月，改右羽林统军。
liù nián chūn shì zōng xìng cāng zhōu yǐ jì xūn wèi zhàn zhào zuǒ xiāng dōu bù shǔ qián zé zhōu cì shǐ liú hóng fù zhī é quán zhī xíng zhōu
六年春，世宗幸沧州，以继勋为战棹左厢都部署，前泽州刺史刘洪副之，俄权知邢州。
gōng dì jí wèi shòu ān guó jūn jié dù jiā jiǎn jiào tài fù
恭帝即位，授安国军节度，加检校太傅。
sòng chū jiā jiǎn jiào tài wèi
宋初，加检校太尉。
tài zǔ píng zé lù jì xūn cháo yú xíng zài jí yǐ wéi zhāo yì jūn jié dù
太祖平泽、潞，继勋朝于行在，即以为昭义军节度。
shì qiū lǜ shī rù hé dōng fán píng yáo xiàn fú huò shén zhòng
是秋，率师入河东，燔平遥县，俘获甚众。
jiàn lóng èr nián dōng yòu bài bìng jūn qiān yú rén zhǎn shǒu bǎi yú jí huò qí liáo zhōu cì shǐ fu yán yàn jí dì yán xūn lái xiàn
建隆二年冬，又败并军千余人，斩首百余级，获其辽州刺史傅延彦及弟延勋来献。
qián dé èr nián zhào yǔ kāng yán zhǎo yǐn xùn lǜ bù qí wàn yú gōng liáo zhōu tài yuán jiāng hǎo guì chāo lǐng bīng lái yuán zhàn yú chéng xià jì xūn dà bài zhī
干德二年，诏与康延沼、尹训率步骑万余攻辽州，太原将郝贵超领兵来援，战于城下，继勋大败之。
zhōu jiāng dù yán tāo wēi cù yǔ gǒng wèi dōu zhǐ huī shǐ jì jìn bīng mǎ dōu jiān gòng fèng guān hóu měi jí bù xià bīng sān qiān sòng kuǎn yú jì xūn
州将杜延韬危蹙，与拱卫都指挥使冀进、兵马都监供奉官侯美籍部下兵三千送款于继勋。
jí qiǎn nèi gòng fèng guān dōu zhī mù róng yán zhōng rù zòu zhào bāo zhī
即遣内供奉官都知慕容延忠入奏，诏褒之。
wèi suì bìng rén yòu qì dān bù qí liù wàn rén lái qǔ liáo zhōu fù qiǎn jì xūn yǔ luō yàn guī guō jìn cáo bīn děng lǐng liù wàn zhòng fù zhī dà pò qì dān jí tài yuán jūn yú chéng xià
未岁，并人诱契丹步骑六万人来取辽州，复遣继勋与罗彦瑰、郭进、曹彬等领六万众赴之，大破契丹及太原军于城下。
wǔ nián jiā tóng píng zhāng shì
五年，加同平章事。
kāi bǎo chū jiāng zhēng hé dōng yǐ jì xūn wéi xíng yíng qián jūn dōu bù shǔ bài bìng rén yú guō hé
开宝初，将征河东，以继勋为行营前军都部署，败并人于涡河。
èr nián tài zǔ qīn zhēng hé dōng mìng jì xūn wéi xíng yíng qián jūn dōu bù shǔ
二年，太祖亲征河东，命继勋为行营前军都部署。
jià zhì chéng xià fēn jūn sì miàn jì xūn zhà qí nán
驾至城下，分军四面，继勋栅其南。
sān nián chūn yí zhèn dà míng
三年春，移镇大名。
tài píng xīng guó chū jiā jiān shì zhōng
太平兴国初，加兼侍中。
é yǐ jí qiú guī luò yáng xǔ zhī cì qián qiān wàn bái jīn wàn liǎng
俄以疾求归洛阳，许之，赐钱千万、白金万两。
shì qiū shàng biǎo qǐ hái gǔ bài tài zǐ tài shī zhì shì cháo huì xǔ zhui zhōng shū mén xià bān
