太平御览 · 李昉 · Chapter 376 of 1000

人事部·卷十七

PinyinModern Translation
Size

xīn

这句话大意是:○心。

shì míng yuē xīn xiān yě

这句话大意是:《释名》曰:心,纤也。

suǒ shí xiān wēi wú wù bù guàn yě

这句话大意是:所识纤微,无物不贯也。

lǐ jì lǐ yùn yuē yù è zhě xīn zhī dà duān yě

这句话大意是:《礼记·礼运》曰:欲恶者,心之大端也。

rén cáng qí xīn bù kě cè duó yě

这句话大意是:人藏其心,不可测度也。

měi è jiē zài qí xīn bú jiàn qí sè yě

这句话大意是:美恶皆在其心,不见其色也。

yù yī yǐ qióng zhī shě lǐ hé yǐ zāi

现代白话:欲一以穷之,舍礼凭什么啊?

yòu jì yì yuē zhì lè yǐ zhì xīn zé yì zhí zǐ liàng zhī xīn yóu rán shēng yǐ

现代白话:又《祭义》曰:致乐以治心,则易直子谅之心油然生了。

yì zhí zǐ liàng zhī xīn shēng zé lè

这句话大意是:易直子谅之心生则乐;。

lè zé ān ān zé jiǔ jiǔ zé tiān tiān zé shén

这句话大意是:乐则安,安则久,久则天,天则神;。

tiān zé bù yán ér xìn shén zé bù nù ér wēi

这句话大意是:天则不言而信,神则不怒而威。

zhì lè yǐ zhì xīn zhě yě

这句话大意是:致乐,以治心者也。

yòu zī yī yuē zǐ yuē mín yǐ jūn wèi xīn jūn yǐ mín wèi tǐ

现代白话:又《缁衣》曰:孔子说:"民以君为心,君以民为体。

xīn zhuāng zé tǐ shū xīn sù zé róng jìng

这句话大意是:心庄则体舒,心肃则容敬。

xīn hǎo zhī shēn bì ān zhī

这句话大意是:心好之,身必安之;。

jūn hǎo zhī mín bì yù zhī

这句话大意是:君好之,民必欲之。

xīn yǐ tǐ quán yì yǐ tǐ shāng

这句话大意是:心以体全,亦以体伤;。

jūn yǐ mín cún yì yǐ mín wáng

这句话大意是:君以民存,亦以民亡。

yòu dà xué yuē yù xiū qí shēn zhě xiān zhèng qí xīn

这句话大意是:又《大学》曰:欲修其,身者先正其心。

zuǒ zhuàn zhuāng gōng yuē chu wǔ wáng fá suí rù gào fū rén shān màn yuē yú xīn dàng yǐ

现代白话:《左传·庄公》曰:楚武王伐随,入告夫人邓曼曰:"余心荡了。

shān màn tàn yuē wáng lù jǐn yǐ

现代白话:"邓曼叹曰:"王禄尽了。

yíng ér dàng tiān zhī dào yě

这句话大意是:盈而荡,天之道也。

gù lín wǔ shì jiāng fā dà mìng ér dàng wáng xīn yān

现代白话:故临武事,将发大命,而荡王心呢。

ruò shī tú wú kuī wáng hōng wū xíng guó zhī fú yě

这句话大意是:若师徒无亏,王薨于行,国之福也。

wáng suì xíng zú wū mán yīn mén

这句话大意是:"王遂行,卒于𣗊(音门。

mù zhī xià

这句话大意是:)木之下。

yòu zhāo gōng èr shí yī nián yuē zhōu jǐng wáng zhù wú yì

这句话大意是:又《昭公二十一年》曰:周景王铸无射。

líng zhōu jiū yuē wáng qí yǐ xīn jí sǐ hu

这句话大意是:泠州鸠曰:"王其以心疾死吗?

máo shī bǎi zhōu yuē wǒ xīn fěi shí bù kě zhuǎn yě

这句话大意是:《毛诗·柏舟》曰:我心匪石,不可转也。

wǒ xīn fěi xí bù kě juǎn yě

这句话大意是:我心匪席,不可卷也。

yòu gǔ fēng yuē xí xí gǔ fēng yǐ yīn yǐ yǔ

这句话大意是:又《谷风》曰:习习谷风,以阴以雨;。

mǐn miǎn tóng xīn bù yí yǒu nù

这句话大意是:黾勉同心,不宜有怒。

yòu xiǎo biàn yuē wǒ xīn yōu shāng nì yān rú dǎo

现代白话:又《小弁》曰:我心忧伤,惄呢如捣。

yòu qiǎo yán yuē tā rén yǒu xīn yǔ cǔn duó zhī

这句话大意是:又《巧言》曰:他人有心,予忖度之。

zhōu yì shàng xì yuē èr rén tóng xīn qí lì duàn jīn

这句话大意是:《周易·上系》曰:二人同心,其利断金。

shàng shū zhòng huǐ zhī gào yuē yǐ yì zhì shì yǐ lǐ zhì xīn

这句话大意是:《尚书·仲虺之诰》曰:以义制事,以礼制心。

yòu tài jiǎ xià yuē yǒu yán nì yú rǔ xīn bì qiú zhū dào

现代白话:又《太甲下》曰:有言逆于你,心必求诸道。

rén yǐ yán fú wéi rǔ xīn bì yǐ dào yì qiú qí yì wù jù nì zhī

现代白话:(人以言拂违你心,必以道义求其意,勿拒逆之。

yòu shuō mìng yuē qǐ nǎi xīn wò zhèn xīn

这句话大意是:又《说命》曰:启乃心,沃朕心。

yòu tài shì yuē shòu yǒu chén yì wàn wéi yì wàn xīn

这句话大意是:又《泰誓》曰:受有臣亿万,惟亿万心。

rén zhí yì xīn bù hé xié

这句话大意是:(人执异心不和谐。

yǔ yǒu chén sān qiān wéi yī xīn

这句话大意是:)予有臣三千,惟一心。

sān qiān yī xīn yán tóng yù

这句话大意是:(三千一心言同欲。

yòu yuē zhuó cháo shè zhī jìng pōu xián rén zhī xīn

这句话大意是:又曰:斮朝涉之胫,剖贤人之心。

yòu jiǔ gào yuē dàn wéi jué zòng yín yì yú fēi yí yòng yàn sàng wēi yí mín wǎng bù xì shāng xīn

这句话大意是:又《酒诰》曰:诞惟厥纵淫逸于非彝,用燕丧威仪,民罔不衋伤心。

yòu zhōu guān yuē zuò dé xīn yì rì xiū

这句话大意是:又《周官》曰:作德,心逸日休;。

zuò wěi xīn láo rì zhuō

这句话大意是:作伪,心劳日拙。

wèi dé zhí dào ér xíng yú xīn yì yù ér gè rì měi

这句话大意是:(为德直道而行,于心逸豫,而各日美;。

wèi wěi shì qiǎo bǎi duān yú xīn láo kǔ ér shì rì zhuō bù kě wèi

这句话大意是:为伪饰巧百端,于心劳苦,而事日拙不可为。

lún yǔ yuē qī shí ér zòng xīn suǒ yù bù yú jǔ

这句话大意是:《论语》曰:七十而纵心所欲,不逾矩。

yòu yuē huí yě qí xīn sān yuè bù wéi rén

这句话大意是:又曰:回也,其心三月不违仁。

shǐ jì yuē wú gōng zi jì zhá chū shǐ běi guò xú jūn xú jūn hǎo jì zhá jiàn kǒu fú gǎn yán

