太平御览 · 李昉 · Chapter 368 of 1000

人事部·卷九

PinyinModern Translation
Size

chún wěn

这句话大意是:○唇吻。

shuō wén yuē chún kǒu duān yě

这句话大意是:《说文》曰:唇,口端也。

shì míng yuē chún yuán yě kǒu zhī yuán yě

这句话大意是:《释名》曰:唇,缘也,口之缘也。

wěn miǎn yě rù zé suì zhǐ zé miǎn yě

这句话大意是:吻,免也,入则碎,止则免也。

yòu qǔ wěn yě shù tuò suǒ chū héng jiā wěn shì yīn yǐ wéi míng yě

这句话大意是:又取抆也,漱唾所出,恒加抆拭,因以为名也。

chuán yuē jìn yù fá guó jiǎ dào yú yú yú jūn xǔ zhī

这句话大意是:《传》曰:晋欲伐虢,假道于虞,虞君许之。

gōng zhī qí jiàn yuē yàn yǒu zhī fǔ chē xiāng yī chún wáng chǐ hán qí yú guó zhī wèi hu

这句话大意是:宫之奇谏曰:"谚有之:辅车相依,唇亡齿寒,其虞虢之谓吗?

yòu yuē wú jiāng fá lǔ wáng wèn yú zi xiè duì yuē zhū hóu jiāng jiù zhī wèi kě yǐ de lǎo yān

现代白话:又曰:吴将伐鲁,王问于子泄,对曰:"诸侯将救之,未能够得老呢。

fu lǔ qí jìn zhī chún chún wáng chǐ hán jūn suǒ zhī yě

这句话大意是:夫鲁,齐晋之唇,唇亡齿寒,君所知也。

bù jiù hé wéi

这句话大意是:不救何为?

chūn qiū xuán mìng bāo yuē chún zhě chǐ zhī yuán suǒ yǐ fú shén shè duān ruò yǒu liè xīng yǔ wài yǒu xiàn gù yuē chún wáng chǐ hán

这句话大意是:《春秋玄命苞》曰:唇者,齿之垣,所以扶神设端,若有列星与外有限,故曰:唇亡齿寒。

chūn qiū kǒng yǎn tú yuē bā zhèng bù zhōng zé rén wú chún

这句话大意是:《春秋孔演图》曰:八政不中,则人无唇。

rén shì chún nǎi yǔ mìng wú yīn bù zhì

这句话大意是:(人恃唇乃语,命无阴不制。

xiào jīng gōu mìng jué yuē zhòng ní dòu chún tǔ jiào chén jī shòu dù

这句话大意是:《孝经钩命决》曰:仲尼斗唇吐教,陈机授度。

shǐ jì yuē yuè wáng gōu jiàn yuē gū cháng bù liào lì yǔ wú zhàn kùn yú kuài jī rì yè jiāo chún qián shé tú yù yǔ wú wáng jiē zhǒng ér sǐ

这句话大意是:《史记》曰:越王勾践曰:"孤常不料力,与吴战,困于会稽,日夜焦唇干舌,徒欲与吴王接踵而死。

hàn shū yuē zhāng tāng yǔ yán yì yǒu xì rén yǒu gào yì yǐ tā yì shì xià tāng yì

这句话大意是:《汉书》曰:张汤与颜异有隙,人有告异以他议,事下汤异。

yún yì yǔ kè yǔ kè yún chū lìng xià yǒu bù biàn zhě yì bù yīng wēi fǎn chún

这句话大意是:云:异与客语,客云初令下有不便者,异不应,微反唇。

tāng zòu yì jiǔ qīng jiàn lìng bù biàn bù rù yán ér fù fēi lùn sǐ

这句话大意是:汤奏异九卿见令不便,不入言而腹非,论死。

zì shì hòu yǒu fù fēi zhī fǎ

这句话大意是:自是后有腹非之法。

yòu xuē xuān chuán yuē bó shì shēn xián huǐ chéng xiàng xuān jiā xíng bù zú xuān zi kuàng qiú yīn qiú

