太平御览 · 李昉 · Chapter 433 of 1000

人事部·卷七十四

PinyinModern Translation
Size

yǒng yī

这句话大意是:○勇一。

shì míng yuē yǒng yǒng yě

这句话大意是:《释名》曰:勇,踊也。

jiàn dí yǒng yuè yù jī zhī yě

这句话大意是:见敌踊跃欲击之也。

shuō wén yuē yǒng qì yě

这句话大意是:《说文》曰:勇,气也。

cóng lì yòng shēng

这句话大意是:从力用声。

shàng shū yuē wǔ wáng zuǒ zhàng huáng yuè yòu bǐng bái máo yǐ huī yuē tì yǐ xī tǔ zhī rén

现代白话:《尚书》曰:武王左杖黄钺,右秉白旄以麾,曰:"逖了,西土之人!

chēng ěr gē bǐ ěr gàn lì ěr máo yǔ qí shì

现代白话:称你戈,比你干,立你矛,予其誓!

xù zāi fū zǐ

现代白话:勖啊孔子!

shàng huán huán

这句话大意是:尚桓桓。

kǒng ān guó yuē huán huán wǔ mào yě

这句话大意是:(孔安国曰:桓桓,武貌也。

rú hǔ rú pí rú xióng rú pí yú shāng jiāo

这句话大意是:)如虎如貔,如熊如罴,于商郊!

yòu yuē yì yǒu xióng pí zhī shì fú èr xīn zhī chén bǎo yì wáng jiā

这句话大意是:又曰:亦有熊罴之士,弗二心之臣,保乂王家。

yán wén wǔ jì shèng zé yì yǒu yǒng měng rú xióng rú pí zhī shì

这句话大意是:(言文武既圣,则亦有勇猛,如熊如罴之士。

máo shī yuē dà shū yú tián cì zhuāng gōng yě

这句话大意是:《毛诗》曰:《大叔于田》,刺庄公也。

shū duō cái ér hǎo yǒng bú yì ér de zhòng

这句话大意是:叔多才而好勇,不义而得众。

dà shū yú tián chéng chéng mǎ zhí pèi rú zǔ liǎng cān rú wǔ

这句话大意是:大叔于田,乘乘马,执辔如组,两骖如舞。

shū zài sǒu huǒ liè jù jǔ tǎn mò hǔ xiàn yú gōng suǒ

这句话大意是:叔在薮,火烈具举,袒耱)虎,献于公所。

jiāng shū wú niǔ jiè qí shāng nǚ

这句话大意是:将叔无狃,戒其伤女。

lǐ jì yuē lǔ zhuāng gōng jí sòng rén zhàn yú chéng qiū xiàn bēn fù yù bo guó wèi yòu

这句话大意是:《礼记》曰:鲁庄公及宋人战于乘丘,县贲父御,卜国为右。

mǎ jīng bài jì gōng zhuì zuǒ chē shòu suí

这句话大意是:马惊败绩,公坠,左车授绥。

gōng yuē mò zhī bo yě

这句话大意是:公曰:"末之卜也。

xiàn bēn fù yuē tā rì bù bài jì ér jīn bài jì shì wú yǒng yě

这句话大意是:"县贲父曰:"他日不败绩,而今败绩,是无勇也。

suì sǐ zhī

这句话大意是:"遂死之。

yòu yuē yòng rén zhī zhī qù qí zhà yòng rén zhī yǒng qù qí nù yòng rén zhī rén qù qí tān

这句话大意是:又曰:用人之知去其诈,用人之勇去其怒,用人之仁去其贪。

zhèng xuán yuē yòng zhī zhě zhī móu yǒng zhě zhī duàn rén zhě zhī shī zú yǐ chéng zhì yǐ

现代白话:(郑玄曰:用知者之谋,勇者之断,仁者之施,足以成治了。

yòu yuē shāng zhě wǔ dì zhī yí shēng yě shāng rén shi zhī gù wèi zhī shāng

这句话大意是:又曰:商者,五帝之遗声也,商人识之,故谓之商。

qí zhě sān dài zhī yí shēng yě qí rén shi zhī gù wèi zhī qí

这句话大意是:齐者,三代之遗声也,齐人识之,故谓之齐。

míng hu shāng zhī yīn zhě lín shì ér lǚ duàn

这句话大意是:明乎商之音者,临事而屡断。

míng hu qí zhī yīn zhě jiàn lì ér ràng

这句话大意是:明乎齐之音者,见利而让。

lín shì lǚ duàn yǒng yě

这句话大意是:临事屡断,勇也;。

jiàn lì ér ràng yì yě

这句话大意是:见利而让,义也。

yǒu yǒng zhě yì fēi gē shú néng bǎo cǐ

这句话大意是:有勇者义,非歌,孰能保此!

