tài zǐ èr
这句话大意是:○太子二。
zuǒ zhuàn yuē chū sòng ruì sī tú shēng nǚ zǐ ruì sī tú sòng dài fū
这句话大意是:《左传》曰:初,宋芮司徒生女子,(芮司徒,宋大夫。
chì ér máo qì zhū dī xià
这句话大意是:)赤而毛,弃诸堤下。
gōng jī zhī qiè qǔ yǐ rù gōng jī sòng bó jī yě
这句话大意是:恭姬之妾取以入,(恭姬,宋伯姬也。
míng zhī yuē qì
这句话大意是:)名之曰弃。
zhǎng ér měi
这句话大意是:长而美。
píng gōng rù xī shì xī yě
这句话大意是:平公入夕,(视夕也。
píng gōng gōng jī zi yě
这句话大意是:平公,恭姬子也。
gōng jī yǔ zhī shí
这句话大意是:)恭姬与之食。
gōng jiàn qì yě ér shì zhī yóu
这句话大意是:公见弃也而视之,尤。
yòu guò yě yì yuè zhī gù shì zhī guò jiǔ
这句话大意是:(右过也,意悦之,故视之过久。
jī nà zhū yù nà zhī píng gōng zhī yù
这句话大意是:)姬纳诸御,(纳之平公之御。
bì shēng zuǒ píng gōng bì qì ér shēng zuǒ zuǒ lì wèi sòng yuán gōng
这句话大意是:)嬖,生佐,(平公嬖弃而生佐,佐立为宋元公。
è ér wǎn
这句话大意是:)恶而婉。
wǎn shùn yě zuǒ mào ě xīn shùn
这句话大意是:(婉,顺也,佐貌恶心顺。
tài zǐ cuó měi ér hěn tài zǐ mào měi lì ér xīn hěn hěn lì bù cóng jiào hé zuǒ shī wèi ér è zhī
这句话大意是:)太子痤美而很,(太子貌美,戾而心很,很,戾不从教,)合左师畏而恶之。
hé zuǒ shī xiàng shù yě
这句话大意是:(合左师,向戍也。
sì rén huì qiáng yī lì wèi tài zǐ nèi shī ér wú chǒng
这句话大意是:)寺人惠墙伊戾为太子内师而无宠。
sì rén sòng yān shì huì qiáng jiē fā shēng shí wèi yī lì míng yǐ gōng
这句话大意是:(寺人,宋阉士惠墙皆发声,实为伊戾,名以公。
sì rén wèi tài zǐ nèi shī zhǎng zhǎng nèi guān
这句话大意是:寺人为太子内师长,掌内官。
qiū chu kè pìn wū jìn guò sòng chu kè guò shǐ
这句话大意是:)秋,楚客聘于晋,过宋(楚客过使。
tài zǐ zhī zhī qǐng yě xiǎng zhī
这句话大意是:)太子知之,请野飨之。
gōng shǐ wǎng yī lì qǐng cóng zhī gōng yuē fū bù è nǚ hu
这句话大意是:公使往,伊戾请从之,公曰:"夫不恶女吗?
fu wèi tài zǐ yī lì wú chǒng wū tài zǐ
这句话大意是:"(夫谓太子,伊戾无宠于太子。
gù yuē fū bù è rǔ
现代白话:故曰:夫不恶你。
duì yuē xiǎo rén zhī shì jūn zǐ yě è zhī bù gǎn yuǎn hǎo zhī bù gǎn jìn jìng yǐ dài mìng gǎn yǒu èr xīn hu
现代白话:)对曰:"品行较差的人之事有德行的人也,恶之不敢远,好之不敢近,敬以待命,敢有二心吗?
yǒu zòng gōng qí wài mò gōng qí nèi
这句话大意是:有纵供其外,莫供其内。
yán wǒ nèi shī yě
这句话大意是:(言我内师也。
dāng wèi nèi shī gōng nèi shǐ yě
这句话大意是:当为内师供内使也。
chén qǐng wǎng yě
这句话大意是:)臣请往也。
qiǎn zhī
这句话大意是:"遣之。
zhì zé kǎn yòng shēng jiā shū zhēng zhī yǐ shū wèi zhī zhēng yàn yě
这句话大意是:至,则欿,用牲,加书,征之,(以书为之征验也。
shū méng shū
这句话大意是:书,盟书。
ér chěng chěng chí gào gōng yuē tài zǐ jiāng wéi luàn jì yǔ chu kè méng yǐ
现代白话:)而骋(骋,驰)告公,曰:"太子将为乱,既与楚客盟了。
gōng yuē wèi wǒ zi yòu hé qiú
这句话大意是:"公曰:"为我子,又何求?