是秋，上表乞骸骨，拜太子太师致仕，朝会许缀中书门下班。
xún zú nián liù shí èr zèng zhōng shū lìng
寻卒，年六十二，赠中书令。
jì xūn lèi lì fān zhèn suǒ zhì wú shàn zhèng rán yǐ zhì zhí chēng
继勋历任藩镇，所到地方没有善政，但是以质朴耿直著称。
xìn fèng shì shì
信奉释氏。
yǔ tài zǔ yǒu jiù gù tè chéng chǒng yù
与太祖有旧，故特承宠遇。
dì jì wò yì yǒu wǔ yǒng zhōu xiǎn dé mò bǔ nèi diàn zhí
弟继偓，亦有武勇，周显德末，补内殿直。
sòng chū lèi lì jūn zhí
宋初，累历军职。
kāi bǎo zhōng wèi bù jūn fù dōu jūn tóu
开宝中，为步军副都军头。
tài píng xīng guó sān nián qiān nèi wài mǎ bù jūn fù dōu jūn tóu
太平兴国三年，迁内外马步军副都军头。
zuò shì gǎi yòu wèi lǜ fǔ lǜ
坐事改右卫率府率。
liù nián jiā běn wèi jiāng jūn lǐng jiǎng zhōu cì shǐ
六年，加本卫将军、领奖州刺史。
lèi zhì lóng wèi yòu xiāng dōu zhǐ huī shǐ lǐng běn zhōu tuán liàn shǐ
累至龙卫右厢都指挥使、领本州团练使。
jì xūn zi shǒu ēn zhì rú jīng shǐ
继勋子守恩至如京使。
shǒu yuán zhì běi zuō fang shǐ shǒu huī wèi chóng yí fù shǐ
守元至北作坊使，守徽为崇仪副使。
yào yuán fú bīng zhōu jìn yīn rén
药元福，并州晋阴人。
yòu yǒu dǎn qì shàn qí shè
幼有胆气，善骑射。
chū shì xíng shuài wáng tán wèi tīng tóu jūn shǐ yǐ yǒng gǎn wén
初事邢帅王檀为厅头军使，以勇敢闻。
shì hòu táng wèi gǒng wèi wēi hé qīn cóng mǎ dòu jūn dōu xiào tiān píng jūn nèi wài mǎ jūn dōu zhǐ huī shǐ
事后唐，为拱卫、威和亲从马斗军都校，天平军内外马军都指挥使。
jìn tiān fú zhōng wèi shēn zhōu cì shǐ
晋天福中，为深州刺史。
kāi yùn chū qì dān xiàn gān líng wéi wèi jùn shī cì yú hé
开运初，契丹陷甘陵，围魏郡，师次于河。
shǎo dì zhù jūn chán yuān qì dān zhèn yú chéng běi dōng xī lián gèn yǎn chéng liǎng yú dēng pí wàng zhī bú jiàn qí jì
少帝驻军澶渊，契丹阵于城北，东西连亘，掩城两隅，登陴望之，不见其际。
yuán fú yǐ zuǒ qiān niú wèi jiāng jūn lǐng bīng jū zhèn dōng piān
元福以左千牛卫将军领兵居阵东偏。
chán mín yǒu mǎ pò lóng zhě gào qì dān yuē xiān gōng qí dōng jí fú liáng kě duó
澶民有马破龙者告契丹曰："先攻其东，即浮梁可夺。
qì dān xìn zhī jǐn ruì lái zhàn
"契丹信之，尽锐来战。
yuán fú yǔ mù róng qiū gè lǐng èr bǎi qí wèi yī duì yuè chū ér dòu yuán fú fèn tiě wō jī qì dān bì zhě shù rén zuǒ yòu chí tū wú bù pī mǐ qì dān bīng kuì
元福与慕容邺各领二百骑为一队，跃出而斗，元福奋铁挝击契丹，毙者数人，左右驰突，无不披靡，契丹兵溃。
shǎo dì dēng chéng jiàn yuán fú lì zhàn zhào fǔ zhī yuē rǔ fèn bù gù mìng suī gǔ zhī zhōng liè wú yǐ guò zhī