这句话大意是:又《薛宣传》曰:博士申咸毁丞相宣家行不足,宣子况赇(音求。

kè yáng míng zhuó xián gōng mén wài shēn duàn bí chún

这句话大意是:)客杨明,斫咸宫门外,申断鼻唇。

kuàng zuò xǐ dūn huáng xuān miǎn wèi shù rén

这句话大意是:况坐徙敦煌,宣免为庶人。

wáng yǐn jìn shū yuē hán jùn chuán yuē liú shēng lóng xū chāng rén

这句话大意是:王隐《晋书》曰:《寒俊传》曰:"刘升龙,须昌人。

chì sè wén chún shǎo yán yǔ yǒu dà zhì zì xiàn xiǎo lì zhì yōng zhōu cì shǐ

这句话大意是:赤色文唇,少言语,有大志,自县小吏至雍州刺史。

liáng shū yuē hóu jǐng tiě wèi rù dēng tài jí diàn qí tú shù wàn

这句话大意是:《梁书》曰:侯景僣位,入登太极殿,其徒数万。

chuī chún chàng hǒu ér shàng

这句话大意是:吹唇唱吼而上。

zhuāng zi yuē kǒng zǐ wèi dào zhí yuē jiāng jūn chún rú jī dān

这句话大意是:《庄子》曰:孔子谓盗跖曰:将军唇如激丹。

huái nán zǐ shuō shān yuē yùn jiàn tù ér zi quē chún jiàn mí ér sì mù

这句话大意是:《淮南子·说山》曰:孕见兔而子缺唇,见麋而四目。

wù gù yǒu shì rán bù rán yě

这句话大意是:物固有似然不然也。

jiǎ yì yuē fèi chún tóu sāi yuán zhī xià

这句话大意是:贾谊曰:沸唇投塞垣之下。

xiōng nú hào yě

这句话大意是:(匈奴号也。

tōng sú wén yuē chún bù fù chǐ wèi zhī yá

这句话大意是:《通俗文》曰:唇不覆齿,谓之齖。

yīn yá

这句话大意是:(音牙。

这句话大意是:)龃。

cū jiā qiè

这句话大意是:(粗家切。

guǎng zhì yuē chì kǒu pú zhǎn qí chún yǐ dān shì zhī

这句话大意是:《广志》曰:赤口濮崭,其唇以丹饰之。

lài xiāng jì li mǔ bēi yuē lǎo jūn hòu chún

这句话大意是:《濑乡记李母碑》曰:老君厚唇。

zhào zhì zì xù yuē zhì zhǎng qī chǐ sì cùn jié bái hēi fā míng méi chì chún zī bìn bù duō

这句话大意是:赵志《自叙》曰:志长七尺四寸,洁白,黑发明眉,赤唇,髭鬓不多。

dūn huáng shí lù yuē wáng chēn yīn cān yòu chǒu lín

这句话大意是:《敦煌实录》曰:王棽(音参,又丑林。

zú yǒu dào kāi chēn zhǒng zhě jiàn chēn yú rén chū pú jǔ bēi jiǔ cì dào zhě

这句话大意是:)卒,有盗开棽冢者,见棽与人樗蒲,举杯酒赐盗者。

dào zhě huáng bù

这句话大意是:盗者惶怖。

jì yǐn jiàn qiān tóng mǎ chū

这句话大意是:既饮,见牵铜马出。

qí yè yǒu shén gào chéng mén wǒ wáng mèng céng shǐ yě

这句话大意是:其夜有神告城门:"我王孟曾使也。

rén fā mèng céng zhǒng yǐ jiǔ hēi qí chún míng rì rù chéng yǒu hēi chún zhě shì yě

这句话大意是:人发孟曾冢,以酒黑其唇,明日入城有黑唇者是也。

xū yú mǎ hái liú hàn dào míng yì chéng mén bù jué chún hēi wèi lì suǒ fù

这句话大意是:"须臾马还,流汗,盗明诣城门不觉唇黑,为吏所缚。

mèng céng

这句话大意是:(孟曾。

chēn zhī zì yě

这句话大意是:棽之字也。

sòng yù shén nǚ fù zhū chún ruò dān

这句话大意是:宋玉《神女赋》:朱唇若丹。

cáo zhí luò shén fù yuē dān chún wài lǎng hào chǐ nèi xiān

这句话大意是:曹植《洛神赋》曰:丹唇外朗,皓齿内鲜。

yòu yuē qǐ zhū chún yǐ xú yán

这句话大意是:又曰:启朱唇以徐言。

cuī yīn qī yī yuē zǐ chún sù chǐ xuě bái yù huī

这句话大意是:崔骃《七依》曰:紫唇素齿,雪白玉辉。

guǎng yǎ yuē èr wèi zhī wěn

这句话大意是:《广雅》曰:咡谓之吻。

èr yīn ěr

这句话大意是:(咡,音饵。

huái nán zǐ yuē jué wěn zhì qǔ jūn zǐ bù yǔ

现代白话:《淮南子》曰:决吻治龋,有德行的人不与。

qǔ qiū zhǔ qiè

这句话大意是:(龋,丘主切。

chǐ

这句话大意是:○齿。

shuō wén yuē chèn huǐ chǐ yě

这句话大意是:《说文》曰:龀,毁齿也。

nán shēng bā yuè shēng chǐ bā suì ér chèn

这句话大意是:男生八月生齿,八岁而龀;。

nǚ shēng qī yuè shēng chǐ qī suì ér chèn

这句话大意是:女生七月生齿,七岁而龀。

yīn yǐn

这句话大意是:(音引)。

shì míng yuē chǐ shǐ yě shào zhǎng zhī bié shǐ hu cǐ yě

这句话大意是:《释名》曰:齿,始也,少长之别,始乎此也。

yǐ chǐ shí duō zhě zhǎng shí shǎo zhě yòu yě

这句话大意是:以齿食多者长,食少者幼也。

lǐ yuē wú cì chǐ

这句话大意是:《礼》曰:毋刺齿。

róng zhǐ yě

这句话大意是:(□□容止也。

yòu yuē rú ròu chǐ jué jué yóu duàn yě

这句话大意是:又曰:濡肉齿决,(决,犹断也。

qián ròu bù chǐ jué hè yi yòng hu

这句话大意是:)干肉不齿决,壑宜用乎!

yòu yuē gāo zi gāo zhī zhí qīn zhī sàng yě qì xuè sān nián wèi cháng jiàn chǐ yán xiào zhī wēi

