yàn gōng qí qǔ qī shí yú chéng wéi jǔ jí mò bù xià
燕攻齐,取七十余城,唯莒、即墨不下。
qí tián dān yǐ jí mò pò yàn shā qí jié
齐田单以即墨破燕,杀骑劫。
chū yàn jiāng gōng liáo chéng rén huò chán zhī
初,燕将攻聊城,人或谗之。
yàn jiāng jù zhū suì bǎo shǒu liáo chéng bù gǎn guī
燕将惧诛,遂保守聊城,不敢归。
tián dān gōng zhī suì yú shì zú duō sǐ ér liáo chéng bù xià
田单攻之岁余,士卒多死,而聊城不下。
lǔ lián nǎi shū yuē zhī shǐ yǐ shè chéng zhōng qiǎn yàn jiāng yuē wú wén zhī zhì zhě bù bèi shí ér qì lì yǒng shì bù qiè sǐ ér miè míng zhōng chén bù xiān shēn ér hòu jūn
鲁连乃书,约之矢以射城中,遣燕将曰:“吾闻之,智者不倍时而弃利,勇士不怯死而灭名,忠臣不先身而后君。
jīn gōng xíng yī zhāo zhī fèn bù gù yàn wáng zhī wú chén fēi zhōng yě
现在您因一时的愤恨,不顾燕王失去臣子,这是不忠;
shā shēn wáng liáo chéng ér wēi bù xìn yú qí fēi yǒng yě
杀身亡聊城,而威不信于齐,非勇也;
gōng fèi míng miè hòu shì wú chēng fēi zhī yě
功废名灭,后世无称,非知也。
gù zhī zhě bù zài jì yǒng shì bù qiè sǐ
故知者不再计,勇士不怯死。
jīn sǐ shēng róng rǔ zūn bēi guì jiàn cǐ qí yī shí yě
今死生荣辱,尊卑贵贱,此其一时也。
yuàn gōng zhī xiáng jì ér wú yǔ sú tóng yě
愿公之详计而无与俗同也。
qiě chu gōng nán yáng wèi gōng píng lù qí wú nán miàn zhī xīn yǐ wéi wáng nán yáng zhī hài bù ruò dé jì běi zhī lì gù dìng jì ér jiān shǒu zhī
且楚攻南阳,魏攻平陆,齐无南面之心,以为亡南阳之害,不若得济北之利,故定计而坚守之。
jīn qín rén xià bīng wèi bù gǎn dōng miàn héng qín zhī shì hé zé chu zhī xíng wēi
今秦人下兵,魏不敢东面,横秦之势合,则楚之形危。
qiě qì nán yáng duàn yòu rǎng cún jì běi jì bì wèi zhī
且弃南阳,断右壤,存济北,计必为之。
jīn chu wèi jiāo tuì yàn jiù bù zhì qí wú tiān xià zhī guī yǔ liáo chéng gòng jù jī nián zhī bì jí chén jiàn gōng zhī bù néng de yě
今楚、魏交退,燕救不至,齐无天下之规,与聊城共据期年之弊,即臣见公之不能得也。
qí bì jué zhī yú liáo chéng gōng wú zài jì
齐必决之于聊城,公无再计。
bǐ yān guó dà luàn jūn chén guò jì shàng xià mí gǎn lì fù yǐ bǎi wàn zhī zhòng wǔ zhé yú wài wàn shèng zhī guó bèi wéi yú zhào rǎng xuē zhǔ kùn wèi tiān xià lù gōng wén zhī hu jīn yàn wáng fāng hán xīn dú lì dà chén bù zú shì guó bì huò duō mín xīn wú suǒ guī
彼燕国大乱,君臣过计,上下迷感,栗腹以百万之众,五折于外,万乘之国,被围于赵,壤削主困,为天下戮,公闻之乎?今燕王方寒心独立,大臣不足恃,国弊祸多,民心无所归。
jīn gōng yòu yǐ bì liáo zhī mín jù quán qí zhī bīng jī nián bù jiě shì mò dí zhī shǒu yě
今公又以弊聊之民,距全齐之兵,期年不解,是墨翟之守也;
shí rén chuī gǔ shì wú fǎn běi zhī xīn shì sūn bìn wú qǐ zhī bīng yě
食人炊骨,士无反北之心,是孙膑、吴起之兵也。
néng yǐ jiàn yú tiān xià yǐ
能以见于天下矣。
gù wèi gōng jì zhě bù rú bà bīng xiū shì quán chē jiǎ guī bào yàn wáng yàn wáng bì xǐ
“故为公计者,不如罢兵休士,全车甲,归报燕王,燕王必喜。
shì mín jiàn gōng rú jiàn fù mǔ jiāo yóu rǎng bì ér yì yú shì gōng yè kě míng yǐ