zuǒ zhuàn yuē gōng jí qí shī zhàn yú cháng sháo

这句话大意是:《左传》曰:公及齐师战于长勺。

gōng jiāng gǔ zhī

这句话大意是:公将鼓之。

cáo guì yuē wèi kě

这句话大意是:曹刿曰:"未可。

qí rén sān gǔ yuē kě yǐ

现代白话:"齐人三鼓,曰:"可了。

qí shī bài jì

这句话大意是:"齐师败绩。

gōng jiāng chí zhī

这句话大意是:公将驰之。

guì yuē wèi kě

这句话大意是:刿曰:"未可。

xià shì qí zhé dēng shì ér wàng zhī yuē kě yǐ

现代白话:"下,视其辙,登,轼而望之,曰:"可了。

suì zhú qí shī

这句话大意是:"遂逐齐师。

jì kè gōng wèn qí gù

这句话大意是:既克,公问其故。

duì yuē zhàn yǒng qì yě

这句话大意是:对曰:"战,勇气也。

yī gǔ zuò qì zài ér shuāi sān ér jié

这句话大意是:一鼓作气,再而衰,三而竭。

bǐ jié wǒ yíng gù kè zhī

这句话大意是:彼竭我盈,故克之。

fu dà guó nán cè yě jù yǒu fú yān

现代白话:夫大国难测也,惧有伏呢。

wú shì qí zhé luàn wàng qí qí mǐ gù zhú zhī

现代白话:我视其辙乱,望其旗靡,故逐之。

yòu yuē jìn xiāng gōng fù qín qiú shǐ cài jū yǐ gē zhǎn zhī

这句话大意是:又曰:晋襄公缚秦囚,使菜驹以戈斩之。

qiú hū cài jū shī gē láng shěn qǔ gē yǐ zhǎn qiú qín zhī yǐ cóng gōng chéng suì yǐ wéi yòu

这句话大意是:囚呼,菜驹失戈,狼瞫取戈以斩囚,禽之以从公乘,遂以为右。

jī zhī yì xiān zhěn chù zhī ér lì xù jiǎn bó

这句话大意是:箕之役,先轸黜之而立续简伯。

láng shěn nù

这句话大意是:狼瞫怒。

qí you yuē hé sǐ hu

这句话大意是:其友曰:"盍死吗?

shěn yuē wú wèi huò sǐ suǒ

现代白话:"瞫曰:"我未获死所。

qí you yuē wú yǔ rǔ wéi nán

现代白话:"其友曰:"我与你为难。

shěn yuē zhōu zhì yǒu zhī yǒng zé hài shàng bù dēng wū míng táng

这句话大意是:"瞫曰:"《周志》有之,勇则害上,不登于明堂。

dù yù yuē zhōu zhì shū yě

这句话大意是:(杜预曰:《周志》书也。

míng táng miào yě

这句话大意是:明堂,庙也。

suǒ yǐ chóng gōng xù dé gù bú yì zhī shì bù dé wài xīn

这句话大意是:所以崇功序德,故不义之士不得外心。

sǐ ér bú yì fēi yǒng yě

这句话大意是:)死而不义,非勇也。

gòng yòng zhī wèi yǒng

这句话大意是:共用之谓勇。

wú yǐ yǒng qiú yòu wú yǒng ér chù zhī yì qí suǒ yě

现代白话:我以勇求右,无勇而黜之,亦其所也。

wèi shàng bù wǒ zhī chù ér yi nǎi zhī wǒ yǐ

现代白话:谓上不我知,黜而宜,乃知我了。

zǐ gū dài zhī

这句话大意是:子姑待之。

jí péng yá jì chén yǐ qí shǔ chí qín shī sǐ yān

现代白话:"及彭衙,既陈,以其属驰秦师,死呢。

jìn shī cóng zhī dà bài qín shī jūn zǐ wèi láng shěn wū shì hu jūn zǐ yě

现代白话:晋师从之,大败秦师,有德行的人谓:"狼瞫于是乎有德行的人也。

yòu yuē jìn xì kè jí qí hóu zhàn wū ān

这句话大意是:又曰:晋郄克及齐侯战于鞍。

qí gāo gù rù jìn shī zhé shí yǐ tóu rén dù yù yuē zhé dān yě

这句话大意是:齐高固入晋师,磔石以投人,(杜预曰:磔,担也。

qín zhī ér chéng qí chē xì sāng běn yān yǐ xùn qí lěi jiāng zhì qí lěi yǐ sāng shù xì chē ér zǒu yù zì yì yě