这句话大意是:《史记》曰:吴公子季札初使北,过徐君,徐君好季札剑,口弗敢言。

jì zhá xīn zhī zhī wèi shǐ shàng guó wèi xiàn

这句话大意是:季札心知之,为使上国,未献。

hái zhì xú xú jūn yǐ sǐ wū shì nǎi jiě qí bǎo jiàn xì zhī xú jūn zhǒng shù ér qù

这句话大意是:还至徐,徐君已死,于是乃解其宝剑,系之徐君冢树而去。

cóng zhě yuē xú zi yǐ sǐ shàng shuí yǔ hu

这句话大意是:从者曰:"徐子已死,尚谁予吗?

jì zǐ yuē bù rán

现代白话:"季孔子说:"不然。

shǐ wú xīn yǐ xǔ zhī qǐ yǐ sǐ bèi wú xīn zāi

现代白话:始我心已许之,岂以死倍我心啊!

zhàn guó cè yuē sū qín wèi zhào hé zòng wū chu wēi wáng wáng yuē qín hǔ láng zhī guó bù kě qīn

这句话大意是:《战国策》曰:苏秦为赵合从于楚威王,王曰:"秦,虎狼之国,不可亲。

guǎ rén wò bù ān xí shí bù gān wèi xīn yáo yáo rán rú xuán jīng wú suǒ zhōng báo

这句话大意是:寡人卧不安席,食不甘味,心摇摇然如悬旌无所终薄。

hàn shū zhāng ěr chuán yuē shàng cóng dōng yuán guò bǎi rén yù sù xīn dòng dì yuē bǎi rén zhě pò wū rén yě

这句话大意是:《汉书·张耳传》曰:上从东垣过柏人,欲宿,心动,帝曰:"柏人者,迫于人也!

bù sù ér qù

这句话大意是:"不宿而去。

yòu zhèng chóng chuán yuē shàng shū lìng zhào cǎi dié chǎn sù hài chóng zhī qí jiàn shū yīn zòu chóng yǔ zōng zú tōng yí yǒu jiān qǐng zhì

这句话大意是:又《郑崇传》曰:尚书令赵彩碟谄,素害崇,知其见疏,因奏崇与宗族通,疑有奸,请治。

shàng zé chóng yuē jūn mén rú shì rén hé yǐ yù jìn qiē zhǔ shàng

现代白话:上责崇曰:"君门如市,人凭什么欲禁切主上。

chóng yuē chén mén rú shì chén xīn rú shuǐ

这句话大意是:"崇曰:"臣门如市,臣心如水。

dōng guān hàn jì yuē xǔ fǔ píng yuán rén wèi xiàn mén xià xiǎo lì

这句话大意是:《东观汉记》曰:许辅,平原人,为县门下小吏。

xiàn lìng liú xióng wèi zéi suǒ gōng yù yǐ máo cì xióng fǔ qián kòu tóu yǐ shēn dài xióng

这句话大意是:县令刘雄为贼所攻,欲以矛刺雄,辅前叩头,以身代雄。

zéi děng suì jǐ cì fǔ guàn xīn dòng bèi jí sǐ

这句话大意是:贼等遂戟刺辅,贯心洞背即死。

dōng jùn tài shǒu bǔ de zéi jù yǐ zhuàng shàng zhào shū shāng tòng zhī

这句话大意是:东郡太守捕得贼,具以状上,诏书伤痛之。

shǔ zhì yuē liú cóng wén cáo gōng lái zhēng qiǎn shǐ qǐng xiáng

这句话大意是:《蜀志》曰:刘琮闻曹公来征,遣使请降。

xiān zhǔ zài fán wén zhī lǜ zhòng nán xíng zhū gě liàng yǔ yǒu rén xú zhù bìng cóng wèi cáo gōng suǒ zhuī huò shù mǔ

这句话大意是:先主在樊闻之,率众南行,诸葛亮与友人徐庶并从,为曹公所追,获庶母。

zhù cí xiān zhǔ ér zhǐ qí xīn yuē běn yù yǔ jiāng jūn gòng tú wáng bà zhī yè zhě yǐ cǐ fāng cùn zhī dì yě

这句话大意是:庶辞先主而指其心曰:"本欲与将军共图王霸之业者,以此方寸之地也。

jīn shī lǎo mǔ fāng cùn luàn yǐ wú yì wū shì qǐng wū cǐ bié

现代白话:今失老母,方寸乱了,无益于事,请于此别。

suì yì cáo gōng

这句话大意是:"遂诣曹公。

jìn shū yuē zhāng huá bèi zhū

这句话大意是:《晋书》曰:张华被诛。

huá yuē chén xiān dì lǎo chén zhōng xīn rú dān

这句话大意是:华曰:"臣先帝老臣,中心如丹。

chén bù ài sǐ jù wáng shì zhī nán huò bù kě cè yě

这句话大意是:臣不爱死,惧王室之难,祸不可测也。

yòu yuē ruǎn xián yǔ jí wèi zhú lín zhī yóu tài yuán guō yì gāo shuǎng wèi zhòng suǒ tuī jiàn xián ér xīn zuì bù jué tàn yān

现代白话:又曰:阮咸与籍为竹林之游,太原郭弈、高爽为众所推,见咸而心醉,不觉叹呢。

yòu yuē gù hé

这句话大意是:又曰:顾和。

wáng dǎo wèi yáng zhōu pì cóng shì

这句话大意是:王导为扬州,辟从事。

yuè dàn dāng cháo wèi rù tíng chē mén wài

这句话大意是:月旦当朝,未入,停车门外。

zhōu yǐ yù zhī hé fāng zé shī yí rán bù dòng

这句话大意是:周𫖮遇之,和方择虱,夷然不动。

yǐ jì guò gù zhǐ hé xīn yuē cǐ zhōng hé suǒ yǒu

这句话大意是:𫖮既过,顾指和心曰:"此中何所有?

hé xú yīng yuē cǐ zhōng zuì shì nán cè de

这句话大意是:"和徐应曰:"此中最是难测地。

yǐ rù wèi dǎo yuē qīng zhōu lì zhōng yǒu yī lìng pú cái

这句话大意是:"𫖮入,谓导曰:"卿州吏中有一令仆才。

dǎo yì yǐ wéi rán

这句话大意是:"导亦以为然。

qí shū yuē lù huì xiǎo fěi gōng qīng kè fēng shén jùn lǎng

这句话大意是:《齐书》曰:陆惠晓匪躬清恪,风神俊朗。

hé diǎn měi tàn yuē huì xiǎo xīn rú míng jìng yù xíng chù wù wú bù lǎng rán

这句话大意是:何点每叹曰:"惠晓心如明镜,遇形触物,无不朗然。

yòu yuē nán yáng sòng xuán qīng yǒu zhì xíng zǎo gū wèi zǔ mǔ suǒ yǎng

这句话大意是:又曰:南阳宋玄卿,有志行,早孤,为祖母所养。

zǔ mǔ bìng xuán qīng zài yuǎn zhé xīn tòng

这句话大意是:祖母病,玄卿在远辄心痛。

dà bìng zé dà tòng xiǎo bìng xiǎo tòng yǐ cǐ wéi cháng

这句话大意是:大病则大痛,小病小痛,以此为常。

nán shǐ yuē hè dào yǎng gōng xià shì jīng yù gōng gē nǚ rén bìng sǐ wèi shì zhī yuē cǐ fēi sǐ yě tiān dì zhào zhī gē ěr