duì yuē yù sù
这句话大意是:"对曰:"欲速。
sù jí yě
这句话大意是:"(速,疾也。
yù jí dài gōng de wèi gù yǔ chu kè móu gòng shì gōng yě
这句话大意是:欲疾代公得位,故与楚客谋,共弑公也。
gōng shǐ shì zhī zé xìn yǒu yān
现代白话:)公使视之,则信有呢。
yǒu méng yě
这句话大意是:(有盟也。
wèn zhū fū rén fū rén zuǒ mǔ qì yě
这句话大意是:)问诸夫人(夫人,佐母弃也。
yǔ zuǒ shī zé jiē yuē gù wén zhī
这句话大意是:)与左师,则皆曰:"固闻之。
gù jiǔ yě jiǔ wén tài zǐ yù wéi luàn
这句话大意是:(固,久也,久闻太子欲为乱。
gōng qiú tài zǐ
这句话大意是:")公囚太子。
tài zǐ yuē wéi zuǒ yě néng miǎn wǒ
现代白话:太孔子说:"唯佐也,能免我。
zhào ér shǐ qǐng yuē rì zhōng bù lái wú zhī sǐ yǐ
现代白话:"召而使请,曰:"日中不来,我知死了。
zuǒ shī wén zhī wén tài zǐ yǔ zuǒ qī rì zhōng guō ér yǔ zhī yǔ
这句话大意是:"左师闻之,(闻太子与佐期日中,)聒而与之语。
guō huān yě
这句话大意是:(聒,讙也。
yù shǐ shī qī zuǒ
这句话大意是:欲使失期佐。
guò qī nǎi yì ér sǐ
这句话大意是:)过期,乃缢而死。
jīng shū sòng gōng shā qí shì zǐ cuó píng gōng yòng yī lì zhī zèn tīng fū rén zuǒ shī zhī yán shì zǐ wú zuì ér sǐ gù chēng sòng gōng shā zuì zhī yě
这句话大意是:(《经书》宋公杀其世子痤平公,用伊戾之谮,听夫人、左师之言,世子无罪而死,故称宋公杀罪之也。
zuǒ wèi tài zǐ
这句话大意是:)佐为太子。
gōng xú wén qí wú zuì yě nǎi pēng yī lì
这句话大意是:公徐闻其无罪也,乃烹伊戾。
yòu yuē xǔ dào gōng nüè
这句话大意是:又曰:许悼公疟。
xǔ dào gōng líng gōng zhī zǐ
这句话大意是:(许悼公,灵公之子。
míng mǎi nüè hán jí yě
这句话大意是:名买疟寒疾也。
wǔ yuè wù chén yǐn tài zǐ zhǐ zhī yào zú
这句话大意是:)五月戊辰,饮太子止之药卒。
jīng shū xià wǔ yuè wù chén xǔ shì zǐ shì qí jūn mǎi zhǐ dào gōng zǐ xiāng tài zǐ yě gōng jí bù chōu zhǐ jìn yào
这句话大意是:(《经书》夏五月戊辰,许世子弑其君,买止悼公子,襄太子也,公疾不瘳,止进药。
suī cháng bù yóu yī
这句话大意是:虽尝,不由医。
tài zǐ bēn jìn
这句话大意是:)太子奔晋。
shū yuē shì qí jūn
这句话大意是:书曰:"弑其君。
lǐ yī bù sān shì bù shǐ
这句话大意是:(《礼》医不三世不使。
jūn yǒu jí yǐn yào chén xiān cháng zhī qīn yǒu jí yǐn yào zi xiān cháng zhī gōng jí wèi chōu ér jìn yào suī cháng ér bù yóu yī ér zú gù guó zuì zhī shū shì gào zhū hóu
这句话大意是:君有疾,饮药臣先尝之,亲有疾饮药子先尝之,公疾未瘳而进药虽尝而不由医而卒,故国罪之书弑告诸侯。
jūn zǐ yuē jìn xīn lì yǐ shì jūn shě yào wù kě yě
现代白话:")君孔子说:"尽心力以事君,舍药物可也。