少帝登城，见元福力战，召抚之曰："汝奋不顾命，虽古之忠烈无以过之。
yuán fú sān mǎ jiē zhōng liú shǐ shǎo dì zé míng mǎ cì zhī
"元福三马皆中流矢，少帝择名马赐之。
míng rì jiāng zhàn miàn shòu yuán fú zhèng zhōu cì shǐ wèi quán chén suǒ jū zhǐ cì yuán zhōu é gǎi tài zhōu
明日将战，面授元福郑州刺史，为权臣所沮，止刺原州，俄改泰州。
míng nián qì dān fù rù
明年，契丹复入。
mìng yuán fú yǔ li shǒu zhēn fú yàn qīng huáng fǔ yù zhāng yàn zé děng yù zhī yú yáng chéng wèi yòu xiāng fù pái zhèn shǐ
命元福与李守贞、符彦卿、皇甫遇、张彦泽等御之于阳城，为右厢副排阵使。
jìn shī liè fāng zhèn shè jù mǎ wéi xíng zhài
晋师列方阵，设拒马为行砦。
qì dān yǐ qí bīng chū zhèn hòu duàn liáng dào jìn rén fá shuǐ shì mǎ jī kě záo jǐng wèi jí quán tǔ zhé huài sāi qì dān shùn fēng yáng chén zhū jiāng jiē yuē bǐ shì shén ruì sì fēng fǎn yǔ zhàn pò zhī bì yǐ
契丹以奇兵出阵后，断粮道，晋人乏水，士马饥渴，凿井未及泉，土辄坏塞，契丹顺风扬尘，诸将皆曰："彼势甚锐，俟风反与战，破之必矣。
shǒu zhēn yǔ yuán fú móu yuē jūn zhōng jī kě yǐ shèn ruò sì fēng fǎn chū zhàn wú shǔ wèi lǔ yǐ
"守贞与元福谋曰："军中饥渴已甚，若俟风反出战，吾属为虏矣。
bǐ wèi wǒ bù néng nì fēng yǐ zhàn yi chū qí bù yì yǐ jī zhī cǐ bīng jiā zhī qí yě
彼谓我不能逆风以战，宜出其不意以击之，此兵家之奇也。
yuán fú nǎi lǜ huī xià qí kāi jù mǎ chū zhàn zhū jiāng jì zhì qì dān dà bài zhuī běi èr shí yú lǐ shā huò shén zhòng dí shuài yǔ bǎi yú qí dùn qù
"元福乃率麾下骑，开拒马出战，诸将继至，契丹大败，追北二十余里，杀获甚众，敌帅与百余骑遁去。
yǐ yuán fú wèi wēi zhōu cì shǐ
以元福为威州刺史。
huì líng wǔ jié dù wáng lìng wēn yǐ hàn fǎ zhì fán bù xī rén kǔ zhī gòng móu wéi luàn sān zú qiú zhǎng tuò bá yàn chāo shí cún miē sī bāo lǜ zhòng gōng líng zhōu
会灵武节度王令温以汉法治蕃部，西人苦之，共谋为乱，三族酋长拓跋彦超、石存、乜厮褒率众攻灵州。
lìng wēn qiǎn rén jiān dào rù zòu nǎi yǐ hé yáng jié dù féng huī zhèn shuò fāng zhào guān yòu bīng jìn tǎo yǐ yuán fú jiāng xíng yíng qí bīng
令温遣人间道入奏，乃以河阳节度冯晖镇朔方，召关右兵进讨，以元福将行营骑兵。
yuán fú yǔ huī chū wēi zhōu tǔ qiáo xī yù yàn chāo bīng qī qiān yú yāo huī xíng lǐ
元福与晖出威州土桥西，遇彦超兵七千余，邀晖行李。
yuán fú zhuǎn zhàn wǔ shí lǐ shā qiān jí qín sān shí yú rén yòu qiǎn bù xiào yuán chū lìng wēn hù sòng luò xià
元福转战五十里，杀千级，禽三十余人，又遣部校援出令温，护送洛下。
shuò fāng jù wēi zhōu qī bǎi lǐ wú shuǐ cǎo hào hàn hǎi shī xū jī liáng yǐ xíng zhì yào dé shí jǐn bǐ míng xíng sì shí lǐ