这句话大意是:又曰:高子皋之执亲之丧也,泣血三年,未尝见齿,(言笑之微。

jūn zǐ yǐ wéi nán

现代白话:)有德行的人以为难。

zuǒ zhuàn yuē chén xī zǐ shǐ zhào gōng zǐ yáng shēng lì zhī

这句话大意是:《左传》曰:陈僖子使召公子阳生,立之。

jiāng méng suì wū bào zǐ yuē zi zhī mìng yě

现代白话:将盟,遂诬鲍孔子说:"子之命也。

bào zǐ yuē rǔ wàng jūn zhī wèi rú zǐ niú ér zhé qí chǐ hu

现代白话:"鲍孔子说:"你忘君之为孺子牛而折其齿吗?

rú zǐ tú yě

这句话大意是:"(孺子,荼也。

jǐng gōng cháng xián shéng wèi niú shǐ tú qiān zhī tú dùn dì zhé qí chǐ yě

这句话大意是:景公常衔绳为牛,使荼牵之,荼顿地,折其齿也。

shī shuò rén yuē chǐ rú hù xī

这句话大意是:《诗·硕人》曰:齿如瓠犀。

yòu bì gōng yuē jì shòu duō zhǐ huáng fà ér chǐ

这句话大意是:又《閟宫》曰:既受多祉,黄发儿齿。

gōng yáng zhuàn zhuāng gōng yuē chóu mù wén mǐn gōng shì qū ér zhì yù zhī yú mén shǒu jiàn ér huà zhī

这句话大意是:《公羊传·庄公》曰:仇牧闻闵公弑,趋而至,遇之于门,手剑而叱之。

sòng wàn bì sà chóu mù suì qí shǒu chǐ zhe hu mén hé

这句话大意是:宋万臂𢫬仇牧,碎其首,齿著乎门阖。

cè shǒu yuē jiǎ

这句话大意是:(侧手曰假。

yuán gé qiè

这句话大意是:□袁葛切。

chūn qiū xuán mìng bāo yuē wǔ wáng pián chǐ shì wèi gāng qiáng

这句话大意是:《春秋玄命苞》曰:武王骈齿,是谓刚强。

qǔ xiàng cān fáng zhū hài yǐ cóng tiān xīn

这句话大意是:取象参房,诛害以从天心。

sòng jūn zhù yuē fáng wèi míng táng zhǔ bù zhèng cān wèi dà chén zhǔ zhǎn yì jiān cǐ èr zhě gù zhòng zhě wèi biǎo

这句话大意是:(宋均注曰:房为明堂主布政,参为大辰主斩刈,兼此二者,故重者为表。

xiào jīng gōu mìng jué yuē fū zǐ pián chǐ

现代白话:《孝经钩命决》曰:孔子骈齿。

xiàng gōu xīng yě

这句话大意是:(像钩星也。

shǐ jì yuē yán huí nián èr shí jiǔ fā jǐn bái chǐ zǎo luò

这句话大意是:《史记》曰:颜回年二十九,发尽白,齿早落。

yòu yuē fàn jū shì wèi zhōng dài fū xū gǔ gǔ shǐ qí jū cóng qí xiāng wáng wén jū biàn cì jīn jí niú jiǔ gǔ yǐ wéi jū chí wèi shì gào qí gù de kuì

这句话大意是:又曰:范雎事魏中大夫须贾,贾使齐,雎从,齐襄王闻雎辩,赐金及牛酒,贾以为雎持魏事告齐,故得馈。

yǐ gào wèi xiāng wèi qí dà nù shǐ rén chī jī jū shé xié zhé chǐ

这句话大意是:以告魏相,魏齐大怒,使人笞击雎,折胁折齿。

jū yáng sǐ

这句话大意是:雎佯死。

hàn shū yuē zhāng cāng wú chǐ wéi yǐn rǔ bǎi yǒu yú suì ér zú

这句话大意是:《汉书》曰:张苍无齿,惟饮乳,百有馀岁而卒。

xiè chéng hòu hàn shū yuē yù zhāng xiàng sòng zì shū hé wèi jùn zhǔ bù

这句话大意是:谢承《后汉书》曰:豫章项诵,字叔和,为郡主簿。

tài shǒu wèi shǔ xiàn suǒ wū zhāng sòng yì yù zhèng yào yǐn dāo zì yuàn yīn duàn

这句话大意是:太守为属县所诬,章诵诣狱证,要引刀自掾,(音断。

xuè chū pāng liú chǐ jiē duò dì

这句话大意是:)血出滂流,齿皆堕地。

tài shǒu huò miǎn

这句话大意是:太守获免。

jìn shū yuē wēn jiào xiān yǒu chǐ jí jí yīn bá chǐ zhòng fēng ér zú

这句话大意是:《晋书》曰:温峤先有齿疾,疾因拔齿,中风而卒。

yòu yuē chéng dì dù huáng hòu shǎo yǒu zī sè zhǎng yóu wú chǐ yǒu qiú hūn zhě zhé zhōng zhǐ

这句话大意是:又曰:成帝杜皇后少有姿色,长犹无齿,有求昏者辄中止。

jí dì nà cǎi yī yè chǐ jìn shēng

这句话大意是:及帝纳采,一夜齿尽生。

yòu yuē xiè kūn lín jiā yǒu měi nǚ kūn diào zhī nǚ yǐ xùn tóu kūn zhé qí liǎng chǐ

