fàn zi yīn wáng jī rù qín xiàn shū zhāo wáng yuē chén wén míng zhǔ lì zhèng yǒu gōng zhě bù dé bù shǎng yǒu néng zhě bù dé bù guān
范子因王稽入秦,献书昭王曰:“臣闻明主莅正,有功者不得不赏,有能者不得不官;
láo dà zhě qí lù hòu gōng duō zhě qí jué zūn néng zhì zhòng zhě qí guān dà
劳大者其禄厚、功多者其爵尊,能治众者其官大。
gù bù néng zhě bù gǎn dāng qí zhí yān néng zhě yì bù dé bì yǐn
故不能者不敢当其职焉,能者亦不得蔽隐。
shǐ yǐ chén zhī yán wèi kě zé xíng ér yì lì qí dào
使以臣之言为可,则行而益利其道;
ruò jiāng fú xíng zé jiǔ liú chén wú wéi yě
若将弗行,则久留臣无为也。
yǔ yuē rén zhǔ shǎng suǒ ài ér fá suǒ è
语曰:‘人主赏所爱而罚所恶。
míng zhǔ zé bù rán shǎng bì jiā yú yǒu gōng xíng bì duàn yú yǒu zuì
明主则不然,赏必加于有功,刑必断于有罪。
jīn chén zhī xiōng bù zú yǐ dāng zhēn zhì yào bù zú yǐ dài fǔ yuè qǐ gǎn yǐ yí shì cháng shì yú wáng hu suī yǐ chén wèi jiàn ér qīng rǔ chén dú bù zhòng rèn chén zhě hòu wú fǎn fù yú wáng qián yé
’今臣之胸不足以当椹质,要不足以待斧钺,岂敢以疑事尝试于王乎?虽以臣为贱而轻辱臣,独不重任臣者后无反复于王前耶!
chén wén zhōu yǒu dǐ è sòng yǒu jié lǜ liáng yǒu xuán lí chu yǒu hé pú
“臣闻周有砥厄,宋有结绿,梁有悬黎,楚有和璞。
cǐ sì bǎo zhě gōng zhī suǒ shī yě ér wèi tiān xià míng qì
此四宝者,工之所失也,而为天下名器。
rán zé shèng wáng zhī suǒ qì zhě dú bù zú yǐ hòu guó jiā hu
然则圣王之所弃者,独不足以厚国家乎?
chén wén shàn hòu jiā zhě qǔ zhī yú guó
“臣闻善厚家者,取之于国;
shàn hòu guó zhě qǔ zhī yú zhū hóu
善厚国者,取之于诸侯。
tiān xià yǒu míng zhǔ zé zhū hóu bù dé shàn hòu yǐ
天下有明主,则诸侯不得擅厚矣。
shì hé gù yě wèi qí diāo róng yě
是何故也?为其凋荣也。
liáng yī zhī bìng rén zhī sǐ shēng shèng zhǔ míng yú chéng bài zhī shì lì zé xíng zhī hài zé shě zhī yí zé shǎo cháng zhī suī yáo shùn yǔ tāng fù shēng fú néng gǎi yǐ yǔ zhī zhì zhě chén bù gǎn zài zhī yú shū
良医知病人之死生,圣主明于成败之事,利则行之,害则舍之,疑则少尝之,虽尧、舜、禹、汤复生,弗能改已!语之至者,臣不敢载之于书;
qí qiǎn zhě yòu bù zú tīng yě
其浅者又不足听也。
yì zhě chén yú ér bù hé yú wáng xīn yé
意者,臣愚而不阖于王心耶?
yǐ qí yán chén zhě jiāng jiàn ér bù zú tīng yé fēi ruò shì yě zé chén zhī zhì yuàn shǎo cì yóu guān zhī jiān wàng jiàn zú xià ér rù zhī
已其言臣者,将贱而不足听耶!非若是也,则臣之志,愿少赐游观之间,望见足下而入之。
shū shàng qín wáng shuō zhī yīn xiè wáng jī shuō shǐ rén chí chē zhào zhī
书上,秦王说之,因谢王稽说,使人持车召之。