太平广记 · 吕文仲 · Chapter 343 of 501

卷三百四十二·鬼二十七

PinyinModern Translation
Size

dú gū mù huá zhōu cān jūn zhào shū yá zhōu jì chuān

独孤穆华州参军赵叔牙周济川

dú gū mù

独孤穆

táng zhēn yuán zhōng hé nán dú gū mù zhě kè huái nán

唐贞元中,河南独孤穆者,客淮南。

yè tóu dà yí xiàn sù wèi zhì shí lǐ yú jiàn yī qīng yī chéng mǎ yán sè pō lì

夜投大仪县宿,未至十里余,见一青衣乘马,颜色颇丽。

mù wēi yǐ cí diào zhī qīng yī duì dá shén yǒu fēng gé

穆微以词调之,青衣对答甚有风格。

é yǒu chē lù běi xià dào xià dào yuán zuò yǒu dǎo jù míng chāo běn gǎi

俄有车路北下道(下道原作有导,据明抄本改。

zhě yǐn zhī ér qù

)者,引之而去。

mù suì wèi yuē xiàng zhě cū chéng yán sè wèi kě yǐ zhōng jiē zhōu xuán hé nǎi dùn xiāng shě hu

穆遂谓曰:向者粗承颜色,谓可以终接周旋,何乃顿相舍乎?

qīng yī xiào yuē kuì chǐ zhī yì chéng yì bù zú

青衣笑曰:愧耻之意,诚亦不足。

dàn niáng zǐ shào nián dú jū xìng shén yán zhěng nán yǐ xiāng xǔ ěr

但娘子少年独居,性甚严整,难以相许耳。

mù yīn wèn niáng zǐ xìng shì jí zhōng wài qīn zú qīng yī yuē xìng yáng dì liù

穆因问娘子姓氏及中外亲族,青衣曰:姓杨第六。

bù dá qí tā

不答其他。

jì ér bù jué xíng shù lǐ

既而不觉行数里。

é zhì yī chù mén guǎn shén sù

俄至一处,门馆甚肃。

qīng yī xià mǎ rù jiǔ zhī nǎi chū yán kè jiù guǎn yuē zì jué bīn kè yǐ shù nián yǐ

青衣下马入,久之乃出,延客就馆曰:自绝宾客,已数年矣。

niáng zǐ yǐ shàng kè zhì wú suǒ wèi cí

娘子以上客至,无所为辞。

wù xián shū lòu yě

勿嫌疏漏也。

wū shì bǐng zhú chén tà qīn rù bèi jù

于是秉烛陈榻,衾褥备具。

yǒu qǐng qīng yī chū wèi mù yuē jūn fēi duò jiāng dú gū shèng zhī hòu hu

有顷,青衣出谓穆曰:君非隋将独孤盛之后乎?

mù nǎi zì chén shì shèng bā dài sūn

穆乃自陈,是盛八代孙。

qīng yī yuē guǒ rú shì niáng zǐ yǔ láng jūn nǎi yǒu jiù

青衣曰:果如是,娘子与郎君乃有旧。

mù xún qí gù qīng yī yuē mǒu jiàn rén yě bù zhī qí yóu niáng zǐ jí dāng zì chū shēn dá

穆询其故,青衣曰:某贱人也,不知其由,娘子即当自出申达。

xū yú shè shí shuǐ lù bì bèi

须臾设食,水陆必备。

shí qì qīng yī shù shí rén qián dǎo yuē xiàn zhǔ zhì

食讫,青衣数十人前导曰:县主至。

jiàn yī nǚ nián kě shí sān sì zī sè jué dài

见一女,年可十三四,姿色绝代。

bài guì qì jiù zuò wèi mù yuē zhuāng jū jì mò jiǔ jué bīn kè bù yì jūn zǐ huì gù

拜跪讫,就坐,谓穆曰:庄居寂寞,久绝宾客,不意君子惠顾。

rán ér yǔ jūn yǒu jiù bù gǎn shǐ bì pū yán zhī xìng wù wèi xiào

然而与君有旧,不敢使婢仆言之,幸勿为笑。

mù yuē jī lǚ zhī rén guǎn hú shì huì qǐ yì tè cì xiāng jiàn jiān xǔ xù gù

穆曰:羁旅之人,馆縠是惠,岂意特赐相见,兼许叙故。

qiě mù píng shēng wèi lí jīng luò shì yǐ jiāng huái qīn gù duō bù xiāng shí xìng jìn yán yě

且穆平生未离京洛,是以江淮亲故,多不相识,幸尽言也。

xiàn zhǔ yuē yù zì chén xù qiè kǒng jīng dòng zhǎng zhě

县主曰:欲自陈叙,窃恐惊动长者。

qiè lí rén jiān yǐ èr bǎi nián yǐ

妾离人间,已二百年矣。

jūn yì hé cóng ér shi

君亦何从而识?

chū mù wén xìng yáng zì chēng xiàn zhǔ yì yǐ yí zhī jí wén cǐ yán nǎi zhī shì guǐ yì wú suǒ jù

初穆闻姓杨,自称县主,意已疑之,及闻此言,乃知是鬼,亦无所惧。

xiàn zhǔ yuē yǐ jūn dú gū jiāng jūn zhī guì yì gù yù fèng tuō wù yǐ yōu míng jiàn yí

县主曰:以君独孤将军之贵裔,故欲奉讬,勿以幽冥见疑。

mù yuē mù zhī xiān zǔ wèi duò shì jiāng jūn

穆曰:穆之先祖,为隋室将军。

xiàn zhǔ bì yǐ mù tiǎn yǒu zǔ fēng yù xiāng gù tuō nǎi píng shēng zhī lè wén yě

县主必以穆忝有祖风,欲相顾托,乃平生之乐闻也。

yǒu hé yí yān

有何疑焉?