这句话大意是:又曰:谢鲲邻家有美女,鲲调之,女以梭投鲲,折其两齿。

shì sú wèi zhī yáo yuē rèn zuò dá bù yǐ yòu yú shé chǐ

这句话大意是:世俗为之谣曰:任作达不已,幼舆折齿。

yòu yú kūn zì yě

这句话大意是:"幼舆,鲲字也。

shān hǎi jīng yuē hēi chǐ guó wéi rén hēi chǐ

这句话大意是:《山海经》曰:黑齿国,为人黑齿。

hé tú ju qǐ yuē dì kù pián chǐ

这句话大意是:《河图矩起》曰:帝喾骈齿。

sòng jūn yuē suǒ yǐ pián chǐ chǐ xīng wèi

这句话大意是:(宋均曰:所以骈齿,齿星位。

bái hǔ tōng yuē dì kù pián chǐ shàng fǎ rì cān

这句话大意是:《白虎通》曰:帝喾骈齿,上法日参。

bǐng dù chéng jì yǐ lǐ yīn yáng

这句话大意是:秉度成纪,以理阴阳。

bào pǔ zǐ nèi piān yuē huò wèn jiān chǐ zhī dào dá yuē yǎng yǐ huá chí shù yǐ nóng yè yǒng bù dòng

这句话大意是:《抱朴子内篇》曰:或问坚齿之道,答曰:"养以华池,漱以浓液,永不动;。

cì zé fú líng fēi sàn jì tuō gēng shēng

这句话大意是:次则服灵非散,既脱更生。

yáng quán wù lǐ lùn yuē fu chǐ zhě nián yě shēn zhī bǎo yě

这句话大意是:杨泉《物理论》曰:夫齿者,年也,身之宝也。

cáng zhī fǔ záo suǒ yǐ tiáo xié wǔ wèi yǐ ān xìng qì zhě yě

这句话大意是:藏之斧凿,所以调谐五味,以安性气者也。

shén xiān chuán yuē lǎo jūn shū chǐ

这句话大意是:《神仙传》曰:老君疏齿。

shén xiān fú jīng yuē fú shén dān sān bǎi suì chǐ huà wèi shí

这句话大意是:《神仙服经》曰:服神丹三百岁,齿化为石。

wáng hóng běn shì yuē hóng wèi láng yá tài shǒu zhāng bù yù zhū zhī

这句话大意是:《王闳本事》曰:闳为琅琊太守,张步欲诛之。

hóng chū dōng wǔ chéng mén mǎ bēn duò chē shé chǐ

这句话大意是:闳出东武城门,马奔,堕车折齿。

hóng xīn è yí bìng guī fǔ suì de miǎn

这句话大意是:闳心恶,移病归府,遂得免。

zì lín yuē chǐ gào niú yú qiè

这句话大意是:《字林》曰:〈齿告〉,(牛于切。

chǐ bù xiāng zhí yě

这句话大意是:)齿不相值也。

chǔ chū jǔ qiè

这句话大意是:𬺓,(初举切。

chǐ shāng cù yě

这句话大意是:)齿伤酢也。

yǎo niè shì yě

这句话大意是:咬、啮、噬也。

jiù yīn jiù

这句话大意是:齨,(音舅。

lǎo rén chǐ rú jiù yě

这句话大意是:)老人齿如臼也。

duàn guó shā zhōu jì yuē guó rén nián wǔ shí yǐ shàng sì chǐ jiē luò jiāng yóu dì hán duō zhàng qì yě

这句话大意是:《段国沙州记》曰:国人年五十以上四齿皆落,将由地寒多障气也。

yì wù zhì yuē tú yí zài hǎi wài yǐ cǎo rǎn chǐ yīn hào hēi chǐ

这句话大意是:《异物志》曰:屠移在海外,以草染齿,因号黑齿。

yuán zi zhèng shū yuē shān liáng shì ní yú xi tú ér qī qí chǐ

这句话大意是:《袁子正书》曰:山梁氏泥于西,屠而漆其齿。

shì shuō yuē sūn zi jīng shǎo shí yù yǐn yǔ wáng wǔ zǐ yuē wú dāng zhěn shí sòu liú

现代白话:《世说》曰:孙子荆少时欲隐语,王武孔子说:"我当枕石漱流。

wù yún shù shí zhěn liú

这句话大意是:"误云"漱石枕流。

wáng yuē liú fēi kě zhěn shí fēi kě shù

这句话大意是:"王曰:"流非可枕,石非可漱。

sūn yuē suǒ yǐ zhěn liú yù xǐ qí ěr

这句话大意是:"孙曰:"所以枕流,欲洗其耳;。

suǒ yǐ shù shí yù lì qí chǐ

这句话大意是:所以漱石,欲砺其齿。

yòu yuē wáng zǐ yóu yì xiè xuán lín gōng xiān zài zuò

这句话大意是:又曰:王子猷诣谢玄,林公先在坐。

wáng yuē ruò lín gōng fà bìn bìng quán shén qíng dāng fù shèng cǐ

这句话大意是:王曰:"若林公发鬓并全,神情当复胜此?