yuán zhǐ zhī wú è yào wù bù hài yī wú yǐ jiā shòu mìng yǒu zhōng
这句话大意是:(原止之无恶,药物不害,医无以加寿,命有终。
gù yuē shě yào wù kě yě
这句话大意是:故曰,舍药物可也。
yī yuē zuì zhǐ fēi yě
这句话大意是:一曰,罪止非也。
cì wú liáng shǐ wù dú wéi wù
这句话大意是:刺无良史,物读为勿。
zhǐ shí xiào néng jìn xīn shì jūn shě yào wù yǐ zuì zhī
这句话大意是:止,实孝能尽心,事君舍药,勿以罪之。
yòu yuē chu píng wáng zú lìng yǐn zi cháng yù lì zǐ xi zi xi píng wáng zhī cháng shù zi yi shēn yě
这句话大意是:又曰:楚平王卒,令尹子常欲立子西,(子西,平王之长庶子宜申也。
yuē tài zǐ rèn ruò qí mǔ fēi dí tài zǐ rèn zhāo wáng yě qín yíng yě
这句话大意是:)曰:"太子任弱,其母非嫡,(太子任,昭王也,秦嬴也。
tài zǐ jiàn shí pìn zhī
这句话大意是:)太子建实娉之。
zi xi zhǎng ér hào shàn
这句话大意是:子西长而好善。
lì zhǎng zé shùn jiàn shàn zé zhì
这句话大意是:立长则顺,建善则治。
wáng shùn guó zhì kě bù wu hu
这句话大意是:王顺国治,可不务吗?
zi xi nù yuē shì luàn guó ér è jūn wáng yě
这句话大意是:"子西怒曰:"是乱国而恶君王也。
wèi fū rén gù tài zǐ jiàn pìn zhī fèi ér bù lì shì wèi luàn guó zhuī è jūn wáng yě
这句话大意是:(谓夫人故太子建娉之废而不立,是谓乱国追恶君王也。
guó yǒu wài yuán wài yuán wèi tài zǐ rèn qín wài sūn
这句话大意是:)国有外援,(外援,谓太子任,秦外孙。
dú yì yě
这句话大意是:黩,易也。
qín wèi rèn wài yuán bù kě yì
这句话大意是:秦为任外援,不可易。
bù kě dú yě
这句话大意是:)不可黩也;。
wáng yǒu dí sì bù kě luàn yě
这句话大意是:王有嫡嗣,不可乱也。
bài qīn sù chóu luàn sì bù xiáng wǒ shòu qí míng
这句话大意是:败亲速雠,乱嗣不祥,我受其名。
lù wú yǐ tiān xià wú zī bù cóng
现代白话:赂我以天下,我滋不从。
chǔ guó hé wéi
这句话大意是:楚国何为?
bì shā lìng yǐn
这句话大意是:必杀令尹。
lìng yǐn jù nǎi lì zhāo wáng
这句话大意是:"令尹惧,乃立昭王。
yòu yuē qí yàn jī shēng zǐ bù chéng ér sǐ
这句话大意是:又曰:齐燕姬生子,不成而死。
yàn jī qí jǐng gōng dí fū rén
这句话大意是:(燕姬,齐景公嫡夫人。
zhāo qī nián yàn rén suǒ guī
这句话大意是:昭七年燕人所归。
bù chéng wèi guàn
这句话大意是:不成,未冠。
zhū zǐ zhōu sì zhī zǐ tú tú bì
这句话大意是:)诸子鬻姒之子荼,荼嬖。
zhū zǐ zhū gōng zi
这句话大意是:(诸子,诸公子。
sì jǐng gōng qiè yě
这句话大意是:姒,景公妾也。
chún yú rén suǒ nà nǚ tú ān rú zǐ
这句话大意是:淳于人所纳女,荼安孺子。
zhū dài fū kǒng qí wèi zi yě yán wū gōng yuē jūn zhī chǐ cháng yǐ wèi yǒu tài zǐ ruò zhī hé
现代白话:)诸大夫恐其为子也,言于公曰:"君之齿长了,未有太子,若之何?