xiàn zhǔ yuē yù zì xuān xiè shí zēng bēi gǎn

县主曰:欲自宣泄,实增悲感。

qiè fù qí wáng duò dì dì èr zi

妾父齐王,隋帝第二子。

duò shì qīng fù qiè zhī jūn fù tóng shí yù hài

隋室倾覆,妾之君父,同时遇害。

dà chén sù jiàng wú bù cóng nì

大臣宿将,无不从逆。

wéi jūn xiān jiāng jūn lì jù nì dǎng

唯君先将军,力拒逆党。

qiè shí nián yòu cháng zài zuǒ yòu jù jiàn shǐ mò

妾时年幼,常在左右,具见始末。

jí luàn bīng rù gōng zéi dǎng yǒu yù xiāng bī zhě qiè yīn rǔ mà zhī suì wèi suǒ hài

及乱兵入宫,贼党有欲相逼者,妾因辱骂之,遂为所害。

yīn bēi bù zì shèng

因悲不自胜。

mù yīn wèn qí dāng shí rén wù jí dà yè mò shì dà yuē duō tóng duò shǐ

穆因问其当时人物及大业末事,大约多同隋史。

jiǔ zhī mìng jiǔ duì yǐn

久之,命酒对饮。

yán duō bēi yān wèi shī yǐ zèng mù yuē jiāng dū xī sāng luàn què xià duō gòu bīng

言多悲咽,为诗以赠穆曰:江都昔丧乱,阙下多构兵。

chái hǔ zì tūn shì gē gàn rì zòng héng

豺虎恣吞噬,戈干日纵横。

nì tú zì wài zhì bàn yè kāi zhòng chéng

逆徒自外至,半夜开重城。

gāo xuè jìn gōng diàn dāo qiāng yǐ yán yíng

膏血浸宫殿,刀枪倚檐楹。

jīn zhī cóng nì zhě nǎi shì gōng yǔ qīng

今知从逆者,乃是公与卿。

bái rèn wū huáng wū bāng jiā suì yīn qīng

白刃污黄屋,邦家遂因倾。

jí fēng zhī jìng cǎo shì luàn shi zhōng chén

疾风知劲草,世乱识忠臣。

āi āi dú gū gōng lín sǐ nǎi jié yīng

哀哀独孤公,临死乃结缨。

tiān dì jì bǎn dàng yún léi shí wèi hēng

天地既板荡,云雷时未亨。

jīn zhě èr bǎi zǎi yōu huái yóu wèi píng shān hé fēng yuè gǔ líng qǐn lù yān qīng

今者二百载,幽怀犹未平,山河风月古,陵寝露烟青。

jūn zǐ chéng zǔ dé fāng chuí zhōng liè míng

君子乘祖德,方垂忠烈名。

huá xuān yī huì gù tǔ shì yǐ wéi róng

华轩一会顾,土室以为荣。

zhàng fū lì zhì cāo cún méi gǎn qí qíng

丈夫立志操,存没感其情。

qiú yì ruò kě tuō shuí néng bào yōu zhēn

求义若可托,谁能抱幽贞。

mù shēn jiē tàn yǐ wéi bān jié yú suǒ bù jí yě

穆深嗟叹,以为班婕妤所不及也。

yīn wèn qí píng shēng zhì zuò duì yuē qiè běn wú cái dàn hǎo dú gǔ jí

因问其平生制作,对曰:妾本无才,但好读古集。

cháng jiàn xiè jiā zǐ mèi jí bào shì zhū nǚ jiē shàn zhǔ wén sī huái jǐng mù

常见谢家姊妹及鲍氏诸女皆善属文,私怀景慕。

dì yì yǎ hǎo wén xué shí shí bèi mìng

帝亦雅好文学,时时被命。

dāng shí xuē dào héng míng gāo hǎi nèi qiè měi jiàn qí wén xīn pō bǐ zhī

当时薛道衡名高海内,妾每见其文,心颇鄙之。

xiàng zhě qíng fā wū zhōng dàn zhí xù shì ěr hé zú chēng zàn

向者情发于中,但直叙事耳,何足称赞?

mù yuē xiàn zhǔ cái zì tiān shòu nǎi yè zhōng qī zǐ zhī liú

穆曰:县主才自天授,乃邺中七子之流。

dào héng ān zú bǐ nǐ

道衡安足比拟?