xiè yuē chún chǐ xiāng xū bù kě piān wáng

这句话大意是:"谢曰:"唇齿相须,不可偏亡。

qín cāo yuē niè zhèng fù wèi hán wáng yě jiàn guò qī bù chéng wáng shā zhī

这句话大意是:《琴操》曰:聂政父为韩王冶剑,过期不成,王杀之。

shí zhèng wèi shēng jí zhǎng rù tài shān yù xiān rén xué gǔ qín qī shēn wéi lì tūn tàn biàn yīn qī nián qín chéng

这句话大意是:时政未生,及长,入太山,遇仙人,学鼓琴,漆身为厉,吞炭变音,七年琴成。

rù hán féng qí qī cóng mǎi zhì duì qī ér xiào qī qì yuē jūn hé yǐ shì zhèng chǐ

现代白话:入韩,逢其妻,从买栉,对妻而笑,妻泣曰:"君凭什么似政齿?

zhèng nǎi rù shān yuán shí jī luò qí chǐ

这句话大意是:"政乃入山,援石击落其齿。

chǔ cí yuē měi rén hào chǐ hù yǐ kuā

这句话大意是:《楚辞》曰:美人皓齿嫮以姱。

lín hǎi shuǐ tǔ zhì yuē yí zhōu rén sú nǚ yuē yǐ jià jiē quē qù qián shàng yī chǐ

这句话大意是:《临海水土志》曰:夷州人俗,女曰已嫁,皆缺去前上一齿。

sòng yù dēng tú zǐ fù yuē yāo rú shù sù chǐ rú hán bèi

这句话大意是:宋玉《登徒子赋》曰:腰如束素,齿如含贝。

sī mǎ xiàng rú shàng lín fù yuē hào chǐ càn làn

这句话大意是:司马相如《上林赋》曰:皓齿粲烂。

zhāng xié xì fù yuē qīng wa fā wū sù chǐ

这句话大意是:张协《禊赋》曰:清哇发于素齿。

这句话大意是:○牙。

shì míng yuē yá zhí yě suí xíng yán zhī yě

这句话大意是:《释名》曰:牙,植也,随形言之也。

gàn bǎo jìn jì yuē gǔ shù rén wèi hài mǐn huái tài zǐ shí yǒu yáo yuē nán fēng liè liè chuī bái shā qiān suì dú lóu shēng chǐ yá

这句话大意是:干宝《晋纪》曰:贾庶人未害慜怀太子时,有谣曰:"南风烈烈吹白沙,千岁髑髅生齿牙。

nán fēng shù rén míng

这句话大意是:"(南风,庶人名。

mǐn huái xiǎo míng shā mén

这句话大意是:慜怀,小名沙门。

sān guó diǎn lüè yuē qí tài shàng zhǔ shēng diān yīn diān

这句话大意是:《三国典略》曰:齐太上主生齻(音颠。

yá wèn wū shàng yào diǎn yù shān xuān yǐ duì tài shàng zhǔ nù ér tà zhī

这句话大意是:)牙,问于尚药典御,邓宣以对,太上主怒而挞之。

zhōng shū jiān xú zhī cái bài hè yuē cǐ zhī yá shēng zhě cōng míng cháng shòu

这句话大意是:中书监徐之才拜贺曰:"此知牙,生者聪明长寿。

tài shàng yuè ér shǎng zhī

这句话大意是:"太上悦而赏之。

hóu yān

这句话大意是:○喉咽。

shuō wén yuē yàn yì yě hóu lóng yě

这句话大意是:《说文》曰:咽,嗌也,喉咙也。

shì míng yuē yàn yàn wù yě

这句话大意是:《释名》曰:咽,咽物也。

qīng xú wèi zhī dòu yīn dòu

这句话大意是:青徐谓之脰(音脰。

wù tóu qí zhōng shòu ér xià zhī yě

这句话大意是:)物投其中,受而下之也。

yòu wèi zhī yì qì suǒ tōng liú ě yào zhī chù yě

这句话大意是:又谓之嗌,气所通流,厄要之处也。

chuán yuē bài dí yú xián huò cháng dí qiáo rú

这句话大意是:《传》曰:败狄于咸,获长狄侨如。

fù fù zhōng shēng chōng qí hóu yǐ gē shā zhī

这句话大意是:富父终生舂其喉,以戈杀之。

xiào jīng gōu mìng jué yuē fū zǐ fǔ hóu

现代白话:《孝经钩命决》曰:孔子辅喉。

shǐ jì yuē sūn zi yuē fu jiù dòu zhě bù bó jǐ yīn jǐ

现代白话:《史记》曰:孙孔子说:"夫救斗者不搏撠(音戟。

pī kàng dǎo xū xíng gé shì jìn zé zì wèi jiě ěr

这句话大意是:)批亢捣虚,形格势禁,则自为解耳。

gāng yīn gāng yòu yīn kàng rén hóu yě

这句话大意是:"(亢音刚,又音抗,人喉也。

yòu yuē guàn gāo wén shè zhāng wáng nǎi yuē suǒ yǐ bù sǐ zhě bái zhāng wáng bù fǎn