朔方距威州七百里，无水草，号旱海，师须赍粮以行，至耀德食尽，比明，行四十里。
yàn chāo děng zhòng shù wàn bù wèi sān zhèn è yào lù jù shuǐ quán yǐ dài huī jūn jūn zhōng dà jù
彦超等众数万，布为三阵，扼要路，据水泉，以待晖军，军中大惧。
huī qiǎn rén lù yǐ jīn bó qiú hé jiě yàn chāo xǔ zhī
晖遣人赂以金帛，求和解彦超许之。
shǐ zhě wǎng fù shù sì zhì rì zhōng liè zhèn rú gù
使者往复数四，至日中，列阵如故。
yuán fú yuē bǐ zhī wǒ jūn jī kě yāo wǒ yú xiǎn jì xǔ hé jiě ér rì zhōng wèi jué cǐ qǐ kě xìn zāi
元福曰："彼知我军饥渴，邀我于险，既许和解而日中未决，此岂可信哉？
yù kùn wǒ ěr
欲困我耳。
qiān yán zhì mù zé wú dǎng chéng qín yǐ
迁延至暮，则吾党成禽矣。
huī jīng yuē nài hé
"晖惊曰："奈何？
yuán fú yuē bǐ suī zhòng ér jīng bīng jué shǎo yī xī shān wèi zhèn zhě shì yě yú bù zú huàn
"元福曰："彼虽众而精兵绝少，依西山为阵者是也，余不足患。
yuán fú qǐng yǐ huī xià qí xiān jī xī shān bīng gōng dàn yán zhèn bù dòng sì dí shǎo què dāng jǔ huáng qí wèi hào
元福请以麾下骑先击西山兵，公但严阵不动，俟敌少却，当举黄旗为号；
qí jǔ zé hé shì jìn jī bài zhī bì yǐ
旗举则合势进击，败之必矣。
huī rán qí cè suì lǜ zhòng jìn jī dí zhòng guǒ kuì
"晖然其策，遂率众进击，敌众果溃。
yuán fú jí jǔ huáng qí yǐ zhāo huī huī jūn jì jìn yàn chāo dà bài héng shī bì yě
元福即举黄旗以招晖，晖军继进，彦超大败，横尸蔽野。
shì xī rù qīng biān jūn
是夕，入清边军。
míng rì zhì líng zhōu
明日，至灵州。
yuán fú hái jùn zhào cì huī yuán fú yī dài zēng bó yín qì
元福还郡，诏赐晖、元福衣带缯帛银器。
hàn qián yòu zhōng cóng zhào huī tǎo wáng jǐng chóng yú fèng xiáng
汉干祐中，从赵晖讨王景崇于凤翔。
shí bīng lì guǎ ruò bù mǎn wàn rén shǔ bīng shù wàn lái yuán jǐng chóng zhì bǎo jī yī shān liè zhà
时兵力寡弱，不满万人，蜀兵数万来援，景崇至宝鸡，依山列栅。
dōu jiān li yàn cóng yǐ shù qiān rén jī shǔ jūn zhòng guǎ bù dí hàn jūn shǎo què
都监李彦从以数千人击蜀军，众寡不敌，汉军少却。
yuán fú lǐng shù bǎi qí zì hòu qū zhī xià lìng huán gù zhě zhǎn zhòng jiē shū sǐ zhàn dà bài shǔ bīng zhuī zhì dà sàn guān shā sān qiān yú rén yú jiē qì jiǎ dùn qù
元福领数百骑自后驱之，下令还顾者斩，众皆殊死战，大败蜀兵，追至大散关，杀三千余人，余皆弃甲遁去。
fèng xiáng píng yǐ gōng qiān zī zhōu cì shǐ
凤翔平，以功迁淄州刺史。
zhōu guǎng shùn chū wáng yàn chāo tǎo xú zhōu pàn jiāng yáng wēn yǐ yuán fú wéi xíng yíng bīng mǎ dōu jiān
周广顺初，王彦超讨徐州叛将杨温，以元福为行营兵马都监。
shù yuè kè zhī lǜ shī hái jīng gǎi chén zhōu fáng yù shǐ