mù suì fù shī yǐ dá zhī yuē huáng tiān xī jiàng huò duò shì ruò zhuì liú

穆遂赋诗以答之曰:皇天昔降祸,隋室若缀旒。

huàn nàn zài shuāng quē gān gē lián jiǔ zhōu

患难在双阙,干戈连九州。

chū mén jiē xiōng shù suǒ xiàng duō nì móu

出门皆凶竖,所向多逆谋。

bái rì hū rán mù tuí bō bù kě shōu

白日忽然暮,颓波不可收。

wàng yí jì jié xìn zōng shè yì yí xiū

望夷既结衅,宗社亦贻羞。

wēn shì bīng shǐ hé gōng wéi xuè yǐ liú

温室兵始合,宫闱血已流。

mǐn zāi chuī xiāo zi bēi tí xià fèng lóu

悯哉吹萧子,悲啼下凤楼。

shuāng rèn tú jiàn bī yù jī bù kě qiú

霜刃徒见逼,玉笄不可求。

luó rú yí shì zhě fěn dài chéng chóu chóu

罗襦遗侍者,粉黛成仇雠。

bāng guó yǐ cāng fù yú shēng shì bù liú

邦国已沧覆,余生誓不留。

yīng yīng jiāng jūn zǔ dú yǐ shè jì yōu

英英将军祖,独以社禝忧。

dān xuè jiàn fǔ yǐ fēng jī rǎn gē máo

丹血溅黼扆,丰肌染戈矛。

jīn lái jiàn hé shǔ jìn rì bēi zōng zhōu

今来见禾黍,尽日悲宗周。

yù shù yǐ jì mò quán tái qiān wàn qiū

玉树已寂寞,泉台千万秋。

gǎn cí yī gù zhòng yuàn yǐ sǐ jié chou

感兹一顾重,愿以死节酬。

yōu xiǎn tǎng bù mèi zhōng yān qì chóu móu

幽显傥不昧,中焉契绸缪。

xiàn zhǔ yín fěng shù sì bēi bù zì kān zhě jiǔ zhī

县主吟讽数四,悲不自堪者久之。

qūn xún qīng yī shù rén jiē chí yuè qì ér yǒu yī rén qián bái xiàn zhǔ yuē yán jí jiù shì dàn kǒng shǐ rén bēi gǎn qiě dú láng xīn zhì qǐ kě zhōng yè tí lèi xiāng duì hu

逡巡,青衣数人皆持乐器,而有一人前白县主曰:言及旧事,但恐使人悲感,且独郎新至,岂可终夜啼泪相对乎?

mǒu qǐng chōng shǐ zhào lái jiā niáng zi xiāng bàn

某请充使,召来家娘子相伴。

xiàn zhǔ xǔ zhī

县主许之。

jì ér wèi mù yuē cǐ dà jiàng jūn lái hù ér gē rén yì dāng shí yù hài

既而谓穆曰:此大将军来护儿歌人,亦当时遇害。

jìn zài wū cǐ

近在于此?

é qǐng jí zhì shén yǒu zī sè shàn yán xiào

俄顷即至,甚有姿色,善言笑。

yīn zuò yuè zòng yǐn shén huan

因作乐,纵饮甚欢。

lái shì gē shù qū mù wéi jì qí yī yuē píng yáng xiàn zhōng shù jiǔ zuò guǎng líng chén

来氏歌数曲,穆唯记其一曰:平阳县中树,久作广陵尘。

bù yì ā ā yuán zuò hé jù míng chāo běn gǎi

不意阿(阿原作何,据明抄本改。

láng zhì huáng quán zhòng jiàn chūn

)郎至,黄泉重见春。

liáng jiǔ yuē qiè yǔ xiàn zhǔ jū cǐ èr bǎi yú nián qǐ qī jīn rì hū yǒu jiā lǐ

良久曰:妾与县主居此二百余年,岂期今日忽有佳礼?

xiàn zhǔ yuē běn yǐ dú gū gōng zhōng liè zhī jiā yuàn yī xiāng jiàn yù huō yōu fèn ěr

县主曰:本以独孤公忠烈之家,愿一相见,欲豁幽愤耳。

qǐ kě yǐ chén tǔ zhī zhì hòu wū jūn zǐ

岂可以尘土之质,厚诬君子。

mù yīn yín xiàn zhǔ shī luò jù yún qiú yì ruò kě tuō shuí néng bào yōu zhēn

穆因吟县主诗落句云:求义若可托,谁能抱幽贞。

xiàn zhǔ wēi xiào yuē yì dà qiáng jì

县主微笑曰:亦大强记。

mù yīn yǐ gē fěng zhī yuē jīn guī jiǔ wú zhǔ luó mèi zuò shēng chén

穆因以歌讽之曰:金闺久无主,罗袂坐生尘。

yuàn zuò chuī xiāo bàn tóng wèi qí fèng rén

愿作吹萧伴,同为骑凤人。

xiàn zhǔ yì yǐ gē dá yuē zhū xuān xià cháng lù qīng cǎo qǐ gū fén

县主亦以歌答曰:朱轩下长路,青草启孤坟。

yóu shèng yáng tái shàng kōng kàn zhāo mù yún

犹胜阳台上,空看朝暮云。

lái shì yuē nǎng rì xiāo huáng hòu yù yǐ xiàn zhǔ pèi hòu xiōng zi zhèng jiàn jiāng dū zhī luàn qí shì suì qǐn

来氏曰:曩日萧皇后欲以县主配后兄子,正见江都之乱,其事遂寝。

dú hú guān miǎn shèng zú zhōng liè zhī jiā

独狐冠冕盛族,忠烈之家。

jīn rì xiāng duì zhèng wèi jiā ǒu

今日相对,正为佳耦。

mù wèn xiàn zhǔ suǒ fēng hé yì xiàn zhǔ yún r yǐ rén shòu sì nián shēng wū jīng shī shí jià xìng rén shòu gōng yīn míng shòu r