这句话大意是:又曰:贯高闻赦张王,乃曰:"所以不死者,白张王不反。

jīn wáng yǐ chū wú zé yǐ sāi sǐ bù hèn yǐ

现代白话:今王已出,我责已塞,死不恨了。

qiě rén chén yǒu shì zhī míng hé miàn fù shì shàng zāi

现代白话:且人臣有弑之名,何面复事上啊!

zòng shàng bù shā wǒ bù kuì xīn hu

这句话大意是:纵上不杀我,不愧心吗?

nǎi yǎng jué kàng ér sǐ

这句话大意是:"乃仰绝亢而死。

wéi zhāo yuē gāng yàn yě

这句话大意是:(韦昭曰:亢,咽也。

hàn shū yuē rén yǒu shàng shū yán xī fū gōng huái yuàn hèn fēi xiào cháo tíng suǒ jìn hòu xīng sù shì tiān zǐ jí xiōng yǔ wū gòng zhòu zǔ

这句话大意是:《汉书》曰:人有上书言息夫躬怀怨恨,非笑朝廷所进,候星宿,视天子吉凶,与巫共祝诅。

shàng qiǎn shì yù shǐ tíng wèi jiān dǎi gōng xì luò yáng zhào yù

这句话大意是:上遣侍御史、廷尉监逮躬,系雒阳诏狱。

yù lüè wèn gōng yǎng tiān dà hū yīn jiāng pū lì jiù wèn yún yàn yǐ jué

这句话大意是:欲掠问,躬仰天大呼,因僵仆,吏就问,云咽已绝。

shī gǔ yuē yàn hóu lóng yě yīn yī qiān è

这句话大意是:(师古曰:咽,喉咙也,音一千歹。

hòu hàn shū yuē huò qī yīn jī

这句话大意是:《后汉书》曰:霍諿(音缉。

wèi jiù sòng guāng pī wū shàng shū yuē pì yóu liáo jī wū fù zǐ zhǐ kě wū dān dú wèi rù cháng wèi yǐ jué hóu yān qǐ kě wèi zāi

现代白话:)为舅,宋光被诬,上书曰:"譬犹疗饥于附子,止渴于酖毒,未入肠胃,已绝喉咽,岂可为啊!

yòu yuē wáng qīng zì gōng rán

这句话大意是:又曰:王青字公然。

qīng fù lóng jiàn wǔ chū wèi dū wèi gōng cáo

这句话大意是:青父隆,建武初为都尉功曹。

qīng wèi xiǎo lì yǔ fù jù cóng dū wèi xíng xiàn dào yù zéi lóng yǐ shēn wèi quán dōu wèi suì sǐ yú nán

这句话大意是:青为小吏,与父俱从都尉行县,道遇贼,隆以身卫全都尉,遂死于难。

qīng yì bèi shǐ guàn yàn yīn shēng liú hē

这句话大意是:青亦被矢贯咽,音声流喝。

yòu yuē li gù duì zhào yuē bì xià yǒu shàng shū yóu tiān zhī yǒu běi dòu běi dǒu tiān zhī hóu shé

这句话大意是:又曰:李固对诏曰:"陛下有尚书,犹天之有北斗,北斗,天之喉舌;。

shàng shū bì xià zhī hóu shé

这句话大意是:尚书,陛下之喉舌。

wèi zhì yuē lè líng wáng mào xiōng dōng píng wáng hōng

这句话大意是:《魏志》曰:乐陵王茂兄东平王薨。

mào chēng yàn bìng bù kěn fā āi zhào xuē hù

这句话大意是:茂称咽病,不肯发哀,诏削户。

shǔ zhì yuē péng yàng yǔ gé liàng shū yuē xiān mín yǒu yán zuǒ shǒu jù tiān xià zhī tú yòu shǒu è qí hóu yú fū bù wéi yě kuàng pū pō bié shū mài zāi

现代白话:《蜀志》曰:彭羕与葛亮书曰:"先民有言,左手据天下之图,右手扼其喉,愚夫不为也,况仆颇别菽麦啊!

táng shū yuē yōu zhōu zhū róng zhèn zhōu wáng tíng còu pàn dōng chuān jié dù wáng yá xiàn shū yuē chén wén yòng bīng ruò dòu xiān è qí hóu

这句话大意是:《唐书》曰:幽州朱融、镇州王庭凑叛,东川节度王涯献书曰:"臣闻用兵若斗,先扼其喉。

jīn yíng mò yì dìng liǎng zéi zhī yān hóu yě chéng yi jiǎ zhī wēi bǐng shù yǐ zhòng bīng

这句话大意是:今瀛、莫、易、定,两贼之咽喉也,诚宜假之威柄,戍以重兵。

bǐ qí sǐ shēng bù xiāng zhī jiàn dié wú suǒ rù ér yǐ dà jūn xiān jìn jì zhào cì lín jǐng xíng cǐ yī jǔ wàn quán zhī shì yě

这句话大意是:俾其死生不相知,间谍无所入,而以大军先进冀、赵,次临井陉,此一举万全之势也。

bào pǔ zǐ yuē jiāo hóu zhī kě yáo zhǐ cāng hǎi

这句话大意是:《抱朴子》曰:焦喉之渴,遥指沧海。

liè nǚ zhuàn yuē qí zhōng lí chūn zhě xuān wáng hòu yě jí chǒu áng bí jié hóu

这句话大意是:《列女传》曰:齐锺离春者,宣王后也,极丑,卬鼻结喉。

yì bù qí jiù chuán yuē zhì wèi yáng fèng guī zhě qí qī chén jī guī zǎo wáng xiōng dì yù jià zhī jī wū shì liè dāo gē yàn liú yà jǐ sǐ