现代白话:)禽之而乘其车,系桑本呢,以徇齐垒,(将至齐垒,以桑树系车而走,欲自异也。

yuē yù yǒng zhě jiǎ yú yú yǒng

这句话大意是:)曰:"欲勇者贾余馀勇。

gǔ mǎi yě yán jǐ yǒu yú yǒng yù mài zhī yě

这句话大意是:"(贾,买也,言己有余勇欲卖之也。

yòu yuē luán yíng shī qǔ wò zhī jiǎ yǐ zhòu rù jiàng

这句话大意是:又曰:栾盈师曲沃之甲,以昼入绛。

chū fěi bào lì yě zhe wū dān shū

这句话大意是:初,斐豹隶也,著于丹书。

luán shì zhī lì chén yuē dū róng guó rén jù zhī

这句话大意是:栾氏之力臣曰督戎,国人惧之。

fěi bào wèi fàn xuān zǐ yuē gǒu fén dān shū wǒ shā dū róng

现代白话:斐豹谓范宣孔子说:"苟焚丹书,我杀督戎。

xuān zi xǐ yuē ér shā zhī suǒ bù qǐng wū jūn fén dān shū zhě yǒu rú rì

这句话大意是:"宣子喜,曰:"而杀之,所不请于君焚丹书者,有如日!

nǎi chū bào ér bì zhī dū róng cóng zhī

这句话大意是:"乃出豹而闭之,督戎从之。

yú yǐn ér dài zhī dū róng yú rù bào zì hòu jī ér shā zhī

这句话大意是:逾隐而待之,督戎逾入,豹自后击而杀之。

yòu yuē chu píng wáng zhí wǔ shē

这句话大意是:又曰:楚平王执伍奢。

wú jì yuē shē zhī zǐ cái ruò zài wú bì yōu chǔ guó hé yǐ miǎn qí fù zhào zhī

这句话大意是:无忌曰:"奢之子材,若在吴,必忧楚国,盍以免其父召之。

bǐ rén bì lái

这句话大意是:彼仁,必来。

bù rán jiāng wéi huàn

这句话大意是:不然,将为患。

wáng shǐ zhào zhī yuē lái wú miǎn ér fù

现代白话:"王使召之,曰:"来,我免而父。

táng jūn shàng wèi qí dì yuán yuē ěr shì wú wǒ jiāng guī sǐ

现代白话:"棠君尚谓其弟员曰:"你适吴,我将归死。

wú zhī bù dǎi wǒ néng sǐ ěr néng bào

现代白话:我知不逮,我能死,你能报。

wén miǎn fù zhī mìng bù kě yǐ mò zhī bēn yě

现代白话:闻免父之命,不能够莫之奔也。

qīn qī wèi lù bù kě yǐ mò zhī bào yě

现代白话:亲戚为戮,不能够莫之报也。

bēn sǐ miǎn fù xiào yě

这句话大意是:奔死免父,孝也。

dù gōng ér xíng rén yě

这句话大意是:度功而行,仁也。

zé rèn ér wǎng zhī yě

这句话大意是:择任而往,知也。

zhī sǐ bù bì yǒng yě

这句话大意是:知死不避,勇也。

fù bù kě qì míng bù kě fèi ěr qí miǎn zhī xiāng cóng wèi yù

现代白话:父不可弃,名不可废,你其勉之,相从为愈。

wu shàng guī

这句话大意是:"伍尚归。

shē wén yuán bù lái yuē chu jūn dài fū qí gàn shí hu

这句话大意是:奢闻员不来,曰:"楚君、大夫其旰食乎!

chu rén jiē shā zhī

这句话大意是:"楚人皆杀之。

yòu yuē jìn zhào yāng wéi wèi bào yí yí yě

这句话大意是:又曰:晋赵鞅围卫,报夷仪也。

chū wèi hóu fá hán dān wǔ wū hán shì chéng qí xī běi yú ér shǒu zhī

这句话大意是:初,卫侯伐邯郸午于寒氏,城其西北隅而守之。

xiāo jiān

这句话大意是:霄熸。

jí jìn wéi wèi wǔ yǐ cóng qī shí rén mén wū wèi xī mén shā rén wū mén zhōng yuē qǐng bào hán shì zhī yì

这句话大意是:及晋围卫,午以从七十人门于卫西门,杀人于门中,曰:"请报寒氏之役。

shè tā yuē fū zǐ zé yǒng yǐ rán wǒ wǎng bì bù gǎn qǐ mén

现代白话:"涉他曰:"孔子则勇了,然我往,必不敢启门。

yì yǐ tú qī shí rén dàn mén yān bù zuǒ yòu jiē lì rú zhí

现代白话:"亦以徒七十人,旦门呢,步左右,皆立如植。

rì zhōng bù qǐ mén nǎi tuì

这句话大意是:日中不启门,乃退。

yòu yuē chu bái gōng shèng jiāng zuò nán wèi shí qǐ yuē wáng yǔ èr qīng shì jiē yǐ wǔ bǎi rén dāng zhī zé kě yǐ