穆问县主所封何邑,县主云:儿以仁寿四年生于京师,时驾幸仁寿宫,因名寿儿。

míng nián tài zǐ jí wèi fēng qīng hé xiàn zhǔ

明年,太子即位,封清河县主。

shàng xìng jiāng dū gōng xǐ fēng lín zī xiàn zhǔ

上幸江都宫,徙封临淄县主。

tè wèi huáng hòu suǒ ài cháng zài gōng nèi

特为皇后所爱,常在宫内。

lái yuē yè yǐ shēn yǐ dú gū láng yi qiě chéng lǐ

来曰:夜已深矣,独孤郎宜且成礼。

mǒu dāng fèng hòu wū dōng gé cì xiǎo bài hè

某当奉候于东阁,伺晓拜贺。

wū shì qún bì xì xuè jiē ruò rén jiān zhī yí

于是群婢戏谑,皆若人间之仪。

jì rù wò nèi dàn jué qí qì yǎn rán

既入卧内,但觉其气奄然。

qí shēn pō lěng

其身颇冷。

qǐng zhī qì wèi mù yuē cú xiè zhī rén jiǔ wèi chén huī

顷之,泣谓穆曰:殂谢之人,久为尘灰。

xìng jiāng fèng shì jīn zhì sǐ qiě bù xiǔ

幸将奉事巾栉,死且不朽。

wū shì fù zhào lái shì yǐn yàn rú chū

于是复召来氏,饮宴如初。

yīn wèn mù yuē chéng jūn jīn shì jiāng dū hé rì dāng huí

因问穆曰:承君今适江都,何日当回?

yǒu yǐ fèng tuō kě hu

有以奉托可乎?

mù yuē sǐ qiě bù gù

穆曰:死且不顾。

qí tā yǒu hé bù kě hu

其他有何不可乎?

xiàn zhǔ yuē dì jì gǎi zàng qiè dú jū cǐ

县主曰:帝既改葬,妾独居此。

jīn wèi è wáng mù suǒ rǎo yù pìn qiè wèi jī

今为恶王墓所扰,欲聘妾为姬。

qiè yǐ dì wáng zhī jiā yì bù wéi xiōng guǐ suǒ rǔ

妾以帝王之家,义不为凶鬼所辱。

běn yuàn xiāng jiàn zhèng wèi cǐ ěr

本愿相见,正为此耳。

jūn jiāng shì jiāng dū lù chū qí mù xià yǐ qiè zhī gù bì wèi qí suǒ kùn

君将适江都,路出其墓下,以妾之故,必为其所困。

dào shì wáng shàn jiāo shū fú wū huái nán shì néng zhì guǐ shén

道士王善交书符于淮南市,能制鬼神。

jūn ruò qiú zhī jí miǎn yǐ

君若求之,即免矣。

yòu yuē qiè jū cǐ yì zhōng bù ān

又曰:妾居此亦终不安。

jūn jiāng nán huí rì néng qiè wǒ jù qù zàng wǒ luò yáng běi pō shàng de yǔ jūn xiāng jìn

君江南回日,能挈我俱去,葬我洛阳北坡上,得与君相近。

yǒng yǒu yī tuō shēng chéng zhī huì yě

永有依托,生成之惠也。

mù jiē xǔ nuò yuē qiān zàng zhī lǐ nǎi mù jiā shì yǐ

穆皆许诺,曰:迁葬之礼,乃穆家事矣。

jiǔ hān yǐ mù ér gē yuē lù cǎo qiān qiān tuí róng wèi qiān

酒酣,倚穆而歌曰:露草芊芊,颓荣未迁。

zì wǒ jū cǐ wū jīn jǐ nián

自我居此,于今几年。

yǔ jūn xiān zǔ chóu xī ēn bō

与君先祖,畴昔恩波。

sǐ shēng qì kuò hū cǐ xiāng guò

死生契阔,忽此相过。

shuí wèi jiā qī xún dāng bié lí

谁谓佳期,寻当别离。

sì jūn zhī běi xié shǒu tóng guī

俟君之北,携手同归。

yīn xià lèi zhān jīn lái shì yì qì yǔ mù yuē dú gū láng wù fù xiàn zhǔ hòu yì

因下泪沾巾,来氏亦泣语穆曰:独孤郎勿负县主厚意。

mù yīn yǐ gē dá yuē yī bǐ shuí yáng zài tiān yī fāng

穆因以歌答曰:伊彼谁阳,在天一方。

qū mǎ yōu yōu hū lái yì xiāng

驱马悠悠,忽来异乡。

qíng tōng yōu xiǎn huò cǐ xiāng jiàn

情通幽显,获此相见。

yì gǎn chóu xī yán cún qiǎn quǎn

义感畴昔,言存缱绻。

qīng jiāng guì zhōu kě yǐ áo yóu

清江桂州,可以遨游。

wéi zi zhī gù bù huáng yān liú

惟子之故,不遑淹流。

xiàn zhǔ qì xiè mù yuē yī chén jiā kuàng yǒng yǐ wéi hǎo

县主泣谢穆曰:一辰佳贶,永以为好。

xū yú tiān jiàng míng xiàn zhǔ tì qì mù yì xiāng duì ér qì

须臾,天将明,县主涕泣,穆亦相对而泣。

fán zài zuò zhě mù jiē yǔ cí jué

凡在坐者,穆皆与辞诀。

jì chū mén huí gù wú suǒ jiàn

既出门,回顾无所见。

dì píng tǎn yì wú fén mù zhī xiàng

地平坦,亦无坟墓之象。

mù yì huǎng hū liáng jiǔ nǎi dìng yīn xǐ liǔ shù yī zhū yǐ zhì zhī

穆意恍惚,良久乃定,因徙柳树一株以志之。

jiā rén suǒ mù pō shèn hū fù shù rì mù nǎi rù huái nán shì shì yuán zuò jīng jù míng chāo běn gǎi guǒ yù wáng shàn jiāo wū shì suì huò yī fú