这句话大意是:《南史》曰:贺道养工下筮,经遇工歌女,人病死,为筮之,曰:"此非死也,天帝召之歌耳。

nǎi yǐ tǔ kuài jiā qí xīn shàng é qǐng ér sū

这句话大意是:"乃以土块加其心上,俄顷而苏。

táng shū yuē xiàn zōng wèn zǎi chén wéi lǐ zhī yào hé xiān

这句话大意是:《唐书》曰:宪宗问宰臣为理之要何先?

péi jì duì yuē xiān zhèng qí xīn

这句话大意是:裴垍对曰:"先正其心。

shàng shēn rán zhī

这句话大意是:"上深然之。

yòu yuē wèi zhōu jié dù shǐ tián bù yǐ yá jiāng shǐ xiàn chéng lí jiàn sān jūn dù zhòng zhōng bù wéi yòng nǎi mì biǎo chén qíng hào kū bài shòu

这句话大意是:又曰:魏州节度使田布以牙将史宪诚离间三军,度众终不为用,乃密表陈情,号哭拜授。

qí cóng shì li shí nǎi rù qǐ fù líng chōu dāo cì xīn yuē shàng yǐ xiè jūn fù xià yǐ shì sān jūn

这句话大意是:其从事李石乃入启父灵,抽刀刺心曰:"上以谢君父,下以示三军。

yán qì ér jué

这句话大意是:"言讫而绝。

yòu yuē zhāo zōng lóng jì xuán nián háng zhōu cì shǐ qián liú gōng xuān zhōu xià zhī qín liú hào pōu xīn yǐ jì zhōu bǎo

这句话大意是:又曰:昭宗龙纪玄年,杭州刺史钱镠攻宣州,下之,擒刘浩,剖心以祭周宝。

guó yǔ yuē guān qí róng ér zhī qí xīn yǐ

现代白话:《国语》曰:观其容而知其心了。

yòu yuē yàn yuē zhòng xīn chéng chéng

这句话大意是:又曰:谚曰:"众心成城。

lǎo zi yuē shèng rén wú cháng xīn yǐ bǎi xìng xīn wèi xīn

这句话大意是:《老子》曰:圣人无常心,以百姓心为心。

guǎn zǐ yuē xīn zhī zài tǐ jūn zhī wèi yě

这句话大意是:《管子》曰:心之在体,君之位也。

jiǔ qiào zhī yǒu zhí guān zhī fēn yě

这句话大意是:九窍之有职,官之分也。

xīn chù qí dào jiǔ qiào xiū lǐ

这句话大意是:心处其道,九窍修理。

gù yuē shàng lí qí dào xià shī qí shì

这句话大意是:故曰上离其道,下失其事。

yàn zǐ chūn qiū yuē jǐng gōng tián wū shǔ liáng shí bā rì bù fǎn yàn zǐ wǎng jiàn gōng yuē fū zǐ hé jù dé wú yǒu gù hu

现代白话:《晏子春秋》曰:景公田于署梁,十八日不返,晏子往见,公曰:"孔子何遽,得无有故吗?

duì yuē guó rén jiē yǐ jūn ān yě ér hǎo shòu

这句话大意是:"对曰:"国人皆以君安野而好兽。

gōng yuē fu yǐ yù sòng bù zhèng zé tài shì zǐ niú cún yān

现代白话:"公曰:"夫以狱讼不正,则太士子牛存呢;。

shè jì zōng miào bù xiǎng zé tài zhù zi yóu cún yǐ

现代白话:社稷宗庙不享,则太祝子游存了;。

cāng lǐn bù shí shēn tián cún yǐ

现代白话:仓廪不实,申田存了;。

guó jiā zhī yǒu yú bù zú chěng hu zé wú zǐ cún yān

现代白话:国家之有馀不足骋乎,则我子存呢。

guǎ rén yǒu wú zǐ yóu xīn yǒu sì zhī gù xīn de yì

现代白话:寡人有我子,犹心有四支,故心得佚。

yàn zǐ yuē ruò xīn yǒu sì zhī ér de yì zé kě lìng sì zhī yī rì wú xīn hu

现代白话:"晏孔子说:"若心有四支而得佚,则可令四支一日无心吗?

gōng ba tián ér fǎn

这句话大意是:"公罢田而返。

yòu yuē cuī zhù shā zhuāng gōng gǎn bù méng zhě jǐ gōu qí jǐng jiàn chéng qí xīn

这句话大意是:又曰:崔杼杀庄公,敢不盟者戟钩其颈,剑承其心。

yàn zǐ bù yǔ méng ér chū shàng chē qí pū jiāng chí yàn zǐ fǔ qí shǒu yuē lù shēng wū shān yě mìng xuán wū páo chú yīng mìng yǒu suǒ xuán yǐ

现代白话:晏子不与盟而出,上车,其仆将驰,晏子抚其手曰:"鹿生于山野,命悬于庖厨,婴命有所悬了!

chéng jié ér qù

这句话大意是:"成节而去。

yòu yuē yī xīn kě yǐ shì bǎi jūn bǎi xīn bù kě yǐ shì yī jūn

现代白话:又曰:一心能够事百君,百心不能够事一君。

zhòng ní wén zhī yuē xiǎo zi jì zhī kǎ zi yǐ yī xīn shì bǎi jūn

这句话大意是:仲尼闻之曰:"小子记之:胩子以一心事百君。

wén zi yuē xīn zhě xíng zhī zhǔ yě

这句话大意是:《文子》曰:心者,形之主也;。

shén zhě xīn zhī bǎo yě

这句话大意是:神者,心之宝也。

liè zǐ yuē lǔ gōng hù zhào yīng qí tóng jiàn biǎn què que yuē gōng hù zhì qiáng ér qì ruò zú wū móu ér guǎ duàn

这句话大意是:《列子》曰:鲁公扈、赵婴齐同见扁鹊,鹊曰:"公扈志强而气弱,足于谋而寡断;。

yīng qí zhì ruò ér qì qiáng gù shǎo wū lǜ ér shāng wū zhuān

这句话大意是:婴齐志弱而气强,故少于虑而伤于专。

ruò huàn rǔ zhī xīn zé jūn wū shàn yǐ

现代白话:若换你之心,则均于善了。

suì yǐn èr rén dú jiǔ mí sǐ sān rì pōu xiōng tàn xīn yì ér zhì zhī jiù yǐ shén yào jì wù rú chū

这句话大意是:"遂饮二人毒酒,迷死三日,剖胸探心,易而置之,救以神药,既寤如初。

wū shì gōng hù fǎn yīng qí zhī shì ér yǒu qí qī zǐ qī zǐ bù shí

这句话大意是:于是公扈反婴齐之室,而有其妻子,妻子不识。

yīng qí fǎn gōng hù zhī shì ér yǒu qí qī zǐ qī zǐ yì bù shí yě

这句话大意是:婴齐反公扈之室,而有其妻子,妻子亦不识也。

yòu yuē lóng shū wèi wén zhì yuē wú yǒu jí zi néng yǐ hū

现代白话:又曰:龙叔谓文挚曰:"我有疾,子能已吗?

wén zhì nǎi mìng lóng shū bèi míng ér lì wén zhì cóng ér xiàng míng lǐ wàng zhī

这句话大意是:"文挚乃命龙叔背明而立,文挚从而向明理望之。

jì ér yuē ǎi

这句话大意是:既而曰:"噫!

jiàn zi zhī xīn yǐ fāng cùn zhī dì xū yǐ jǐ shèng rén yě

现代白话:见子之心了,方寸之地虚了,几圣人也!

zi xīn liù kǒng tōng liú yī kǒng bù dá jiù shuō shèng rén xīn yǒu qī kǒng

这句话大意是:子心六孔通流,一孔不达(旧说圣人心有七孔)。

jīn shèng zhī wèi bìng zhě huò yóu cǐ hu

这句话大意是:今圣知为病者,或由此吗?