现代白话:又曰:楚白公胜将作难,谓石乞曰:"王与二卿士,皆以五百人当之,则可了。

qǐ yuē bù kě de yě

这句话大意是:"乞曰:"不可得也。

shì nán yǒu xióng yí liáo zhě ruò de zhī kě dāng wǔ bǎi rén yǐ

现代白话:市南有熊宜僚者,若得之,可当五百人了。

nǎi cóng bái gōng ér jiàn zhī yǔ zhī yán yuè

这句话大意是:"乃从白公而见之,与之言,悦。

gào zhī gù cí

这句话大意是:告之故,辞。

chéng zhī yǐ jiàn bù dòng

这句话大意是:承之以剑,不动。

shèng yuē bù wéi lì chǎn bù wéi wēi tì bù xiè rén yán yǐ qiú mèi zhě qù zhī

这句话大意是:胜曰:"不为利谄,不为威惕,不泄人言以求媚者,去之。

yòu yuē chu bái gōng bēn shān ér yì qí tú wēi zhī

这句话大意是:又曰:楚白公奔山而缢,其徒微之。

shēng jū shí qǐ ér wèn bái gōng zhī sǐ yān duì yuē yǔ zhī qí sǐ suǒ ér zhǎng zhě shǐ yǔ wù yán

现代白话:生拘石乞而问白公之死呢,对曰:"予知其死所,而长者使予勿言。

bù yán jiāng pēng

这句话大意是:""不言将烹。

qǐ yuē cǐ shì yě kè zé wèi qīng bù kè zé pēng gù qí suǒ yě

这句话大意是:"乞曰:"此事也,克则为卿,不克则烹,固其所也。

hé hài

这句话大意是:何害?

nǎi pēng shí qǐ

这句话大意是:"乃烹石乞。

yòu yuē jìn chu zhàn chu shī báo wū xiǎn shū shān rǎn wèi yǎng yóu jī yuē suī jūn yǒu mìng wèi guó gù zi bì shè

这句话大意是:又曰:晋楚战,楚师薄于险,叔山冉谓养由基曰:"虽君有命,为国故,子必射!

nǎi shè

这句话大意是:"乃射。

zài fā jǐn yì

这句话大意是:再发,尽殪。

shū shān rǎn bó rén yǐ tóu zhōng chē zhé shì

这句话大意是:叔山冉搏人以投,中车,折轼。

jìn shī nǎi zhǐ

这句话大意是:晋师乃止。

yán èr rén jiē yǒu tuì rén zhī néng

这句话大意是:(言二人皆有退人之能。

yòu yuē zhāi zhuāng gōng cháo zhǐ zhí chāo guō zuì yuē guǎ rén zhī xióng yě

这句话大意是:又曰:齐庄公朝,指殖绰、郭最曰:"寡人之雄也。

zhōu chāo yuē jūn yǐ wéi xióng shuí gǎn bù xióng

这句话大意是:"州绰曰:"君以为雄,谁敢不雄?

rán chén bù mǐn píng yīn zhī yì xiān èr zi míng

这句话大意是:然臣不敏,平阴之役,先二子鸣。

shí bā nián jìn fá qí jí píng yīn

这句话大意是:"(十八年晋伐齐及平阴。

zhuāng gōng wèi yǒng jué

这句话大意是:)庄公为勇爵。

shè jué wèi yǐ mìng yǒng shì

这句话大意是:(设爵位以命勇士。

zhí chāo guō zuì yǔ yān

现代白话:)殖绰、郭最与呢。

zhōu chāo yuē dōng lǘ zhī yì chén yòu mǎ cān pò hái wū mén zhōng shi qí bǎn shù

这句话大意是:州绰曰:"东闾之役,臣右〈马参〉迫,还于门中,识其板数。

shi mén bǎn shù

这句话大意是:(识门板数。

qí kě yǐ yǔ cǐ hu

现代白话:)其能够与此吗?

zhōu guān yuē sī yòu zhǎng qún yòu zhī zhèng lìng fán jūn guó zhī yǒng shì néng yòng wǔ bīng zhě shǔ yān zhǎng qí zhèng lìng

现代白话:《周官》曰:司右掌群右之政令,凡军国之勇士,能用五兵者属呢,掌其政令。

hé tú yuē yǒng gǎn zhòng tóng

这句话大意是:《河图》曰:勇敢重瞳。

sòng jūn zhù yuē xiàng yǔ yě

这句话大意是:(宋均注曰:项羽也。

yòu yuē niǎo yī zú míng dú lì jiàn zé zhǔ yǒng qiáng

这句话大意是:又曰:鸟一足名独立,见则主勇强。

jiā yǔ yuē zhòng yóu zì zǐ lù shǎo kǒng zǐ jiǔ suì

这句话大意是:《家语》曰:仲由,字子路,少孔子九岁。

zǐ lù xìng bǐ hǎo yǒng lì zhì kàng zhí guān xióng jī pèi jiā tún líng bào kǒng zǐ