数月克之，率师还京，改陈州防御使。
wèi jǐ liú chóng yǐn qì dān rǎo jìn zhōu mìng shū mì shǐ wáng jùn lǜ bīng jù zhī yǐ yuán fú wèi xī běi miàn dōu pái zhèn shǐ
未几，刘崇引契丹扰晋州，命枢密使王峻率兵拒之，以元福为西北面都排阵使。
jūn guò méng kēng chóng yè shāo yíng dùn
军过蒙坑，崇夜烧营遁。
jùn lìng yuán fú yǔ chóu chāo chén sī ràng zhuī zhì huò yì jì xíng yòu qiǎn zhǐ zhī
峻令元福与仇超、陈思让追至霍邑，既行，又遣止之。
yuán fú wèi sī ràng děng yuē liú chóng zhào qì dān rǎo biān zhì zài pí bì zhōng guó jīn bīng wèi jiāo ér dùn yi zhuī bēn shēn rù yǐ cuò qí shì
元福谓思让等曰："刘崇召契丹扰边，志在疲弊中国，今兵未交而遁，宜追奔深入，以挫其势。
zhū jiāng wèi nuò suì zhǐ
"诸将畏懦，遂止。
zhōu zǔ zhī qí shì míng nián yīn diào bīng shù jìn zhōu wèi zuǒ yòu yuē qù nián liú chóng zhī dùn ruò cóng yào yuán fú zhī yán zé wú biān huàn yǐ
周祖知其事，明年，因调兵戍晋州，谓左右曰："去年刘崇之遁，若从药元福之言，则无边患矣。
é yǔ cáo yīng xiàng xùn tǎo mù róng yàn chāo yú yǎn zhōu yuán fú wéi xíng yíng mǎ bù jūn dōu yú hòu
俄与曹英、向训讨慕容彦超于兖州，元福为行营马步军都虞候。
zhào yuán fú zì jìn zhōu lǜ suǒ bù rù cháo jí qiǎn dōng xíng cì liù zhū páo dài ān mǎ qì zhàng
诏元福自晋州率所部入朝，即遣东行，赐六铢、袍带、鞍马、器仗。
zhōu zǔ wèi yuē bǐ yòng cáo zhōu fáng yù shǐ zhèng zhāng wǒ dù yàn chāo xiōng jiǎo duō jì móu kǒng zhāng bù néng jí shì xuǎn ěr dài zhī
周祖谓曰："比用曹州防御使郑璋，我度彦超凶狡，多计谋，恐璋不能集事，选尔代之。
yǐ chì cáo yīng xiàng xun bù lìng yǐ jūn lǐ jiàn rǔ
已敕曹英、向训不令以军礼见汝。
jí zhì jūn zhōng yīng xun jiē zūn lǐ zhī dāng shí yǒu wéi sù jiàng
"及至军中，英、训皆尊礼之，当时有为宿将。
zhù lián chéng yǐ wéi yǎn yàn chāo zhòu yè chū bīng yuán fú lǚ jī bài zhī suì bì bì bù gǎn chū
筑连城以围兖，彦超昼夜出兵，元福屡击败之，遂闭壁不敢出。
shí yú rì yuán fú yíng shān jiē jiù yòu xué dì jí zhù tǔ shān bǎi dào gōng qí chéng
十余日，元福营栅皆就，又穴地及筑土山，百道攻其城。
huì zhōu zǔ qīn zhēng yuán fú yǐ suǒ bù xiān rù yáng mǎ chéng zhū jūn gǔ zào jiǎo jìn bá zhī
会周祖亲征，元福以所部先入羊马城，诸军鼓噪角进，拔之。
yǐ gōng shòu jiàn xióng jūn jié dù
以功授建雄军节度。
shì zōng gāo píng zhī zhàn liú chóng bài zǒu tài yuán suì zòng bīng wéi qí chéng
世宗高平之战，刘崇败走太原，遂纵兵围其城。
yǐ yuán fú wèi tóng zhōu jié dù chōng tài yuán sì miàn háo zhài dōu bù shǔ
以元福为同州节度，充太原四面壕砦都部署。