家人索穆颇甚,忽复数日,穆乃入淮南市(市原作京,据明抄本改)果遇王善交于市,遂获一符。

jì zhì è wáng mù xià wèi xuàn fēng suǒ pū sān sì mù yīn chū fú shì zhī nǎi zhǐ

既至恶王墓下,为旋风所扑三四,穆因出符示之,乃止。

xiān shì mù pō bù xìn guǐ shén zhī shì jí xiàn zhǔ yán wú bù míng xiǎo mù nǎi shēn tàn yà yì sī wéi qīn zhě yán zhī

先是穆颇不信鬼神之事,及县主言,无不明晓,穆乃深叹讶,亦私为亲者言之。

shí nián zhēng yuè zì jiāng nán huí fā qí dì shù chǐ de hái gǔ yī jù

时年正月,自江南回,发其地数尺,得骸骨一具。

yǐ yī qīn liǎn zhī

以衣衾敛之。

mù yǐ qí sǐ shí cǎo cǎo zàng bì yǒu quē jì zhì luò yáng dà jù wēi yí qīn wéi zhù wén yǐ jì zhī zàng yú ān shàn mén wài

穆以其死时草草,葬必有阙,既至洛阳,大具威仪,亲为祝文以祭之,葬于安善门外。

qí yè dú sù yú cūn shù xiàn zhǔ fù zhì wèi mù yuē qiān shén zhī dé wàn gǔ bù wàng

其夜,独宿于村墅,县主复至,谓穆曰:迁神之德,万古不忘。

yōu zhì zhī rén fēn bù jí cǐ zhě jiǔ yǐ

幽滞之人,分不及此者久矣。

xìng jūn huì cún jiù hǎo shǐ wǒ yǒng de ān zhái

幸君惠存旧好,使我永得安宅。

dào tú zhī jiān suǒ bù fèng jiàn zhě yǐ jūn jiàn wǒ fǔ huì kǒng zhì xián wù ěr

道途之间,所不奉见者,以君见我腐秽,恐致嫌恶耳。

mù dǔ qí chē yú dǎo cóng xī guāng hè wū dāng shí

穆睹其车舆导从,悉光赫于当时。

xiàn zhǔ yì zhǐ zhī yuē jiē jūn zhī cì yě

县主亦指之曰:皆君之赐也。

suì zhì jǐ mǎo dāng suì xiāng jiàn

岁至己卯,当遂相见。

qí xī yīn sù mù suǒ zhì míng nǎi qù

其夕因宿穆所,至明乃去。

mù jì wéi shù qiān lǐ qiān zàng fù chàng yán qí shì fán mù zhī gù jiù qīn qī wú bù bì zhī

穆既为数千里迁葬,复倡言其事,凡穆之故旧亲戚无不毕知。

zhēn yuán shí wǔ nián suì zài jǐ mǎo mù chen qǐ jiāng chū hū jiàn shù chē zhì qí jiā wèi mù yuē xiàn zhǔ yǒu mìng

贞元十五年,岁在己卯,穆晨起将出,忽见数车至其家,谓穆曰:县主有命。

mù yuē xiāng jiàn zhī qī zhì hū

穆曰:相见之期至乎?

qí xī bào wáng suì hé zàng yú yáng shì

其夕暴亡,遂合葬于杨氏。

chū yì wén lù

(出《异闻录》)

huá zhōu cān jūn

华州参军

huá zhōu liǔ cān jūn míng zú zhī zǐ

华州柳参军,名族之子。

guǎ yù zǎo gū wú xiōng dì

寡欲早孤,无兄弟。

bà guān wū cháng ān xián yóu

罢官,于长安闲游。

shàng sì rì qǔ jiāng jiàn yī chē zi shì yǐ jīn bì bàn lì qiǎn shuǐ zhī zhōng

上巳日,曲江见一车子,饰以金碧,半立浅水之中。

hòu lián xú qiān jiàn shǎn shǒu rú yù zhǐ huà lìng zhāi fú qú

后帘徐褰,见掺手如玉,指画令摘芙蕖。

nǚ zhī róng sè jué dài xié nì liǔ shēng liáng jiǔ

女之容色绝代,斜睨柳生良久。

liǔ shēng biān mǎ cóng zhī jí jiàn chē zi rù yǒng chóng lǐ

柳生鞭马从之,即见车子入永崇里。

liǔ shēng fǎng qí fǎng yuán zuò zhī qí xià yǒu dà zì jù míng chāo běn gǎi

柳生访其(访原作知,其下有大字,据明抄本改。

xìng cuī shì nǚ yì yǒu mǔ

)姓崔氏,女亦有母。

yǒu qīng yī zì qīng hóng

有青衣,字轻红。

liǔ shēng bù shèn pín duō fāng lüè qīng hóng jìng bù zhī shòu

柳生不甚贫,多方略轻红,竟不之受。

tā rì cuī shì nǚ yǒu jí qí jiù zhí jīn wú wáng yīn hou qí mèi qiě gào zhī qǐng wèi zi nà yān

他日,崔氏女有疾,其舅执金吾王,因候其妹,且告之,请为子纳焉。

cuī shì bù lè qí mǔ bù gǎn wéi xiōng zhī mìng

崔氏不乐,其母不敢违兄之命。

nǚ yuē yuàn jià de qián shí liǔ shēng zú yǐ

女曰:愿嫁得前时柳生足矣。

bì bù yǔn mǒu yǔ wài xiōng zhōng kǒng bù shēng quán

必不允,某与外兄终恐不生全。

qí mǔ niàn nǚ zhī shēn nǎi mìng qīng hóng wū jiàn fú sì sēng dào shěng yuàn dá yì