这句话大意是:子路性鄙,好勇力,志抗直,冠雄鸡,佩豭豚,陵暴孔子。

kǒng zǐ shè lǐ shāo yòu zhī zǐ lù hòu fú

这句话大意是:孔子设礼稍诱之,子路后服。

zǐ lù wèn jūn zǐ shàng yǒng hu

现代白话:子路问:"有德行的人尚勇吗?

kǒng zǐ yuē jūn zǐ yì yǐ wéi shàng

现代白话:"孔孔子说:"有德行的人义以为上。

jūn zǐ hǎo yǒng ér wú yì zé luàn xiǎo rén hǎo yǒng ér wǒ yì zé dào

现代白话:有德行的人好勇而无义则乱,品行较差的人好勇而我义则盗。

yòu yuē kǒng zǐ jiāng zhī wèi lù chū wū pú huì gōng shū shì yǐ báo pàn wèi ér zhǐ

这句话大意是:又曰:孔子将之卫,路出于蒲,会公叔氏以薄叛卫而止。

kǒng zǐ dì zǐ yǒu gōng liáng rú zhě wéi rén xián liáng yǒu yǒng lì tǐng jiàn ér hé zhòng jiāng yǔ zhī zhàn

这句话大意是:孔子弟子有公良孺者,为人贤良有勇力,挺剑而合,众将与之战。

pú rén jù yuē gǒu wú shì wèi wú zé chū zǐ

现代白话:蒲人惧,曰:"苟无适卫,我则出子。

nǎi méng kǒng zǐ chū zhī

这句话大意是:"乃盟,孔子出之。

yòu yuē kǒng zǐ běi yóu dēng hu nóng shān

这句话大意是:又曰:孔子北游,登乎农山。

zǐ lù zǐ gòng yán huí shì cè

这句话大意是:子路、子贡、颜回侍侧。

kǒng zǐ sì wàng kuì rán ér tàn yuē wū sī zhì sī wú suǒ bù zhì yǐ

现代白话:孔子四望,喟然而叹曰:"于斯致思,无所不至了。

èr sān zǐ gè yán ěr zhì wú jiāng zé yān

现代白话:二三子各言你志,我将择呢。

zǐ lù jìn yuē yóu yuàn de bái yǔ ruò yuè chì yǔ ruò rì zhōng gǔ zhī yīn shàng zhèn yú tiān jīng qí bīn fēn xià pán yú de

这句话大意是:"子路进曰:"由愿得白羽若月,赤羽若日,锺鼓之音上震于天,旌旗缤纷下蟠于地。

yóu yě dāng yī duì ér dí zhī bì yě ràng de qiān lǐ qiān qí zhí guó wéi yóu néng zhī

这句话大意是:由也当一队而敌之,必也攘地千里,搴旗执馘,惟由能之。

shǐ èr zi zhě cóng wǒ yān

现代白话:使二子者从我呢。

fū zǐ yuē yǒng zāi

现代白话:"夫孔子说:"勇啊!

shǐ jì yuē máo suí suí píng yuán jūn yǔ chu hé zòng yán qí lì hài rì chū ér yán zhī rì zhōng bù jué

这句话大意是:《史记》曰:毛遂随平原君与楚合从,言其利害,日出而言之,日中不决。

suì àn jiàn lì jiē ér shàng wèi píng yuán jūn yuē cóng zhī lì hài liǎng yán ér jué ěr

这句话大意是:遂案剑历阶而上,谓平原君曰:"从之利害,两言而决耳。

jīn rì chū ér yán cóng rì zhōng bù jué hé yě

这句话大意是:今日出而言从,日中不决,何也?

chǔ wáng wèi píng yuán jūn yuē kè hé wéi zhě yě

这句话大意是:"楚王谓平原君曰:"客何为者也?

píng yuán jūn yuē shì shèng zhī shè rén yě

这句话大意是:"平原君曰:"是胜之舍人也。

chǔ wáng huà yuē hú bù xià

这句话大意是:"楚王叱曰:"胡不下!

wú nǎi yǔ ěr jūn yán rǔ hé wéi zhě yě

现代白话:我乃与你君言,你何为者也!

máo suí àn jiàn ér qián yuē jīn shí bù zhī nèi wáng bù dé shì chǔ guó zhī zhòng yě wáng zhī mìng xuán wū suì shǒu

这句话大意是:"毛遂案剑而前曰:"今十步之内,王不得恃楚国之众也,王之命悬于遂手。

huà zhě hé

这句话大意是:叱者何?

qiě suì wén tāng yǐ qī shí lǐ zhī de wàng tiān xià wén wáng yǐ bǎi lǐ zhī rǎng ér chén zhū hóu jīn chu dì fāng wǔ qiān lǐ chí jǐ bǎi wàn cǐ bà wáng zhī zī yě