shí gōng jù xī bèi chéng zhōng wēi jí yǐ liáng yùn bù jì zhào lìng bān shī
时攻具悉备，城中危急，以粮运不继，诏令班师。
yuán fú shàng yán yuē jìn jūn shén yì tuì jūn shén nán
元福上言曰："进军甚易，退军甚难。
shì zōng yuē yī yǐ wěi qīng
"世宗曰："一以委卿。
suì bù fèn zú wǔ wèi fāng zhèn ér nán yuán fú yǐ huī xià wèi hòu diàn chóng guǒ chū bīng lái zhuī yuán fú jī zǒu zhī
"遂部分卒伍为方阵而南，元福以麾下为后殿，崇果出兵来追，元福击走之。
shī hái jiā jiǎn jiào tài wèi yí zhèn shǎn zhōu
师还，加检校太尉，移镇陕州。
yòu lì dìng lú cáo sān zhèn
又历定、庐、曹三镇。
sòng chū jiā jiǎn jiào tài shī
宋初，加检校太师。
jiǔ yuè zú nián qī shí qī zèng shì zhōng
九月卒，年七十七，赠侍中。
yuán fú suī lǎo jīn gǔ bù shuāi rén huò yán qí qì mào yì zhuàng dāng fù lǐng bīng bì dà xǐ qǔ zhì lǐ dài huò jiā yǐ zèng qiǎn shí chēng xiāo jiàng
元福虽老，筋骨不衰，人或言其气貌益壮，当复领兵，必大喜，曲致礼待，或加以赠遣，时称骁将。
zhào zhāo zhēn dìng rén
赵晁，真定人。
chū shì dù zhòng wēi wèi liè xiào
初事杜重威为列校。
zhòng wēi zhū shǔ zhōu zǔ zhèn yè zhōng zhāo yīn wěi zhì huī xià
重威诛，属周祖镇邺中，晁因委质麾下。
zhōu zǔ kāi guó zhuó wéi zuò fang fù shǐ
周祖开国，擢为作坊副使。
mù róng yàn chāo jù yǎn zhōu pàn yǐ zhāo wéi xíng yíng bù jūn dōu jiān
慕容彦超据兖州叛，以晁为行营步军都监。
yǎn zhōu píng zhuǎn zuò fang shǐ
兖州平，转作坊使。
zhāo zì yǐ dǎi shì bà fǔ fù yǒu jūn gōng ér qiān bài bù mǎn suǒ wàng jū cháng yàng yàng
晁自以逮事霸府，复有军功，而迁拜不满所望，居常怏怏。
shí shū mì shǐ wáng jùn bǐng zhèng zhāo yí qí yà jǐ
时枢密使王峻秉政，晁疑其轧己。
yī rì shǐ jiǔ yì qí dì huǐ jùn jùn bù zhī zé
一日使酒诣其第，毁峻，峻不之责。
shì zōng sì wèi gǎi kòng hè zuǒ xiāng dōu zhǐ huī shǐ lǐng hè zhōu cì shǐ
世宗嗣位，改控鹤左厢都指挥使、领贺州刺史。
cóng zhēng liú chóng zhuǎn hǔ jié yòu xiāng dōu zhǐ huī shǐ lǐng běn zhōu tuán liàn shǐ jiān xíng yíng bù jūn dōu zhǐ huī shǐ
从征刘崇，转虎捷右厢都指挥使、领本州团练使兼行营步军都指挥使。
jūn zhì hé nèi shì zōng yì zài sù zhàn lìng zhāo bèi dào jiān xíng
军至河内，世宗意在速战，令晁倍道兼行。
zhāo sī yǔ tōng shì shè rén zhèng hǎo qiān yuē zéi shì fāng shèng wèi yì dí yě yi chí zhòng yǐ cuò qí ruì
晁私语通事舍人郑好谦曰："贼势方盛，未易敌也，宜持重以挫其锐。
hǎo qiān yǐ suǒ yán rù bái shì zōng nù yuē rǔ ān dé cǐ yán bì tā rén suǒ jiào
"好谦以所言入白，世宗怒曰："汝安得此言，必他人所教。
yán qí rén zé shě ěr
言其人，则舍尔；