士民见公,如见父母,交游攘臂而议于世,功业可明矣。
shàng fǔ gū zhǔ yǐ zhì qún chén
上辅孤主,以制群臣;
xià yǎng bǎi xìng yǐ zī shuō shì
下养百姓,以资说士。
jiǎo guó gé sú wū tiān xià gōng míng kě lì yě
矫国革俗于天下,功名可立也。
yì zhě yì juān yàn qì shì dōng yóu yǔ qí hu qǐng liè dì dìng fēng fù bǐ táo wèi shì shì chēng gū guǎ yǔ qí jiǔ cún cǐ yì yī jì yě
意者亦捐燕弃世,东游与齐乎?请裂地定封,富比陶、卫,世世称孤寡,与齐久存,此亦一计也。
èr zhě xiǎn míng hòu shí yě yuàn gōng shú jì ér shěn chǔ yī yě
二者显名厚实也,愿公熟计而审处一也。
qiě wú wén xiào xiǎo jié zhě bù néng xíng dà wēi è xiǎo chǐ zhě bù néng lì róng míng
“且吾闻,效小节者不能行大威,恶小耻者不能立荣名。
xī guǎn zhòng shè huán gōng zhōng gōu cuàn yě
昔管仲射桓公中钩,篡也;
yí gōng zi jiū ér bù néng sǐ qiè yě
遗公子纠而不能死,怯也;
shù fù zhì jú rǔ shēn yě
束缚桎桔,辱身也。
cǐ sān xíng zhě xiāng lǐ bù tōng yě shì zhǔ bù chén yě
此三行者,乡里不通也,世主不臣也。
shǐ guǎn zhòng zhōng qióng yì yōu qiú ér bù chū cán chǐ ér bù jiàn qióng nián méi shòu bù miǎn wèi rǔ rén jiàn xíng yǐ
使管仲终穷抑,幽囚而不出,惭耻而不见,穷年没寿,不免为辱人贱行矣。
rán ér guǎn zǐ bìng sān xíng zhī guò jù qí guó zhī zhèng yī kuāng tiān xià jiǔ hé zhū hóu wèi wǔ bó shǒu míng gāo tiān xià guāng zhào lín guó
然而管子并三行之过,据齐国之政,一匡天下,九合诸侯,为五伯首,名高天下,光照邻国。
cáo mò wèi lǔ jūn jiāng sān zhān sān běi ér sàng de qiān lǐ
曹沫为鲁君将,三战三北,而丧地千里。
shǐ cáo zi zhī zú bù lí chén jì bù gù hòu chū bì sǐ ér bù shēng zé bù miǎn wèi bài jūn qín jiāng
使曹子之足不离陈,计不顾后,出必死而不生,则不免为败军禽将。
cáo zi yǐ bài jūn qín jiāng fēi yǒng yě
曹子以败军禽将,非勇也;
gōng fèi míng miè hòu shì wú chēng fēi zhī yě
功废名灭,后世无称,非知也。
gù qù sān běi zhī chǐ tuì ér yǔ lǔ jūn jì yě cáo zi yǐ wéi zāo
故去三北之耻,退而与鲁君计也,曹子以为遭。
qí huán gōng yǒu tiān xià cháo zhū hóu
齐桓公有天下,朝诸侯。
cáo zi yǐ yī jiàn zhī rèn jié huán gōng yú tán wèi zhī shàng yán sè bù biàn ér cí qì bù bèi
曹子以一剑之任,劫桓公于坛位之上,颜色不变,而辞气不悖。
sān zhàn zhī suǒ sàng yī zhāo ér fǎn zhī tiān xià zhèn dòng jīng hài wēi xìn wú chu chuán míng hòu shì
三战之所丧,一朝而反之,天下震动惊骇,威信吴、楚,传名后世。
ruò cǐ èr gōng zhě fēi bù néng xíng xiǎo jié sǐ xiǎo chǐ yě yǐ wéi shā shēn jué shì gōng míng bù lì fēi zhī yě
若此二公者,非不能行小节,死小耻也,以为杀身绝世,功名不立,非知也。
gù qù fèn huì zhī xīn ér chéng zhōng shēn zhī míng
故去忿恚之心,而成终身之名;
chú gǎn fèn zhī chǐ ér lì lěi shì zhī gōng
除感忿之耻,而立累世之功。
gù yè yǔ sān wáng zhēng liú míng yǔ tiān rǎng xiāng bì yě
故业与三王争流,名与天壤相敝也。
gōng qí tú zhī
公其图之!”
yàn jiāng yuē jìng wén mìng yǐ
燕将曰:“敬闻命矣。
yīn bà bīng dào dú ér qù
”因罢兵到读而去。
gù jiě qí guó zhī wéi jiù bǎi xìng zhī sǐ zhòng lián zhī shuō yě
故解齐国之围,救百姓之死,仲连之说也。