这句话大意是:且遂闻汤以七十里之地王天下,文王以百里之壤而臣诸侯,今楚地方五千里,持戟百万,此霸王之资也。

bái qǐ xiǎo shù zǐ ěr lǜ shù wàn zhī zhòng xīng shī yǐ yǔ chu zhàn yī zhàn jǔ yān yǐng zài zhàn ér shāo yí líng sān zhàn ér ráo xī zhī xiān rén

这句话大意是:白起,小竖子耳,率数万之众,兴师以与楚战,一战举鄢、郢,再战而烧夷陵,三战而饶熙之先人。

cǐ bǎi shì zhī yuàn ér zhào zhī suǒ xiū ér wáng fú zhī è

这句话大意是:此百世之怨,而赵之所羞,而王弗知恶。

hé zòng zhě wèi chu fēi wéi zhào yě

这句话大意是:合从者为楚,非为赵也。

wú jūn zài qián huà zhě hé yě

现代白话:我君在前,叱者何也?

chǔ wáng yuē xiān shēng zhī yán shì yě

这句话大意是:"楚王曰:"先生之言是也。

suì dìng zòng ér hái

这句话大意是:"遂定从而还。

yòu yuē fàn jū shuō qín zhāo wáng fu yǐ wū huò rèn bǐ zhī lì jīng chéng mèng bēn xǔ shèn yuē jīng chéng gǔ yǒng shì

这句话大意是:又曰:范雎说秦昭王:夫以乌获、任鄙之力,荆成、孟贲、(许慎曰:荆成,古勇士。

mèng bēn wèi rén yě

这句话大意是:孟贲,卫人也。

qìng jì xià yù zhī yǒng yān ér sǐ

现代白话:)庆忌、夏育之勇呢而死。

sǐ zhě rén zhī suǒ bì bù miǎn yě

这句话大意是:死者,人之所必不免也。

yòu yuē lián pō zhě zhào zhī liáng jiàng yě

这句话大意是:又曰:廉颇者,赵之良将也。

zhào huì wén wáng shí liù nián lián pō wèi zhào jiāng fá qí dà pò zhī qǔ jìn yáng bài wéi shàng qīng yǐ yǒng qì wén wū zhū hóu

这句话大意是:赵惠文王十六年,廉颇为赵将,伐齐,大破之,取晋阳,拜为上卿,以勇气闻于诸侯。

yòu yuē lìn xiāng rú zhě zhào rén yě wèi zhào huàn zhě lìng miào xián shè rén

这句话大意是:又曰:蔺相如者,赵人也,为赵宦者令缪贤舍人。

zhào huì wén wáng shí de chu hé shì bì

这句话大意是:赵惠文王时,得楚和氏璧。

qín zhāo wáng yuàn yǐ shí wǔ chéng qǐng yì bì

这句话大意是:秦昭王愿以十五城请易璧。

lìng yuē chén kè shè rén lìn xiāng rú qí rén yǒng shì yǒu zhī móu yi kě shǐ

这句话大意是:令曰:"臣客舍人蔺相如其人勇士,有知谋,宜可使。

nǎi shǐ xiāng rú fèng bì rù qín qín wáng zuò zhāng tái de bì dà xǐ fu bì yǐ shì měi rén jí zuǒ yòu zuǒ yòu jiē hū wàn suì

这句话大意是:"乃使相如奉璧入秦,秦王坐章台得璧,大喜,傅璧以示美人及左右,左右皆呼万岁。

xiàng rú shì qín wáng wú yì cháng zhào chéng nǎi qián yuē bì yǒu xiá qǐng zhǐ shì wáng

这句话大意是:相如视秦王无意偿赵城,乃前曰:"璧有瑕,请指示王。

wáng shòu bì xiàng rú zhōng lì yǐ zhù nù fà shàng chōng guān wèi qín wáng yuē zhào wáng zhāi jiè wǔ rì shǐ chén fèng bì bài sòng shū wū tíng

这句话大意是:"王授璧,相如中立,倚柱,怒发上冲冠,谓秦王曰:"赵王斋戒五日,使臣奉璧,拜送书于廷。

hé zhě

这句话大意是:何者?

yán dà guó zhī wēi yǐ xiū jìng yě

这句话大意是:严大国之威以修敬也。

jīn chén zhì dài wáng jiàn chén liè guān lǐ jié shén jù

这句话大意是:今臣至,大王见臣列观,礼节甚倨;。

de bì fu xì wú cháng zhào wáng chéng yì gù chén fù qǔ bì

这句话大意是:得璧,傅戏,无偿赵王城邑,故臣复取璧。

dài wáng bì yù jí chén chén tóu jīn yǔ bì jù suì wū zhù yǐ

现代白话:大王必欲急臣,臣头今与璧俱碎于柱了!

chí bì nì zhù yù yǐ jī zhù

这句话大意是:"持璧睨柱,欲以击柱。

qín wáng kǒng qí pò bì nǎi cí xiè gù qǐng zhào yǒu sī àn tú shí wǔ chéng yǔ zhào

这句话大意是:秦王恐其破璧,乃辞谢,固请,召有司案图十五城与赵。

xiàng rú jiàn qí zhà nǎi wèi yuē zhào wáng sòng bì shí zhāi jiè wǔ rì dài wáng yì yi zhāi wǔ rì nǎi gǎn shàng bì