这句话大意是:《益部耆旧传》曰:膣为杨凤珪者,其妻陈姬,珪早亡,兄弟欲嫁之,姬于是列刀割咽,流亚几死。

jiǔ zú jīng yì nǎi cóng qí jié

这句话大意是:九族惊异,乃从其节。

yòu yuē shǔ jùn shǐ xián qī zhāng zhāo yí

这句话大意是:又曰:蜀郡史贤妻张昭仪。

xián jì fàn zuì bèi zhū yí qǔ dāo zì gē yān hóu ér sǐ

这句话大意是:贤既犯罪被诛,仪取刀自割咽喉而死。

wù lǐ lùn yuē yān hóu shēng zhī yào kǒng

这句话大意是:《物理论》曰:咽喉生之要孔。

huáng dì sù wèn yuē hóu zhǔ tiān qì yàn zhǔ dì qì

这句话大意是:《黄帝素问》曰:喉主天气,咽主地气。

yí hàn

这句话大意是:○颐颔。

shì míng yuē yí huò yuē fǔ chē qí gǔ qiáng suǒ yǐ fǔ chí qí kǒu

这句话大意是:《释名》曰:颐或曰辅车,其骨强,所以辅持其口。

huò yuē yá chē yá suǒ zài yě

这句话大意是:或曰牙车,牙所载也。

huò yuē hàn chē

这句话大意是:或曰颔车。

hàn hán yě

这句话大意是:颔,含也。

hán shī yuē yǒu měi yī rén shuò dà qiě xiān yǒu

这句话大意是:《韩诗》曰:有美一人,硕大且{妗酉}。

xuē jūn yuē xiān yǒu zhòng yí yě wēn pēng qiè

这句话大意是:(薛君曰:{妗酉},重颐也,瘟澎切。

zhōu yì shì kè guà yuē yí zhōng yǒu wù yuē shì kè

这句话大意是:《周易·噬嗑卦》曰:颐中有物曰噬嗑。

yòu yí guà yuē yí zhēn jí

这句话大意是:又《颐卦》曰:颐,贞吉。

guān yí zì qiú kǒu shí

这句话大意是:观颐,自求口实。

chūn qiū xuán mìng bāo yuē hòu jì qí yí zì qiú shì wèi hǎo nóng gài xiàng jiǎo xuán zài tǔ shí gǔ

这句话大意是:《春秋玄命苞》曰:后稷歧颐自求,是谓好农,盖象角玄,载土食谷。

sòng jūn zhù yuē miàn pí yǒu èr xiàng yě

这句话大意是:(宋均注曰:面皮有二象也。

yí miàn wéi xià bù xià bù wéi dì qiǎo yú lì yě

这句话大意是:颐面为下部,下部为地,巧于利也。

zhàn guó cè yuē jìng guō jūn shàn kūn biàn kūn biàn duō cī mén xià bú yuè

这句话大意是:《战国策》曰:静郭君善昆辩,昆辩多疵,门下不悦。

mèng cháng jūn yǐ jiàn jìng guō jūn dà nù shě zhī shàng shě lìng zhǎng zi yù dàn mù jìn shí

这句话大意是:孟尝君以谏,静郭君大怒,舍之上舍,令长子御,旦暮进食。

wēi wáng hōng xuān wáng lì tài zǐ bù shàn jìng guō jūn cí zhī xuē

这句话大意是:威王薨,宣王立,太子不善静郭君,辞之薛。

kūn biàn zhì qí jiàn xuān wáng wáng yuē zi jìng guō jūn suǒ tīng ài zhě hu

这句话大意是:昆辩至齐见宣王,王曰:"子,静郭君所听爱者吗?

yuē ài jí yǒu zhī tīng jí wú yǒu

这句话大意是:"曰:"爱即有之,听即无有。

wáng zhī wèi tài zǐ biàn wèi jìng guō jūn yuē tài zǐ xiāng bù rén guò yí shǐ shì ruò shì fǎ bèi fù bù ruò fèi tài zǐ gēng lì wèi jī zǐ yīng r guō shī

这句话大意是:王之为太子,辩谓静郭君曰:太子相不仁,过颐豕视,若是法背父,不若废太子,更立卫姬子婴儿郭师。

jìng guō jūn qì ér yuē bù kě

这句话大意是:静郭君泣而曰:'不可!

wú fú rěn wèi

现代白话:我弗忍为。

tīng biàn ér wèi zhī bì wú jīn huàn yǐ

现代白话:'听辩而为之,必无今患了。

xuān wáng yuē guǎ rén shū bù zhī cǐ

这句话大意是:"宣王曰:"寡人殊不知此。

nǎi yíng jìng guō jūn

这句话大意是:"乃迎静郭君。

shǐ jì yuē huáng xiē shàng shū qín wáng yuē běn guó cán shè jì huài kū fù jié cháng zhé jǐng zhé yí