mèng zǐ yuē rén jiē zhī fèn qí tián mò zhī fèn qí xīn fèn tián bù guò miáo lì de sù fèn xīn yì xíng ér de suǒ yù

现代白话:孟孔子说:人皆知粪其田,莫知粪其心,粪田不过苗利得粟,粪心易行而得所欲。

hé wèi fèn xīn

这句话大意是:何谓粪心?

bó xué duō wén

这句话大意是:博学多闻。

hé wèi yì xíng

这句话大意是:何谓易行?

yī yù zhǐ yín

这句话大意是:一欲止淫。

yòu yuē jiàn rú zǐ rù jǐng jiē yǒu cè yǐn zhī xīn fēi zǐ fù mǔ yě

这句话大意是:又曰:见孺子入井,皆有恻隐之心,非子父母也。

wú cǐ xīn zhě fēi rén yě

这句话大意是:无此心者,非人也;。

wú shàn è zhī xīn fēi rén yě

这句话大意是:无善恶之心,非人也。

zhuāng zi yuē kǒng zǐ yuē fán rén xīn xiǎn wū shān chuān nán zhī wū tiān

现代白话:《庄子》曰:孔孔子说:"凡人心险于山川,难知于天。

yòu yuē wàn è bù kě nà wū líng tái

这句话大意是:又曰:万恶不可纳于灵台。

sī mǎ zhù yuē xīn wèi shén shèng zhī tái

这句话大意是:(司马注曰:心为神圣之台。

yòu yuē zhì rén zhī yòng xīn ruò jìng guō xiàng zhù yuē jiàn wù wú cuò

这句话大意是:又曰:至人之用心若镜,(郭象注曰:鉴物无错。

bù jiāng bù yíng yīng ér bù cáng

这句话大意是:)不将不迎,应而不藏。

lái jí yīng qù jí zhǐ

这句话大意是:(来即应,去即止。

hán zǐ yuē xī mén bào xìng jí pèi wéi yǐ zì huǎn

这句话大意是:《韩子》曰:西门豹性急,佩韦以自缓;。

yǐ dǒng ān yú xīn huǎn pèi xián yǐ zì jí

这句话大意是:已董安于心缓,佩弦以自急。

zi sī zi yuē bǎi xīn bù kě dé yī rén yī xīn kě de bǎi rén

这句话大意是:《子思子》曰:百心不可得一人,一心可得百人。

sūn qīng zǐ yuē jūn zǐ zhī xué rù hu ěr zhe hu xīn bù hu sì zhī dòng jìng jiē kě wéi fǎ

现代白话:《孙卿子》曰:有德行的人之学入乎耳,著乎心,布乎四支,动静皆可为法。

gōng sūn ní zi yuē xīn zhě zhòng zhī zhī yào wù jiē qiú wū xīn

这句话大意是:《公孙尼子》曰:心者,众知之要,物皆求于心。

huái nán zǐ yuē fu xīn zhě wǔ zàng zhī zhǔ yě

这句话大意是:《淮南子》曰:夫心者,五藏之主也。

suǒ yǐ zhì shǐ sì zhī liú xíng xuè qì chí chěng yú shì fēi zhī jìng ér chū rù yú bǎi shì zhī mén hù zhě shì yě

这句话大意是:所以制使四支,流行血气,驰骋于是非之境,而出入于百事之门户者是也。

bào pǔ zǐ yuē xī xī shī xīn bìng wò wū dào cè lán shè fēn fāng jiàn zhě xián měi qí róng

这句话大意是:《抱朴子》曰:昔西施心病,卧于道侧,兰麝芬芳,见者咸美其容。

dǔ lùn yuē dù nù yǔ sòng guàn shū yuē wú nián wǔ shí bú jiàn fèi qì zhě zāo míng dá jūn zǐ liàng qí běn xīn ruò bù jiàn liàng biàn kū xīn zháo dì zhèng shù jīn ròu ěr hé zú yǒu suǒ míng yé

现代白话:《笃论》曰:杜怒,与宋瓘书曰:"我年五十不见废弃者,遭明达有德行的人,亮其本心,若不见亮,便刳心着地,正数斤肉耳,何足有所明耶!

fu zi yuē xīn yǒu guǎn yuè xū yán ér fā

这句话大意是:《傅子》曰:心有管龠,须言而发。

yòu yuē rén jiē zhī dí qí qì ér mò zhī xǐ qí xīn

这句话大意是:又曰:人皆知涤其器,而莫知洗其心。

yì yuàn yuē zhèng xuán shī mǎ róng sān zài wú wén róng bǐ ér qiǎn hái

这句话大意是:《异苑》曰:郑玄师马融,三载无闻,融鄙而遣还。

xuán guò shù yīn xià jiǎ mèi mèng jiàn yī fù lǎo yǐ dāo kāi qí xīn wèi yuē zi hé xué yǐ

现代白话:玄过树阴下假寐,梦见一父老以刀开其心,谓曰:"子何学了?

wū shì wù ér jí fǎn suì jīng dòng diǎn jí

这句话大意是:"于是寤而即反,遂精洞典籍。

róng tàn yuē shī shū lǐ yì jiē yǐ dōng yǐ

现代白话:融叹曰:"《诗》、《书》、《礼》、《易》,皆已东了。

liè nǚ zhuàn yuē wáng zǐ bǐ gàn jiàn zhòu yǐ wéi yāo yán dá jǐ wèi yuē wú wén shèng rén zhī xīn yǒu qī qiào qiào yǒu jiǔ máo

现代白话:《列女传》曰:王子比干谏,纣以为妖言,妲己谓曰:"我闻圣人之心有七窍,窍有九毛。

suì pōu shì zhī

这句话大意是:"遂剖视之。

kuò dì tú yuē wú xián mín shí tǔ sǐ jí mái zhī qí xīn bù xiǔ bǎi nián fù shēng qù yù guān sì wàn liù qiān lǐ

这句话大意是:《括地图》曰:无咸民食土死即埋之,其心不朽,百年复生,去玉关四万六千里。

fēng sú tōng yuē sú shuō wú yàng wú bìng yě

这句话大意是:《风俗通》曰:俗说无恙,无病也。

fán rén xiāng wèn wú bìng yě

这句话大意是:凡人相问无病也。

àn yì zhuàn shàng gǔ lù sù huàn yàng chóng shì shí rén xīn fán xiāng fǎng wèn yuē wú yàng hu

这句话大意是:案《易传》:上古露宿患恙虫噬食人心,凡相访,问曰:"无恙吗?

fēi wèi bìng yě

这句话大意是:"非谓病也。

shì shuō yuē wèi wǔ yún rén yù wēi yǐ jǐ zhé xīn dòng

这句话大意是:《世说》曰:魏武云:"人欲危已,己辄心动。

yīn yǔ suǒ qīn xiǎo rén yuē rǔ huái dāo mì lái wǒ cè wǒ bì xīn dòng shǐ lù rǔ dàn wù yán dāng hòu xiāng bào

现代白话:"因语所亲品行较差的人曰:"你怀刀密来我侧,我必心动,使戮你,但勿言,当厚相报。

huái dāo zhě xìn yān suì zhǎn zhī

现代白话:"怀刀者信呢,遂斩之。

móu nì zhě cuò qì

这句话大意是:谋逆者挫气。

yòu yuē jiǎn wén dì rù huá lín yuán gù wèi zuǒ yòu yuē huì xīn chù bù bì zài yuǎn yì rán lín mù biàn zì yǒu háo liáng xiǎng jué yú niǎo zì lái jiàn qīn