其母念女之深,乃命轻红于荐福寺僧道省院达意。

liǔ shēng wèi qīng hóng suǒ yòu yòu yuè qīng hóng qīng hóng dà nù yuē jūn xìng zhèng cū nài hé xiǎo niáng zǐ rú cǐ shì wū jūn

柳生为轻红所诱,又悦轻红,轻红大怒曰:君性正粗,奈何小娘子如此侍于君?

mǒu yī wēi jiàn biàn wàng qián hǎo yù bǎo suì hán qí kě de hu

某一微贱,便忘前好,欲保岁寒,其可得乎?

mǒu qiě yǐ zú xià shì bái xiǎo niáng zǐ

某且以足下事白小娘子。

liǔ shēng zài bài xiè bù mǐn rán

柳生再拜,谢不敏然。

shǐ yuē fū rén xī xiǎo niáng zǐ qíng qiē jīn xiǎo niáng zǐ bù lè shì wáng jiā fū rén shì yǐ tōu chéng hūn yuē

始曰:夫人惜小娘子情切,今小娘子不乐适王家,夫人是以偷成婚约。

jūn kě sān liǎng rì nèi jiù lǐ shì

君可三两日内就礼事。

liǔ shēng jí xǐ zì bèi shù bǎi qiān cái lǐ qī nèi jié hūn

柳生极喜,自备数百千财礼,期内结婚。

hòu wǔ rì liǔ qiè qī yǔ qīng hóng wū jīn chéng lǐ jū

后五日,柳挈妻与轻红于金城里居。

jí xún yuè wài jīn wú dào yǒng chóng qí mǔ wáng shì qì yún mǒu fu wáng zǐ nǚ gū dú dú zì yuán kòng quē jù míng chāo běn bǔ

及旬月外,金吾到永崇,其母王氏泣云:某夫亡,子女孤独,(独字原空缺,据明抄本补。

bèi zhí bù dài lǐ huì qiáng qiè nǚ qù yǐ

)被侄不待礼会,强窃女去矣。

xiōng qǐ wú jiào xùn zhī dào

兄岂无教训之道?

jīn wú dà nù guī chī qí zi shù shí

金吾大怒,归笞其子数十。

mì lìng bǔ fǎng mí nián wú huò

密令捕访,弥年无获。

wú hé wáng shì cú liǔ shēng qiè qī yǔ qīng hóng zì jīn chéng fù sàng

无何,王氏殂,柳生挈妻与轻红自金城赴丧。

jīn wú zhī zǐ jì jiàn suì gào fù fù qín liǔ shēng

金吾之子既见,遂告父,父擒柳生。

shēng yún mǒu wū wài gū wáng shì chù nà cǎi qǔ qī fēi yuè lǐ sī yòu yě

生云:某于外姑王氏处纳采娶妻,非越礼私诱也。

jiā rén dà xiǎo jiē shú zhī zhī

家人大小皆熟知之。

wáng shì jì mò wú suǒ míng suì sòng wū guān

王氏既殁,无所明,遂讼于官。

gōng duàn wáng jiā xiān xià cái lǐ hé guī wáng jiā

公断王家先下财礼,合归王家。

jīn wú zǐ cháng yuè biǎo mèi yì bù yuàn qián héng yě

金吾子常悦表妹,亦不怨前横也。

jīng shù nián qīng hóng jìng jié jǐ chù yān

经数年,轻红竟洁己处焉。

jīn wú yòu wáng yí qí zhái wū chóng yì lǐ

金吾又亡,移其宅于崇义里。

cuī shì bù lè shì wài xiōng nǎi shǐ qīng hóng fǎng liǔ shēng suǒ zài shí liǔ shēng shàng jū jīn chéng lǐ

崔氏不乐事外兄,乃使轻红访柳生所在,时柳生尚居金城里。

cuī shì yòu shǐ qīng hóng yǔ liǔ shēng wéi qī jiān jī kàn pǔ shù lìng jī fèn duī yǔ zhái yuán qí cuī shì nǚ suì yǔ qīng hóng niè zhī tóng yì liǔ shēng

崔氏又使轻红与柳生为期,兼赍看圃竖,令积粪堆与宅垣齐,崔氏女遂与轻红蹑之,同诣柳生。

liǔ shēng jīng xǐ yòu bù chū chéng zhǐ qiān qún xián lǐ

柳生惊喜,又不出城,只迁群贤里。

hòu běn fū zhōng xún cuī shì nǚ zhī qún xián lǐ zhù fù yǔ sòng duó zhī

后本夫终寻崔氏女,知群贤里住,复与讼夺之。

wáng shēng qíng shēn cuī shì wàn tú qiú miǎn tuō yǐ tǐ yùn yòu bù zé ér nà yān

王生情深,崔氏万途求免,讬以体孕,又不责而纳焉。

liǔ shēng zhǎng liú jiāng líng

柳生长流江陵。

èr nián cuī shì nǚ yǔ qīng hóng xiāng jì ér mò wáng shēng sòng sàng āi tòng zhī lǐ zhì yǐ

二年,崔氏女与轻红相继而殁,王生送丧,哀恸之礼至矣。

qīng hóng yì zàng wū cuī shì fén cè

轻红亦葬于崔氏坟侧。

liǔ shēng jiāng nán xián jū chūn èr yuè fán huā mǎn tíng zhuī niàn cuī shì nǚ níng xiǎng xíng yǐng qiě bù zhī cún wáng

柳生江南闲居,春二月,繁花满庭,追念崔氏女,凝想形影,且不知存亡。

hū wén kòu mén shén jí é jiàn qīng hóng bào zhuāng lián ér jìn nǎi yuē xiǎo niáng zǐ qiě zhì