这句话大意是:《史记》曰:黄歇上书秦王曰:"本国残,社稷坏,刳腹结肠,折颈折颐。

zhé lú hé qiè

这句话大意是:"(折,卢合切。

yòu yuē cài zé yǎn yí

这句话大意是:又曰:蔡泽顩颐。

yǎn wēn peng qiè

这句话大意是:(顩,瘟篷切。

hàn shū yuē wáng mǎng cù yí

这句话大意是:《汉书》曰:王莽蹙颐。

fàn yè hòu hàn shū yuē bān chāo zì zhòng shēng

这句话大意是:范晔《后汉书》曰:班超字仲升。

wéi rén dà zhì bù xiū xiǎo jié

这句话大意是:为人大志,不修小节。

cháng xíng yì xiāng zhě xiāng zhě yuē jì jiǔ bù yī zhū shēng ér dāng fēng hóu wàn lǐ zhī wài

这句话大意是:尝行诣相者,相者曰:"祭酒布衣诸生,而当封侯万里之外。

chāo wèn qí zhuàng xiāng zhě yuē shēng yàn hàn hǔ tóu fēi ér ròu shí cǐ wàn lǐ hòu xiāng yě

这句话大意是:"超问其状,相者曰:"生燕颔虎头,飞而肉食,此万里侯相也。

jiāng biǎo chuán yuē sūn quán fāng yí dà kǒu

这句话大意是:《江表传》曰:孙权方颐大口。

sān guó lüè yuē xú zhī cái nián shí sān liú xiào chuò jiàn zhī yán yuē xú láng yàn hàn bān chāo zhī xiāng yě

这句话大意是:《三国略》曰:徐之才,年十三,刘孝绰见之,言曰:"徐郎燕颔,班超之相也。

dì xì yuē dì kù fāng yí

这句话大意是:《帝系》曰:帝喾方颐。

zhuāng zi yuē zhī shū yí yǐn wū qí

这句话大意是:《庄子》曰:支疏颐隐于齐。

yòu yuē kǒng zǐ yóu zī wéi zhī lín xián gē gǔ qín

这句话大意是:又曰:孔子游缁帷之林,弦歌鼓琴。

zòu qǔ wèi bàn yǒu yú fǔ xià chuán ér lái xū méi jiāo bái bèi fā yú mèi xíng yuán ér shàng jù lù ér zhǐ zuǒ shǒu jù xī yòu shǒu chí yí yǐ tīng zhī

这句话大意是:奏曲未半,有渔父下船而来,须眉交白,被发揄袂,行原而上,距陆而止,左手据膝,右手持颐以听之。

hán zǐ yù lǎo yuē bái gōng shèng lǜ luàn bà cháo dào zhàng cè zhuì guàn yí ér xuè liú zhì de ér fú zhī zhèng rén wén zhī yuē yí zhī wàng hé bù wàng zāi

现代白话:《韩子·喻老》曰:白公胜虑乱,罢朝,到杖策錣贯颐,而血流至地而弗知,郑人闻之曰:"颐之忘,何不忘啊?

cè mǎ chuí yě

这句话大意是:"(策,马箠也。

chuí duān yǒu zhēn shì mǎ wèi zhī zhuì yīn zhú liè zhì wèi èr qiè

这句话大意是:箠端有针似□马谓之錣,音竹劣、陟卫二切。

hé tú yuē huáng dì duì yí

这句话大意是:《河图》曰:黄帝兑颐。

shuō yuàn yuē tián dān gōng dí sān yuè bù kè yīng ér yáo yuē dà guān rú jī cháng jiàn zhù yí

这句话大意是:《说苑》曰:田单攻翟,三月不克,婴儿谣曰:"大冠如箕,长剑柱颐。

xī jīng zá jì yuē kuāng héng zì zhì guī qīn sāo néng shuō shī shí rén wèi zhī yǔ yuē wú shuō shī kuāng dǐng lái

这句话大意是:《西京杂记》曰:匡衡字稚圭,亲骚能说《诗》,时人为之语曰:"无说《诗》,匡鼎来。

kuāng shuō shī jiě rén yí

这句话大意是:匡说《诗》,解人颐。

dǐng héng xiǎo zì yě

这句话大意是:"鼎,衡小字也。

wáng càn qī shì yuē yáng é méi ér yí zhǐ

这句话大意是:王粲《七释》曰:扬蛾眉而颐指。

rǔ nán xiān xián chuán yuē zhōu xiè yǎn yí zhé è qí mào shén chǒu yě

现代白话:《你南先贤传》曰:周燮顩颐折頞,其貌甚丑也。

tán sǒu yuē běi qí li shù wú xū cuī chén wán zhī yuē hé bù zhuī cì yí zuò shù bǎi kǒng bá zuǒ yòu hǎo xū zhě zāi zhī

这句话大意是:《谈薮》曰:北齐李恕无须,崔谌玩之曰:"何不锥刺颐,作数百孔,拔左右好须者栽之。

chéng jiāng

这句话大意是:○承浆。

shì míng yuē kǒu xià yuē chéng jiāng chéng shuǐ jiāng yě

这句话大意是:《释名》曰:口下曰承浆,承水浆也。

zhēn jiǔ jīng yuē chéng jiāng yī míng xuán jiāng yě

这句话大意是:《针灸经》曰:承浆,一名悬浆也。

✦ You read 人事部·卷九

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.