这句话大意是:又曰:简文帝入华林园,顾谓左右曰:"会心处不必在远,翳然林木,便自有濠梁想,觉鱼鸟自来见亲。

zhū gě liàng shū yuē wú xīn rú chèng bù néng wéi rén zuò qīng zhòng

现代白话:《诸葛亮书》曰:我心如秤,不能为人作轻重。

gān

这句话大意是:○肝。

shuō wén yuē gān huǒ cáng yě

这句话大意是:《说文》曰:肝,火藏也。

shì míng yuē gān gàn yě wū wǔ xíng shǔ mù gù qí tǐ zhuàng yǒu zhī gàn yě

这句话大意是:《释名》曰:肝,干也,于五行属木,故其体状有枝干也。

fán wù yǐ mù wèi gàn yě

这句话大意是:凡物以木为干也。

lè dòng shēng yí yuē wǔ zàng gān rén gān suǒ yǐ rén zhě hé

这句话大意是:《乐动声仪》曰:五藏肝仁,肝所以仁者何?

gān mù zhī jīng yě

这句话大意是:肝,木之精也。

rén zhě hǎo shēng dōng fāng zhě yáng yě

这句话大意是:仁者好生,东方者,阳也。

wàn wù shǐ shēng gù gān xiàng mù sè ér yǒu zhī yè

这句话大意是:万物始生,故肝象木色而有枝叶。

shǐ jì yuē dào zhí rì shā bù gū mǎng gān rén zhī ròu bào lì zì jū jù dǎng shù qiān rén héng xíng tiān xià jìng yǐ shòu zhōng

这句话大意是:《史记》曰:盗跖日杀不辜壾,肝人之肉,暴戾恣雎,聚党数千人,横行天下,竟以寿终。

hàn shū yuē kuǎi tōng shuō hán xìn yuē jīn liú xiàng fēn zhēng shǐ rén gān nǎo tú dì liú lí zhōng yě bù kě shèng shǔ

这句话大意是:《汉书》曰:蒯通说韩信曰:"今刘项分争,使人肝脑涂地,流离中野,不可胜数。

yòu yuē xī fū gōng jué mìng cí yuē tì qì liú xī guàn lán xīn jié gǔ yīn gǔ xī shāng gān

这句话大意是:又曰:息夫躬绝命辞曰:"涕泣流兮雚兰,心结愲(音骨)兮伤肝。

wèi mò chuán yuē zhū gě dàn shā wén qīn

这句话大意是:《魏末传》曰:诸葛诞杀文钦。

jí chéng xiàn qīn zi yāng hǔ xiān rù shā dàn dàn qí gān

这句话大意是:及城陷,钦子鸯虎先入,杀诞,啖其肝。

xù jìn yáng qiū yuē kuài jī tài shǒu xiè yǎn jù sūn ēn ēn zhàng xià dū du zhāng měng wū hòu zhuó mǎ yǎn duò dì suì shā zhī

这句话大意是:《续晋阳秋》曰:会稽太守谢琰拒孙恩,恩帐下都督张猛于后斫马,琰堕地,遂杀之。

gāo zǔ zuǒ lǐ zhī jié shēng qín měng sòng yǎn xiǎo zi hùn hùn kū gān shēng shí zhī

这句话大意是:高祖左里之捷生禽猛,送琰小子混,混刳肝,生食之。

cuī hóng shí liù guó chūn qiū běi liáng lù yuē mǎ quán xiōng wèi liáng jiāng qí mǔ xǔ suǒ shā

这句话大意是:崔鸿《十六国春秋·北凉录》曰:马权兄为凉将綦母诩所杀。

quán hòu shā xǔ shí qí gān

这句话大意是:权后杀诩,食其肝。

kuò dì tú yuē xì mín gān bù xiǔ sǐ bā nián fù shēng xué chǔ yī pí

这句话大意是:《括地图》曰:细民肝不朽,死八年复生,穴处,衣皮。

zhuāng zi yuē dào zhí jū tài shān kuài rén gān ér shí zhī

这句话大意是:《庄子》曰:盗跖居太山,脍人肝而食之。

lǚ shì chūn qiū yuē wèi yì gōng yǒu chén hóng yǎn yǒu suǒ shǐ

这句话大意是:《吕氏春秋》曰:卫懿公有臣弘演,有所使。

dí rén gōng wèi shā yì gōng jǐn shí qí ròu dú shě qí gān

这句话大意是:翟人攻卫,杀懿公,尽食其肉,独舍其肝。

hóng yǎn zhì bào shǐ jiàn gān jìn āi ér zhǐ yuē chén qǐng wèi bó

这句话大意是:弘演至,报使见肝,尽哀而止曰:"臣请为襮。

yīn bó yīn zì shā xiān chū qí gān nèi gōng zhī gān

这句话大意是:"(音博)"因自杀,先出其肝,内公之肝。

qí huán gōng wén zhī fù wèi

这句话大意是:"齐桓公闻之复卫。

gāo yòu zhù yuē bó biǎo yě

这句话大意是:(高诱注曰:襮,表也。

jiǎ zǐ yuē wǔ wáng fá zhòu zhòu dòu ér sǐ qì zhī wáng mén wài

这句话大意是:《贾子》曰:武王伐纣,纣斗而死,弃之王门外。

mín dǎo qí fù cù qí shèn jiàn qí fèi lǚ qí gān

这句话大意是:民蹈其腹,蹙其肾,践其肺,履其肝。

wǔ wáng yǐ wéi shǒu zhī mín qiān ér rù yǐ shí dǐ zhī zhě yóu wèi zhǐ

这句话大意是:武王以帏守之,民褰而入,以石抵之者犹未止。

táng shū yuē tiān bǎo sān nián yǒu xīng rú yuè zhuì yú dōng nán zhuì hòu yǒu shēng

这句话大意是:《唐书》曰:天宝三年,有星如月,坠于东南,坠后有声。

jīng shī é yán guān qiǎn chéng bǔ rén gān yǐ jì tiān gǒu

这句话大意是:京师讹言:"官遣枨捕人肝以祭天狗。

rén xiāng kǒng jī xiàn yóu shén

这句话大意是:"人相恐,畿县尤甚。

fā shǐ ān zhī

这句话大意是:发使安之。

tán sǒu yuē xú qín hǎo wèi tǐ yǔ cháng tǐ yī rén bìng yōng yuē zhū xuè yè liú huáng nóng zhòu xiě xié kàn zǐ fèi zhèng shì hóng gān

这句话大意是:《谈薮》曰:徐擒好为体语,尝体一人病痈,曰:"朱血夜流,黄脓昼写,斜看紫肺,正视红肝。

fèi

这句话大意是:○肺。

shuō wén yuē fèi shuǐ cáng yě

这句话大意是:《说文》曰:肺,水藏也。

shì míng yuē fèi bó yě qí qì bó yù yě

这句话大意是:《释名》曰:肺,勃也,其气勃郁也。

máo shī dàng sāng róu yuē zì yǒu fèi cháng bǐ mín zú kuáng

这句话大意是:《毛诗·荡·桑柔》曰:自有肺肠,俾民卒狂。

bó wù zhì yuē liú yīn liú mín qí fèi bù xiǔ bǎi nián fù shēng

这句话大意是:《博物志》曰:镠(音留)民其肺不朽,百年复生。

bái hǔ tōng yuē fèi suǒ yǐ yì zhě hé

这句话大意是:《白虎通》曰:肺所以义者何?