bù yán dāng sǐ
不言，当死！
hǎo qiān jù suì yǐ shí duì
"好谦惧，遂以实对。
shì zōng jí mìng bìng zhāo xiè yú zhōu yù jūn huí shǐ shè zhī
世宗即命并晁械于州狱，军回始赦之。
jí zhēng huái nán gǎi hǔ jié zuǒ xiāng lǐng láng zhōu fáng yù shǐ chōng qián jūn xíng yíng bù jūn dōu zhǐ huī shǐ yòu wèi yuán jiāng bù jūn dōu zhǐ huī shǐ
及征淮南，改虎捷左厢、领阆州防御使，充前军行营步军都指挥使，又为缘江步军都指挥使。
shí li zhòng jìn bài wú rén yú zhèng yáng yǐ jiàng zú sān qiān rén fù zhāo zhāo yī xī jǐn shā zhī
时李重进败吴人于正阳，以降卒三千人付晁，晁一夕尽杀之。
shì zōng bù zhī zuì
世宗不之罪。
shòu chūn píng bài jiǎn jiào tài bǎo hé yáng sān chéng jié dù mèng huái děng zhōu guān chá cuò zhì děng shǐ
寿春平，拜检校太保、河阳三城节度、孟怀等州观察措置等使。
gōng dì jí wèi jiā jiǎn jiào tài fù
恭帝即位，加检校太傅。
sòng chū jiā jiǎn jiào tài wèi
宋初，加检校太尉。
wèi jǐ yǐ jí guī jīng shī zú nián wǔ shí èr
未几，以疾归京师，卒，年五十二。
tài zǔ shén dào zhī zèng tài zǐ tài shī zài zèng shì zhōng
太祖甚悼之，赠太子太师，再赠侍中。
zhāo shēn cháng qī chǐ yí mào xióng wěi hǎo jù liǎn chǔ fāng zhèn yǐ huì wén
晁身长七尺，仪貌雄伟，好聚敛，处方镇以贿闻。
yǐ zhōu chū yǔ xuān zǔ fēn zhǎng jìn jūn yǒu zōng méng zhī fēn gù tài zǔ cháng yōu lǐ zhī zài jiā zèng diǎn yān
以周初与宣祖分掌禁军，有宗盟之分，故太祖常优礼之，再加赠典焉。
zi yán pǔ
子延溥。
yán pǔ zhōu xiǎn dé zhōng yǐ fù rèn bǔ zuǒ bān diàn zhí
延溥，周显德中，以父任补左班殿直。
sòng chū wèi tiě qí zhǐ huī shǐ
宋初，为铁骑指挥使。
kāi bǎo chū tài zǔ qīn zhēng jìn yáng tài zōng shǒu jīng yì yán pǔ yǐ suǒ bù wèi zhàng xià yá jūn zhuǎn diàn qián sàn yuán zhǐ huī shǐ
开宝初，太祖亲征晋阳，太宗守京邑，延溥以所部为帐下牙军，转殿前散员指挥使。
jiǔ nián gǎi tiě qí dōu yú hòu
九年，改铁骑都虞候。
tài zōng jí wèi qiān sàn zhǐ huī dōu yú hòu lǐng sī zhōu cì shǐ
太宗即位，迁散指挥都虞候、领思州刺史。
tài píng xīng guó èr nián zhuǎn nèi diàn zhí dōu yú hòu
太平兴国二年，转内殿直都虞候。
sān nián gǎi mǎ bù jūn dōu yú hòu
三年，改马步军都虞候。
cóng píng tài yuán lüè dì yàn jì
从平太原，略地燕蓟。
liù jūn hù cóng yǒu hòu qī zhì zhě dì nù yù zhì yú fǎ
六军扈从有后期至者，帝怒，欲置于法。
yán pǔ suì jìn yuē bì xià xún xíng biān chuí yǐ fáng yù wài wǔ jīn qì dān wèi tiǎn ér zhū qiǎn jiàng shì ruò jǔ hòu tú shuí wèi bì xià lù lì hu
延溥遂进曰："陛下巡行边陲，以防御外侮，今契丹未殄，而诛谴将士，若举后图，谁为陛下戮力乎？
dì jiā nà zhī
"帝嘉纳之。