这句话大意是:相如见其诈,乃谓曰:"赵王送璧时,斋戒五日,大王亦宜斋五日,乃敢上璧。

qín wáng xǔ

这句话大意是:"秦王许。

xiàng rú jiù shě shǐ qí cóng zhě yì hè guǒ bì wáng guī zhào

这句话大意是:相如就舍,使其从者衣褐,裹璧,亡归赵。

qín wáng zhāi jìng yǐn xiàng rú

这句话大意是:秦王斋竟,引相如。

xiàng rú yuē zì qín mù gōng yǐ lái èr shí yú jūn wèi yǒu jiān méng yuē zhě chén kǒng jiàn qī fù zhào gù lìng rén chí pì guī jiān zhì zhào yǐ

现代白话:相如曰:"自秦缪公以来二十馀君,未有坚盟约者,臣恐见欺负赵,故令人持譬归,间至赵了。

wáng ruò gē shí wǔ dōu yǔ zhào zhào qǐ gǎn liú bì dé zuì wū dài wáng

这句话大意是:王若割十五都与赵,赵岂敢留璧得罪于大王?

chén zhī qī dài wáng dāng zhū qǐng jiù tāng huò

这句话大意是:臣知欺大王当诛,请就汤镬。

qín suì hòu yù zhī

这句话大意是:"秦遂厚遇之。

jì guī zhào wáng yǐ wéi xián dài fū shǐ bù rǔ wū zhū hóu bài wéi shàng dài fū

这句话大意是:既归,赵王以为贤大夫,使不辱于诸侯,拜为上大夫。

qín yì bù yǐ chéng yǔ zhào zhào yì bù yǔ qín bì

这句话大意是:秦亦不以城与赵,赵亦不与秦璧。

hòu qín wáng huì miǎn chí qín wáng yǐn jiǔ hān yuē guǎ rén qiè wén zhào wáng hào yīn qǐng zòu sè

这句话大意是:后秦王会渑池,秦王饮酒酣,曰:"寡人窃闻赵王好音,请奏瑟。

zhào wáng gǔ sè

这句话大意是:"赵王鼓瑟。

qín yù shǐ qián shū yuē mǒu nián mǒu yuè qín wáng yǔ zhào wáng huì yǐn lìng zhào wáng gǔ sè

这句话大意是:秦御史前书曰:"某年某月,秦王与赵王会饮,令赵王鼓瑟。

xiàng rú qián yuē zhào wáng qiè wén qín wáng shàn wèi qín shēng qǐng zòu fǒu yǐ xiāng yú lè

这句话大意是:"相如前曰:"赵王窃闻秦王善为秦声,请奏缶以相娱乐。

qín wáng nù bù xǔ

这句话大意是:"秦王怒,不许。

wū shì xiàng rú qián jìn fǒu yīn guì qǐng zhī

这句话大意是:于是相如前进缶,因跪请之。

qín wáng bù kěn jī fǒu

这句话大意是:秦王不肯击缶。

xiàng rú yuē wǔ bù zhī nèi chén qǐng yǐ jǐng xuè jiàn dài wáng yǐ

现代白话:相如曰:"五步之内,臣请以颈血溅大王了!

zuǒ yòu yù rèn xiàng rú xiàng rú zhāng mù kǒu bǐ zhī zuǒ yòu jiē mǐ

这句话大意是:"左右欲刃相如,相如张目〈口匕〉之,左右皆靡。

qín wáng bù yì wèi yī jī fǒu

这句话大意是:秦王不怿,为一击缶。

xiàng rú gù zhào zhào yù shǐ shū yuē mǒu nián mǒu yuè qín wáng wèi zhào wáng jī fǒu

这句话大意是:相如顾召赵御史书曰:"某年某月,秦王为赵王击缶。

qín zhī qún chén yuē qǐng yǐ zhào shí wǔ chéng wèi qín wáng shòu

这句话大意是:"秦之群臣曰:"请以赵十五城为秦王寿。

xiàng rú yì yuē qǐng yǐ qín zhī xián yáng wèi zhào wáng shòu

这句话大意是:"相如亦曰:"请以秦之咸阳为赵王寿。

zhào yì shèng shè bīng dài qín qín bù gǎn dòng

这句话大意是:"赵亦盛设兵待秦,秦不敢动。

jì bà guī guó yǐ xiàng rú gōng dà bài wéi shàng qīng wèi zài lián pō yòu

这句话大意是:既罢归国,以相如功大,拜为上卿,位在廉颇右。

yòu yuē cáo mò zhě lǔ rén yě

这句话大意是:又曰:曹沫者,鲁人也。

yǐ yǒng lì shì lǔ zhuāng gōng

这句话大意是:以勇力事鲁庄公。

qí huán gōng yǔ lǔ zhuāng gōng huì yú kē ér méng

这句话大意是:齐桓公与鲁庄公会于柯而盟。

huán gōng yǔ zhuāng gōng jì méng wū tán shàng

这句话大意是:桓公与庄公既盟于坛上。

cáo mò zhí bǐ shǒu jié qí huán gōng huán gōng zuǒ yòu mò gǎn dòng

这句话大意是:曹沫执匕首劫齐桓公,桓公左右莫敢动。

wèn yuē zǐ jiāng hé

这句话大意是:问曰:"子将何?