fèi zhě jīn zhī jīng yì zhě duàn jué xī fāng yì shā chéng wàn wù

这句话大意是:肺者金之精,义者断决西方,亦杀成万物。

gù fèi xiàng jīn sè bái xì wū bí

这句话大意是:故肺象金色,白系于鼻。

这句话大意是:○脾。

shuō wén yuē pí jīn cáng yě

这句话大意是:《说文》曰:脾,金藏也。

shì míng yuē pí bì yě zài wèi xià bì zhù wèi qì zhǔ huà gǔ yě

这句话大意是:《释名》曰:脾,裨也,在胃下,裨助胃气,主化谷也。

chén sī wáng biàn dào lùn yuē gān shǐ lùn chē shī zhī xī guó r shēng pī bèi chū pí yù qí shí shǎo ér nǔ xíng yě

这句话大意是:陈思王《辩道论》曰:甘始论车师之西国,儿生,劈背出脾,欲其食少而努行也。

bái hǔ tōng yuē pí zhī wéi yán bìng yě suǒ yǐ bìng jī qì

这句话大意是:《白虎通》曰:脾之为言并也,所以并积气。

yòu yuē pí suǒ yǐ xìn hé

这句话大意是:又曰:脾所以信何?

pí zhě tǔ zhī jīng tǔ shàng rèn yǎng wàn wù wú suǒ sī xìn zhī zhì yě

这句话大意是:脾者土之精,土尚任,养万物,无所私,信之至也。

gù pí xiàng tǔ sè huáng xì wū shé

这句话大意是:故脾象土色黄,系于舌。

shèn

这句话大意是:○肾。

shuō wén yuē shèn shuǐ cáng yě

这句话大意是:《说文》曰:肾,水藏也。

shì míng yuē shèn shǔ shuǐ zhǔ yǐn shuǐ qì guàn zhù zhū mài yě

这句话大意是:《释名》曰:肾属水,主引水气灌注诸脉也。

shàng shū pán gēng yuē jīn wǒ qí fū xīn fù shèn cháng lì gào ěr bǎi xìng yú zhèn zhì

现代白话:《尚书·盘庚》曰:今我其敷心腹肾肠,历告你百姓于朕志。

bù xīn fù yán shū chéng yú bǎi xìng yǐ gào zhì

这句话大意是:(布心腹,言输诚于百姓以告志。

wén zi yuē shèn zhǔ bí

这句话大意是:《文子》曰:肾主鼻。

bái hǔ tōng yuē shèn suǒ yǐ zhī hé

这句话大意是:《白虎通》曰:肾所以知何?

shèn zhě shuǐ zhī jīng

这句话大意是:肾者水之精;。

zhī zhě jìn zhǐ wú suǒ yí huò shuǐ yì jìn ér bù huò běi fāng shuǐ gù shèn hēi yīn gù shèn shuāng jū

这句话大意是:知者进止,无所疑惑,水亦进而不惑,北方水,故肾黑阴,故肾双居。

dǎn

这句话大意是:○胆。

shuō wén yuē dǎn lián gān zhī fǔ yě

这句话大意是:《说文》曰:胆,连肝之府也。

shǐ jì yuē wú jì shè yuè wáng gōu jiàn fǎn guó kǔ shēn jiāo sī zhì dǎn wū zuò wò jí yǎng yǐn dǎn yuē rǔ wàng kuài jī zhī chǐ hu

现代白话:《史记》曰:吴既赦越王勾践返国,苦身焦思,置胆于坐,卧即仰饮胆曰:"你忘会稽之耻吗?

wèi zhì yuē lè jìn zì wén qiān yáng píng wèi guó rén

这句话大意是:《魏志》曰:乐进字文谦,阳平卫国人。

róng mào duǎn xiǎo xīn dǎn liè cóng tài zǔ wèi zhàng xià lì

这句话大意是:容貌短小,心胆烈,从太祖,为帐下吏。

yòu yuē yuán shào zài lí yáng jiāng nán dù shí chéng yù yǒu qī bǎi bīng shǒu juàn chéng

这句话大意是:又曰:袁绍在黎阳,将南渡,时程昱有七百兵守鄄城。

tài zǔ shǐ rén gào yù yù yì èr qiān bīng yù bù kěn yuē yuán shào yōng shí wàn zhòng zì yǐ suǒ xiàng wú qián jīn jiàn yù bīng shǎo bì bù lái gōng

这句话大意是:太祖使人告昱,欲益二千兵,昱不肯,曰:"袁绍拥十万众,自以所向无前,今见昱兵少,必不来攻。

tài zǔ cóng zhī shào guǒ bù wǎng

这句话大意是:"太祖从之,绍果不往。

tài zǔ wèi gǔ xǔ yuē chéng yù zhī dǎn guò yú bēn yù

这句话大意是:太祖谓贾诩曰:"程昱之胆,过于贲育。

yòu yuē yuán shào jì bìng gōng sūn zàn jiān sì zhōu de zhòng shí yú wàn zhū jiāng yǐ wéi bù kě dí

这句话大意是:又曰:袁绍既并公孙瓒,兼四州地,众十馀万,诸将以为不可敌。

gōng yuē shào zhì dà ér zhī xiǎo sè lì ér dǎn bó tǔ dì suī guǎng liáng shí fēng shì suǒ yǐ wèi fèng wú yě

现代白话:公曰:"绍志大而知小,色厉而胆薄,土地虽广,粮食丰,适所以为奉我也。

wú zhì yuē lǚ méng bìng dǔ sūn quán wèn yuē qīng rú bù qǐ shuí kě dài zhě

这句话大意是:《吴志》曰:吕蒙病笃,孙权问曰:"卿如不起,谁可代者?

duì yuē zhū rán dǎn yǒu yú yú yǐ wéi kě rèn

这句话大意是:"对曰:"朱然胆有馀,愚以为可任。

méng zú quán jiǎ zhū rán jié zhèn jiāng líng

这句话大意是:"蒙卒,权假朱然节,镇江陵。

yòu yuē zhū rán zhǎng bù guò qī chǐ qì hòu fēn míng nèi háng xiū jié qí suǒ wén cǎi wéi shī jūn qì yú jiē zhì sù zhōng rì qīn qīn

这句话大意是:又曰:朱然长不过七尺,气候分明,内行修洁,其所文彩,惟施军器,馀皆质素,终日钦钦。

cháng cún zhàn chǎng lín jí dǎn dìng yóu guò jué rén

这句话大意是:常存战场,临急胆定,尤过绝人。

guǎn lù bié zhuàn yuē lù nián shí wǔ láng yá tài shǒu dān zi chūn yā yǒu cái dù yù jiàn lù lù zào zhī kè bǎi yú rén yǒu néng yán zhī shì

这句话大意是:《管辂别传》曰:辂年十五,琅琊太守单子春雅有才度,欲见辂,辂造之,客百馀人,有能言之士。

lù wèi zi chūn yuē fǔ jūn míng shì jiā yǒu xióng guì zhī zī lù jì nián shào dǎn wèi jiān gāng ruò yù xiāng guān jù shī jīng shén qǐng xiān yǐn sān shēng qīng jiǔ rán hòu ér yán