shī hái qiān nèi wài mǎ bù jūn dōu jūn tóu lǐng běn zhōu fáng yù shǐ
师还，迁内外马步军都军头、领本州防御使。
wǔ nián diàn qián bái jìn chāo zú jí rì yǐ yán pǔ wèi rì qí tiān wǔ zuǒ yòu xiāng dōu zhǐ huī shǐ
五年，殿前白进超卒，即日以延溥为日骑、天武左右厢都指挥使。
jiān quán diàn qián dōu yú hòu shì
兼权殿前都虞候事。
zuò qiǎn qīn lì shì zhú mù suǒ guò guān dù chēng zhì miǎn suàn zé shòu dēng zhōu tuán liàn shǐ lìng fù rèn
坐遣亲吏市竹木所过关渡称制免算，责授登州团练使，令赴任。
shì dōng dì běi xún zhì dà míng fù yǐ yán pǔ wèi běn zhōu fáng yù shǐ jí mìng wèi yōu zhōu dōng lù xíng yíng háo zhài dōu jiān
是冬，帝北巡至大名，复以延溥为本州防御使，即命为幽州东路行营壕砦都监。
zhào xiū yuán biān chéng lěi
诏修缘边城垒。
yú nián jiā liáng zhōu guān chá shǐ réng pàn dēng zhōu
逾年，加凉州观察使，仍判登州。
yòu wèi zhèn zhōu bīng mǎ dōu bù shǔ é pàn bà zhōu
又为镇州兵马都部署，俄判霸州。
yōng xī èr nián gǎi wèi zhōu guān chá shǐ pàn jì zhōu
雍熙二年，改蔚州观察使，判冀州。
huì mìng cáo bīn děng běi zhēng yòu yǔ nèi yī kù shǐ zhāng shào qíng yǐn jìn fù shǐ dǒng yuàn wèi yōu zhōu xī běi dào héng yíng dōu jiān
会命曹彬等北征，又与内衣库使张绍勍、引进副使董愿为幽州西北道行营都监。
shī hái mìng zhī bèi zhōu gǎi huá zhōu bù shǔ
师还，命知贝州，改滑州部署。
sì nián zài zhī bèi zhōu yǐ jí qiú dài dài wèi zhì zú nián wǔ shí
四年，再知贝州，以疾求代，代未至，卒，年五十。
zèng tiān dé jūn jié dù
赠天德军节度。
zi chéng bīn zhì nèi diàn chóng bān
子承彬，至内殿崇班。
chéng bīn zi xián yī wèi yú bù yuán wài láng zhī zōng zhèng chéng shì
承彬子咸一，为虞部员外郎，知宗正丞事。
xián xī tiān shèng bā nián jìn shí jí dì
咸熙，天圣八年进十及第。
lùn yuē hóu yì zài jìn hàn shí shù wèi fǎn fù guān qí shòu mìng qì dān sī jiāo wěi shǔ chì wǎng zhī zhàn fù yè yè zhōu zǔ zōng shǔ zhǎng yòu zāo jǐng chóng jīng ní dài wú jiào lèi tuī qí xīn jì qǐ huái èr zhī fá yú
论曰：侯益在晋、汉时，数为反复，观其受命契丹，私交伪蜀，赤罔之战，复夜谒周祖，宗属长幼，遭景崇鲸鲵，殆无噍类，推其心迹，岂怀贰之罚欤？
xuē huái ràng zhào zhāo wèi jiāng jiē rěn yú shā jiàng
薛怀让、赵晁为将，皆忍于杀降。
zhāo zi yán pǔ néng jiù hòu zhì zhī zhū suī fù zǐ zhī qīn rén bào xiāng lì yǒu ruò shì zhě
晁子延溥，能救后至之诛，虽父子之亲，仁暴相戾有若是者。
yú jiē féng shí fèn wǔ zhì shēn róng xiǎn
余皆逢时奋武，致身荣显。
hù yàn kē qǐng jī hé zhōng zú yòng qí cè yú zhě zhī yī lǜ yún
扈彦珂请击河中，卒用其策，愚者之一虑云。