cáo mò yuē qí qiáng lǔ ruò ér dà guó qīn lǔ yì yǐ shèn yǐ jīn chéng huài jí yā jìng jūn qí tú zhī

现代白话:"曹沫曰:"齐强鲁弱,而大国侵鲁亦已甚了,今城坏即压境,君其图之。

gōng nǎi xǔ jǐn hái lǔ zhī qīn dì

这句话大意是:"公乃许,尽还鲁之侵地。

jì yǐ yán cáo mò tóu qí bǐ shǒu xià tán běi miàn jiù qún chén zhī wèi yán sè bù biàn cí lìng rú gù

这句话大意是:既已言,曹沫投其匕首,下坛,北面就群臣之位,颜色不变,辞令如故。

yòu yuē fán wū qī bēn yàn dān jì wú suǒ chū

这句话大意是:又曰:樊於期奔燕丹,计无所出。

jū wǔ yuē yàn yǒu tián guāng xiān shēng zhě qí wéi rén zhī shēn ér yǒng chén kě yǔ móu

这句话大意是:鞠武曰:"燕有田光先生者,其为人知深而勇沉,可与谋。

tài zǐ yīn yè guāng guāng yán jīng qīng tài zǐ yuē yuàn yīn xiān shēng de jié jiāo wū jīng qīng kě hu

现代白话:"太子因谒光,光言荆卿,太孔子说:"愿因先生得结交于荆卿,可吗?

tián guāng yuē jìng nuò

这句话大意是:"田光曰:"敬诺。

jí qǐ chèn chū

这句话大意是:"即起趁出。

tài zǐ sòng zhī zhì mén jiè yuē zhōu suǒ bào xiān shēng yán zhě guó dà shì yě yuàn xiān shēng wù xiè yě

这句话大意是:太子送之至门,戒曰:"舟所报先生言者,国大事也,愿先生勿泄也。

tián guāng guì ér xiào yuē nuò

这句话大意是:"田光跪而笑曰:"诺。

jiàn jīng kē yuē guāng yǔ zi xiāng shàn yān guó mò bù zhī

这句话大意是:"见荆轲曰:"光与子相善,燕国莫不知。

jīn tài zǐ wén guāng zhuàng shèng zhī shí bù zhī wú xíng yǐ bù dǎi yě xìng ér jiào zhī yuē yàn qín bù liǎng lì yuàn xiān shēng liú yì

现代白话:今太子闻光壮盛之时,不知我形已不逮也,幸而教之曰:燕秦不两立,愿先生留意。

guāng qiè bù zì wài yán zú xià wū tài zǐ

这句话大意是:光窃不自外,言足下于太子。

yuàn zú xià guò tài zǐ wū gōng

这句话大意是:愿足下过太子于宫。

jīng kē yuē jǐn fèng jiào

这句话大意是:"荆轲曰:"谨奉教。

tián guāng yuē wú wén zhī zhǎng zhě wéi xíng bù shǐ rén yí zhī

现代白话:"田光曰:"我闻之,长者为行,不使人疑之。

jīn tài zǐ gào guāng yuē suǒ yán zhě guó zhī dà shì yě yuàn xiān shēng wù xiè yě shì tài zǐ yí guāng yě

这句话大意是:今太子告光曰:"所言者,国之大事也,愿先生勿泄也,是太子疑光也。

fu wéi xíng ér shǐ rén yí zhī fēi jié yě

这句话大意是:夫为行而使人疑之,非节也。

yù zì shā yǐ jī jīng qīng yuē yuàn zú xià jí guò tài zǐ yán guāng jǐ sǐ

这句话大意是:"欲自杀以激荆卿,曰:"愿足下急过太子,言光己死。

míng bù yán yě

这句话大意是:明不言也。

yīn suì zì wěn

这句话大意是:"因遂自刎。

yòu yuē qín jiāng li xìn nián shào zhuàng yǒng cháng yǐ bīng shù qiān zhú yān tài zǐ dān zhì zú de pò dān

这句话大意是:又曰:秦将李信,年少壮勇,尝以兵数千,逐燕太子丹,至,卒得破丹。

✦ You read 人事部·卷七十四

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.