忽闻扣门甚急,俄见轻红抱妆奁而进,乃曰:小娘子且至。

wén shì chē mǎ zhī shēng bǐ cuī shì nǚ rù mén gèng wú tā jiàn

闻似车马之声,比崔氏女入门,更无他见。

liǔ shēng yǔ cuī shì nǚ qì kuò bēi huān zhī shén

柳生与崔氏女契阔,悲欢之甚。

wèn qí yóu zé yuē mǒu yǐ yǔ wáng shì jué zì cǐ kě yǐ tóng xué yǐ

问其由,则曰:某已与王氏诀,自此可以同穴矣。

rén shēng yì zhuān bì guǒ sù yuàn

人生意专,必果夙愿。

yīn yán yuē mǒu shǎo xí lè kōng hóu zhōng pō yǒu gōng

因言曰:某少习乐,箜篌中颇有功。

liǔ shēng jí shí mǎi kōng hóu tiáo nòng jué miào

柳生即时买箜篌,调弄绝妙。

èr nián jiān kě wèi jǐn píng shēng yǐ

二年间,可谓尽平生矣。

wú hé wáng shēng jiù shǐ cāng tóu guò liǔ shēng zhī mén jiàn qīng hóng jīng bù zhī qí rán

无何,王生旧使苍头过柳生之门,见轻红,惊不知其然。

yòu yí rén yǒu xiāng shì zhě wèi gǎn jù yán

又疑人有相似者,未敢遽言。

wèn lǘ lǐ yòu yún liú rén liǔ cān jūn

问闾里,又云流人柳参军。

mí guài gèng cì zhī qīng hóng yì zhī shì wáng shēng jiā rén yīn jù yán wū liǔ shēng nì zhī

弥怪,更伺之,轻红亦知是王生家人,因具言于柳生,匿之。

wáng shēng cāng tóu què hái chéng jù yǐ qí shì yán wū wáng shēng

王生苍头却还城,具以其事言于王生。

wáng shēng wén zhī mìng jià qiān lǐ ér lái

王生闻之,命驾千里而来。

jì zhì liǔ shēng jiā mén wū xì kuī zhī zhèng jiàn liǔ shēng tǎn fù wū lín xuān tà shàng cuī shì nǚ xīn zhuāng qīng hóng pěng jìng wū qí cè cuī shì yún tóng huáng wèi jìng

既至柳生家门,于隙窥之,正见柳生坦腹于临轩榻上,崔氏女新妆,轻红捧镜于其侧,崔氏匀铜黄未竟。

wáng shēng mén wài jí jiào qīng hóng jìng zhuì dì yǒu shēng rú qìng cuī shì yǔ wáng shēng wú hàn

王生门外极叫,轻红镜坠地,有声如磬,崔氏与王生无憾。

suì rù liǔ shēng jīng yì dài rú bīn lǐ

遂入,柳生惊,亦待如宾礼。

é yòu shī cuī shì suǒ zài

俄又失崔氏所在。

liǔ shēng yǔ wáng shēng cóng róng yán shì èr rén xiāng kàn bù yù dà yì zhī

柳生与王生从容言事,二人相看不喻,大异之。

xiāng yǔ zào cháng ān fā cuī shì suǒ zàng yàn zhī jí jiāng líng suǒ shī qiān huáng rú xīn yī fú jī ròu qiě wú sǔn bài qīng hóng yì rán

相与造长安,发崔氏所葬验之,即江陵所施铅黄如新,衣服肌肉,且无损败,轻红亦然。

liǔ yǔ wáng xiāng shì què zàng zhī

柳与王相誓,却葬之。

èr rén rù zhōng nán shān fǎng dào suì bù fǎn yān

二人入终南山访道,遂不返焉。

chū qián quān zi

(出《干鐉子》)

zhào shū yá

赵叔牙

zhēn yuán shí sì nián wù yín xià wǔ yuè hàn xú zhōu sàn jiāng zhào shū yá yí rù xīn zhái

贞元十四年戊寅夏五月旱,徐州散将赵叔牙移入新宅。

yè zhōng yǒu wù chuāng wài dòng yáo chuāng zhǐ shēng wèn zhī qí wù shì guǐ wú shí liú de yán kū zhái zài gōng chuáng xià wǎng lái shāo nán

夜中,有物窗外动摇窗纸声,问之,其物是鬼,吴时刘得言,窟宅在公床下,往来稍难。

gōng wèi wǒ yí chū chéng nán tái yǔ shān xià yǒu shuāng dà shù shì wǒ qī mù mù dōng mái zhī

公为我移出,城南台雨山下有双大树,是我妻墓,墓东埋之。

hòu bì xiāng bào

后必相报。

shū yá míng dàn chū chéng shì zhī xìn

叔牙明旦出城,视之信。

jí rì jué chuáng xià shēn sān chǐ de hái gǔ rú qí yán zàng zhī

即日掘床下,深三尺,得骸骨,如其言葬之。

qí yè guǐ lái yán xiè yuē jīn shí hàn bù chū sān rì yǒu yǔ

其夜,鬼来言谢,曰:今时旱,不出三日有雨。

gōng qiě gào zhǎng shǐ

公且告长史。

shū yá zhì míng tōng zhuàng qǐng qí yǔ qī sān rì yǔ zú

叔牙至明通状,请祈雨,期三日雨足。

jié dù shǐ sī kōng zhāng jiàn fēng xǔ zhī gěi qí suǒ xū shū yá wū shí fó shān shè tán