这句话大意是:辂谓子春曰:"府君名士,加有雄贵之姿,辂既年少,胆未坚刚,若欲相观,惧失精神,请先饮三升清酒,然后而言。

zi chūn dà xǐ zhuó sān shēng dú shǐ yǐn zhī

这句话大意是:"子春大喜,酌三升,独使饮之。

wū shì lù yú rén rén dá duì yán jiē yǒu yú

这句话大意是:于是辂与人人答对,言皆有馀。

zhào yún bié zhuàn yuē yún zì zi lóng

这句话大意是:《赵云别传》曰:云字子龙。

xiān zhǔ rù yì zhōu yún liú shǒu yíng

这句话大意是:先主入益州,云留守营。

cáo gōng zhēng hàn zhōng de yùn mǐ běi shān xià shù qiān wàn náng

这句话大意是:曹公争汉中地,运米北山下,数千万囊。

huáng zhōng yǐ wéi kě qǔ guò qī bù hái yún jiāng shù shí rén chū wéi shì zhōng

这句话大意是:黄忠以为可取,过期不还,云将数十人出围视忠。

zhí cáo gōng yáng bīng dà chū yún wéi qián fēng suǒ jī qiě dòu qiě què gōng jūn sàn zǒu yǐ fù hé yún xiàn dí hái rù yíng gèng dà kāi mén yǎn qí xī gǔ

这句话大意是:值曹公扬兵大出,云为前锋所击,且斗且却,公军散走,已复合,云陷敌,还入营,更大开门,偃旗息鼓。

gōng yí yún yǒu fú bīng yǐn qù

这句话大意是:公疑云有伏兵,引去。

yún gǔ zhèn yǐ róng nǔ wū hòu shè gōng jūn gōng jūn jīng hài yīn xiāng róu jiàn duò hàn shuǐ sǐ zhě shén duō

这句话大意是:云鼓震,以戎弩于后射公军,公军惊骇,因相蹂践,堕汉水死者甚多。

xiān zhǔ míng rì zì lái shì zuó zhàn chù yuē zi lóng yī shēn dōu wèi dǎn

这句话大意是:先主明日自来视昨战处,曰:"子龙一身都为胆。

sòng shū yuē tài xué shēng kuài jī wèi huái yǐ cái xué wèi wáng róng suǒ shǎng

这句话大意是:《宋书》曰:太学生会稽魏淮,以才学为王融所赏。

jì yù fèng zi liáng ér huái gǔ chéng qí shì

这句话大意是:既欲奉子良,而淮鼓成其事。

tài xué shēng lú yì qiū yuán bīn qiè xiāng wèi yuē jìng líng cái ruò wáng zhōng shū wú duàn bài zài mù zhōng yǐ

现代白话:太学生卢义、丘园宾窃相谓曰:"竟陵才弱,王中书无断,败在目中了。

jí róng zhū zhào huái rù shè rén shěng jié wèn suì jù ér sǐ jǔ tǐ jiē qīng

这句话大意是:"及融诛,召淮入,舍人省诘问,遂惧而死,举体皆青。

shí rén wèi huái dǎn pò

这句话大意是:时人谓淮胆破。

táng shū yuē wǔ yì zōng fǔ hé běi zhū zhōu

这句话大意是:《唐书》曰:武懿宗抚河北诸州。

xiān shì bǎi xìng yǒu xié cóng zéi zhě hòu de guī lái yì zōng yǐ wéi tóng fǎn jǐn shēng kū qǔ qí dǎn rán hòu xíng xíng liú xiě yíng qián yán xiào zì ruò

这句话大意是:先是百姓有胁从贼者,后得归来,懿宗以为同反,尽生刳,取其胆,然后行刑,流血盈前,言笑自若。

yòu yuē sūn sī miǎo duì lú zhāo lín yuē dǎn yù dà ér xīn yù xiǎo

这句话大意是:又曰:孙思邈对卢昭邻曰:"胆欲大而心欲小。

huáng dì sù wèn yuē dǎn zhě zhōng xīn zhī guān duàn jué chū yān

现代白话:黄帝《素问》曰:胆者,中心之官,断决出呢。

bái hǔ tōng yuē dǎn zhě gān zhī fǔ gān zhě mù zhī jīng zhǔ rén

这句话大意是:《白虎通》曰:胆者肝之府,肝者木之精,主仁。

rén zhě kǔ bù rěn gù yǐ dǎn duàn

这句话大意是:仁者苦不忍,故以胆断。

shì yǐ rén zhě yǒu yǒng gù dǎn duàn yě

这句话大意是:是以仁者有勇,故胆断也。

gān dǎn yì chù hé

这句话大意是:肝胆异处何?

yǐ qí xiāng wéi fǔ yě

这句话大意是:以其相为府也。

gān zhě mù jīng mù zhī wéi yán mù yě

这句话大意是:肝者木精,木之为言牧也。

rén nù wú bù sè qīng mù zhèn zhāng zhě shì qí xiào yě

这句话大意是:人怒,无不色青目振张者,是其效也。

xī jīng zá jì yuē qín yǒu fāng jìng guǎng sì chǐ gāo wǔ chǐ jiǔ cùn

这句话大意是:《西京杂记》曰:秦有方镜,广四尺,高五尺九寸。

biǎo lǐ yǒu míng rén zhí lái zhào zhī yǐng zé dǎo jiàn

这句话大意是:表里有明,人直来,照之影则倒见;。

yǐ shǒu yǎn xīn ér lái jí jiàn cháng wèi wēn nuò lì rán

这句话大意是:以手掩心而来,即见肠胃、瘟糯历然。

rén yǒu jí bìng zài nèi cáng yǎn xīn zhào zhī jí zhī bìng zhī suǒ zài

这句话大意是:人有疾病,在内藏掩心照之,即知病之所在。

nǚ yǒu xié xīn zé dǎn zhāng xīn dòng

这句话大意是:女有邪心则胆张心动。

qín shǐ huáng dì yǐ zhào gōng rén dǎn zhāng xīn dòng zhě zé shā zhī

这句话大意是:秦始皇帝以照宫人,胆张心动者则杀之。

shì shuō yuē jiāng wéi sǐ shí jiàn pōu dǎn dà rú dǒu

这句话大意是:《世说》曰:姜维死时见剖,胆大如斗。

wèi

这句话大意是:○胃。

shuō wén yuē wèi gǔ fǔ yě

这句话大意是:《说文》曰:胃,谷府也。

shì míng yuē wèi wéi yě shòu shí wù yě

这句话大意是:《释名》曰:胃,围也,受食物也。

chūn qiū xuán mìng bāo yuē wèi zhě pí zhī fǔ zhǔ bǐng qì

这句话大意是:《春秋玄命苞》曰:胃者,脾之府,主禀气;。

wèi zhě gǔ zhī wěi

这句话大意是:胃者,谷之委。

gù pí bǐng qì yě

这句话大意是:故脾禀气也。

wèi lüè yuē chén sī wáng jīng yì zhù zuò shí yǐn sǔn jiǎn de fǎn wèi bìng yě

这句话大意是:《魏略》曰:陈思王精意著作,食饮损减,得反胃病也。

wù lǐ lùn yuē fù wèi wǔ zàng zhī fǔ táo zhì zhī dà huà yě

这句话大意是:《物理论》曰:腹胃五藏之府,陶治之大化也。

cháng

这句话大意是:○肠。

shuō wén yuē cháng dà xiǎo cháng yě

这句话大意是:《说文》曰:肠,大小肠也。

shì míng yuē cháng chàng yě

这句话大意是:《释名》曰:肠,畅也。

chàng wèi qì qù zǐ huì yě

这句话大意是:畅胃气,去滓秽也。

shǐ jì yuē niè zhèng cì shā hán lèi yīn zì pī miàn jué yǎn zì tú chū cháng suì yǐ sǐ

这句话大意是:《史记》曰:聂政刺杀韩累,因自披面抉眼,自屠出肠,遂以死。

yòu yuē wèi wǎn wèi zhōng láng jiàng láng guān yǒu qiǎn cháng méng qí zuì bù yǔ tā jiāng zhēng

这句话大意是:又曰:卫绾为中郎将,郎官有谴,常蒙其罪,不与他将争;。

yǒu gōng cháng ràng tā jiāng

这句话大意是:有功,常让他将。

shàng yǐ wéi lián zhōng shí wú tā cháng

这句话大意是:上以为廉,忠实无他肠。

hòu hàn shū yuē dǒng zhuó jiàng bīng jī hán suì zhào zhēng zhuō wèi shào fǔ bù kěn jiù shàng shū yán suǒ jiāng huáng zhōng yì cóng jí qín hú bīng qiān wǎn chén chē shǐ bù dé xíng

这句话大意是:《后汉书》曰:董卓将兵击韩遂,诏征卓为少府,不肯就,上书言:"所将湟中义从及秦胡兵牵挽臣车,使不得行。

qiāng hú bì cháng gǒu tài yán qiāng hú xīn cháng bì bì è qíng tài rú gǒu yě

这句话大意是:羌胡弊肠狗态,(言羌胡心肠毕弊恶,情态如狗也。

chén jìn bù néng zhǐ

这句话大意是:)臣禁不能止。

wèi lüè yuē dīng chōng wèi sī lì xiào wèi hòu shù suì yù zhū jiāng yǐn měi bù néng zhǐ zuì làn cháng ér sǐ

这句话大意是:《魏略》曰:丁冲为司隶校尉,后数岁,遇诸将饮,美不能止,醉,烂肠而死。

wú shū yuē sūn jiān mǔ huái jiān mèng cháng chū rào wú chāng mén wù ér jù zhī gào lín mǔ mǔ yuē ān zhī fēi jí zhēng

这句话大意是:《吴书》曰:孙坚母怀坚,梦肠出绕吴昌门,寤而惧之,告邻母,母曰:"安知非吉征。

liáng shū yuē wáng wěi cháng wèi hóu jǐng zuò xí xí xiāng dōng wáng

这句话大意是:《梁书》曰:王伟尝为侯景作檄,檄湘东王。

jí jǐng bài huò wěi wáng nù dīng qí shé chōu qí cháng ér sǐ

这句话大意是:及景败,获伟,王怒,钉其舌,抽其肠而死。

bào pǔ zǐ yuē yù de cháng shēng cháng zhōng qīng yù de bù sǐ cháng wú shǐ

这句话大意是:《抱朴子》曰:欲得长生肠中清,欲得不死肠无屎。

bái hǔ tōng yuē dà cháng xiǎo cháng xīn zhī fǔ yě zhǔ lǐ

这句话大意是:《白虎通》曰:大肠小肠,心之府也,主礼。

lǐ yǒu fèn lǐ cháng yì dà xiǎo xiāng chéng shòu yě

这句话大意是:礼有分理,肠亦大小相承受也。

wáng zǐ nián shí yí lù yuē běi yǒu huàn cháng zhī guó cóng kǒu zhōng yǐn cháng chū chū ér huàn zhuó zhī gēng dì yì qí wǔ zàng

这句话大意是:王子年《拾遗录》曰:北有浣肠之国,从口中引肠出,出而浣濯之,更递易其五藏。

huàn bì xiào ào ér fēi yān

现代白话:浣毕,啸傲而飞呢。

chǔ cí jiǔ zhāng yuē wéi yǐng lù zhī liáo yuǎn cháng yī xī ér jiǔ huí

这句话大意是:《楚辞·九章》曰:惟郢路之辽远,肠一夕而九回。

páng guāng

这句话大意是:○膀胱。

guǎng yǎ yuē páng guāng wèi zhī pāo

这句话大意是:《广雅》曰:膀胱谓之脬。

yīn bāo

这句话大意是:(音胞)。

shì míng yuē bāo wéi bāo bù jiāo qiè

这句话大意是:《释名》曰:胞,〈韦包〉(步交切。

这句话大意是:)也。

wéi bāo xū kōng zhī yán yě zhǔ yǐ xū chéng shuǐ zhuó yě

这句话大意是:〈韦包〉,虚空之言也,主以虚承水汋也。

huò yuē páng guāng yán tǐ duǎn ér héng guǎng yě

这句话大意是:或曰膀胱,言体短而横广也。

chūn qiū xuán mìng bāo yuē páng guāng zhě fèi zhī fǔ yě

这句话大意是:《春秋玄命苞》曰:膀胱者,肺之府也。

fèi zhě duàn jué páng guāng yì cháng zhāng yǒu shì gù páng guāng jué nán yě

这句话大意是:肺者断决,膀胱亦常张有势,故膀胱决难也。

kāo

这句话大意是:○尻。

shuō wén yuē shuí kāo yě

这句话大意是:《说文》曰:脽,尻也。

shuí yīn shuí

这句话大意是:(脽,音谁。

shì míng yuē kāo liáo yě suǒ zài liáo láo shēn yě

这句话大意是:《释名》曰:尻,寥也,所在寥牢深也。

hàn shū yuē wén dì cháng mèng yù shàng tiān bù néng yǒu yī huáng tóu láng tuī zhī shàng tiān gù jiàn qí yī kāo dài hòu chuān

这句话大意是:《汉书》曰:文帝尝梦欲上天,不能,有一黄头郎推之上天,顾见其衣尻带后穿。

shī gǔ yuē yī kāo dài hòu wèi yī dāng kāo shàng ér jū gé dài zhī xià chù yě

这句话大意是:(师古曰:衣尻带后,谓衣当尻上,而居革带之下处也。

jué ér zhī jiàn tái yǐ mèng zhōng yīn mù qiú tuī zhě láng jiàn dèng tōng qí yī hòu chuān mèng zhōng suǒ jiàn yě

这句话大意是:)觉而之渐台,以梦中阴目求推者郎,见邓通,其衣后穿,梦中所见也。

zhào wèn qí xìng míng wén dì shén yuè zūn xìng zhī

这句话大意是:召问其姓名,文帝甚悦,尊幸之。

wáng yǐn jìn shū yuē chéng dū wáng gōng luò dà jià xìng běi chéng

这句话大意是:王隐《晋书》曰:成都王攻洛,大驾幸北城。

shàng guān kàn mèng chái jūn rén bò kāo miàn tiān zǐ

这句话大意是:上观看孟豺,军人擘尻面天子。

chái hòu jiàng cháng shā wáng yǐ chái jūn rén rǔ dì dōng shì zhǎn zhī

这句话大意是:豺后降长沙王,以豺军人辱帝,东市斩之。

jìn zhōng xìng shū yuē hú wú fǔ zhī zǐ qiān zhī zuì yǔ fù yǔ cháng hū fù zì fǔ zhī yì bù guài yě

这句话大意是:《晋中兴书》曰:胡毋辅之子谦之醉,与父语,常呼父字,辅之亦不怪也。

cháng kuī fǔ zhī lì shēng yuē yàn guó lǎo nián bù dé wéi ěr

现代白话:常窥辅之,厉声曰:"彦国老年,不得为你!

jiàng lìng wǒ kāo bèi dōng bì

这句话大意是:将令我尻背东壁。

fǔ zhī jù hū rù yǔ gòng yǐn jiǔ

这句话大意是:"辅之遽呼入,与共饮酒。

qí wèi fàng dá rú cǐ

这句话大意是:其为放达如此。

jīng fáng yì yāo zhàn yuē rén shēng zi wú kāo guó zhǔ yǐ chóu wáng

这句话大意是:京房《易妖占》曰:人生子无尻,国主以仇亡。

huái nán zǐ yuē běi fāng rén xià kāo

这句话大意是:《淮南子》曰:北方人下尻。

✦ You read 人事部·卷十七

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.