节度使司空张建封许之,给其所须,叔牙于石佛山设坛。

zhì sān rì qiě wú yǔ dāng jié ěr

至三日,且无雨,当截耳。

chéng zhōng guān zhě shù qiān rén shí yǔ kòu lín jiàn fēng yǐ wéi zhà wàng yǒu móu wǎn yá zhàng shā zhī

城中观者数千人,时与寇邻,建封以为诈妄有谋,晚衙杖杀之。

hūn shí dà yǔ jí lìng zhì jì bǔ nán wèi sàn qí

昏时大雨,即令致祭,补男为散骑。

shí rén yǐ wéi shì jūn dāng chéng shí jīn zhào shū yá yǐn guǐ suǒ bào yǔ zhì zhī qī gù zì dāng sǐ ěr

时人以为事君当诚实,今赵叔牙隐鬼所报雨至之期,故自当死耳。

chū xiáng yì jì míng chāo běn zuò chū jí yì jì

(出《祥异记》,明抄本作出《集异记》)

zhōu jì chuān

周济川

zhōu jì chuān rǔ nán rén yǒu bié shù zài yáng zhōu zhī xi

周济川,汝南人,有别墅在杨州之西。

xiōng dì sì rén jù hào xué cháng yī yè jiǎng shòu ba kě sān gēng gè jiù tà jiāng mèi

兄弟四人俱好学,尝一夜讲授罢,可三更,各就榻将寐。

hū wén chuāng wài yǒu gé gé zhī shēng jiǔ ér bù yǐ

忽闻窗外有格格之声,久而不已。

jì chuān wū chuāng jiān kuī zhī nǎi yī bái gǔ xiǎo ér yě wū tíng zhōng dōng xī nán běi qū zǒu

济川于窗间窥之,乃一白骨小儿也,于庭中东西南北趋走。

shǐ zé chā shǒu é ér bǎi bì

始则叉手,俄而摆臂。

gé gé zhě gǔ jié xiāng mó zhī shēng yě

格格者,骨节相磨之声也。

jì chuān hū xiōng dì gòng chān zhī

济川呼兄弟共觇之。

liáng jiǔ qí dì jù chuān lì shēng ā zhī yī shēng xiǎo ér tiào shàng jiē zài shēng rù mén sān shēng jí yù shàng chuáng

良久,其弟巨川厉声呵之,一声小儿跳上阶,再声入门,三声即欲上床。

jù chuān yuán hē mà zhuǎn jí

巨川元呵骂转急。

xiǎo ér yuē ā mǔ yǔ r rǔ

小儿曰:阿母与儿乳。

jù chuān yǐ zhǎng jī zhī suí zhǎng duò dì jǔ jí zài chuáng yǐ téng chào zhī jié ruò yuán jué

巨川以掌击之,随掌堕地,举即在床矣,腾趠之捷若猿玃。

jiā rén wén zhī zhè yì yǒu fēi suì chí dāo bàng ér zhì

家人闻之,这意有非,遂持刀棒而至。

xiǎo ér yòu yuē ā mǔ yǔ r rǔ

小儿又曰:阿母与儿乳。

jiā rén yǐ bàng jī zhī qí zhōng yě xiǎo ér jié jié jiě sàn rú xīng ér fù jù zhě shù sì

家人以棒击之,其中也,小儿节节解散如星,而复聚者数四。

yòu yuē ā mǔ yǔ r rǔ

又曰:阿母与儿乳。

jiā rén yǐ bù náng shèng zhī tí chū yuǎn yóu qiú rǔ

家人以布囊盛之,提出,远犹求乳。

chū guō sì wǔ lǐ zhì yī kū jǐng

出郭四五里,掷一枯井。

míng yè yòu zhì shǒu qíng bù náng pāo zhì tiào yuè zì dé

明夜又至,手擎布囊,抛掷跳跃自得。

jiā rén bèi yōng de yòu yǐ bù náng rú qián fǎ shèng zhī yǐ suǒ kuò náng xuán jù shí ér chén zhū hé yù fù qū chū wū náng zhōng réng yún hái tóng zuó yè kè ěr

家人辈拥得,又以布囊,如前法盛之,以索括囊,悬巨石而沉诸河,欲负趋出,于囊中仍云:还同昨夜客耳。

yú rì yòu lái zuǒ shǒu xié náng yòu shǒu zhí duàn suǒ qū chí xì nòng rú qián

余日又来,左手携囊,右手执断索,趋驰戏弄如前。

jiā rén xiān bèi dà mù záo kōng qí zhōng rú gǔ pū yōng xiǎo ér wū nèi yǐ dà tiě yè mào qí liǎng duān ér dīng zhī rán hòu suǒ yī tiě xuán jù shí liú zhī dà jiāng

家人先备大木,凿空其中,如鼓扑,拥小儿于内,以大铁叶,冒其两端而钉之,然后锁一铁,悬巨石,流之大江。

fù yù qū chū yún xiè yǐ guān guǒ xiāng sòng

负欲趋出,云:谢以棺椁相送。

zì shì gèng bù fù lái shí zhēn yuán shí qī nián

自是更不复来,时贞元十七年。

chū xiáng yì jì

(出《祥异记》。

míng chāo běn zuò chū guǎng yì jì

明抄本作出《广异记》。

yuán shū cǐ chù yǒu tài yuán bù jiàng yī tiáo yǔ sān bǎi sì shí liù juǎn dì èr tiáo fù jīn shān

)(原书此处有太原部将一条,与三百四十六卷第二条复,今删。

✦ You read 卷三百四十二·鬼二十七

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.