wèi zi wèi tài zǐ yě
这句话大意是:(为子,为太子也。
tú shǎo gù kǒng lì zhī
这句话大意是:荼少,故恐立之。
yán jūn nián zhǎng wèi yǒu tài zǐ yī dàn bù huì dāng ruò zhī hé
这句话大意是:言君年长,未有太子,一旦不讳,当若之何?
yù lìng zǎo lì zhǎng yě
这句话大意是:欲令早立长也。
gōng yuē èr sān zǐ wén wū yōu yú zé yǒu jí zhěn yì gū móu lè hé yōu wū wú jūn
这句话大意是:")公曰:"二三子闻于忧虞,则有疾疹,亦姑谋乐,何忧于无君?
yán èr sān zǐ wén yú lín guó yōu yú zé jí jí zài qí jiān jīn wú jí zhěn hé wéi bù zì móu zì lè hé yōu wú jūn hu
这句话大意是:(言二三子闻于邻国忧虞,则疾疾在其间,今无疾疹,何为不自谋自乐,何忧无君吗?
gōng jí shǐ guó huì zi gāo zhāo zi lì tú guó huì zi guó jǐng zhī zǐ guó yōu yě
这句话大意是:")公疾,使国惠子、高昭子立荼,(国惠子,国景之子国忧也。
gāo zhāo gāo yǎn zhī zǐ gāo zhāng yě
这句话大意是:高昭,高偃之子高张也。
zhì qún gōng zi wū lái
这句话大意是:)置群公子于莱。
lái qí dōng bǐ yì yù shǐ yuǎn qí
这句话大意是:(莱,齐东鄙邑,欲使远齐。
gōng yáng zhuàn yuē zi bān zú
这句话大意是:《公羊传》曰:子般卒。
zi zú yún zǐ zú cǐ qí chēng zi bān zú hé
这句话大意是:子卒云子卒,此其称子般卒何?
hé xiū zhù yuē jù zi chì bù yán zi chì zú
这句话大意是:(何休注曰:据子赤不言子赤卒。
jūn cún chēng shì zǐ míng dāng shì fù wèi wèi jūn yě
这句话大意是:)君存称世子,(明当世父位为君也。
jūn hōng chēng zi mǒu yuán mín chén zhī xīn bù kě yī rì wú jūn gù chēng zi mǒu jì fù yě
这句话大意是:)君薨称子某,(缘民臣之心,不可一日无君,故称子某继父也。
míng zhě shī jiù shàng cún yǐ jūn qián chén míng
这句话大意是:名者尸柩尚存,以君前臣名。
yú nián chēng gōng
这句话大意是:)逾年称公。
yòu yuē gōng sūn cí rú móu
这句话大意是:又曰:公孙慈如牟。
gōng jí qí hóu sòng gōng chén hóu wèi hóu zhèng bó xǔ nán cáo bó huì wáng shì zǐ yú shǒu dài
这句话大意是:公及齐侯、宋公、陈侯、卫侯、郑伯、许男、曹伯会王世子于首戴。
hé wéi shū huì wáng shì zǐ
这句话大意是:曷为殊会王世子?
shì zǐ guì yě shì zǐ yóu shì shì zi yě
这句话大意是:世子贵也,世子犹世世子也。
jiě guì yì yě
这句话大意是:(解,贵,意也。
yán dāng shì fù wèi chǔ jūn fù zhǔ bù kě yǐ zhū hóu huì zhī
现代白话:言当世父位储君,副主不能够诸侯会之。
wéi wén gù shū zhī shǐ ruò zhū hóu wèi shì zǐ suǒ huì yě
这句话大意是:为文故殊之,使若诸侯为世子所会也。
zì wáng zhě yán zhī jū yuǎn shì zi zài sān gōng xià
这句话大意是:自王者言之,居远世子在三公下。
lǐ sāng fú zhǎn shuāi yuē gōng shì dà fū zhī zhòng chén shì yě zì zhū hóu yán zhī shì zǐ zūn wū sān gōng
这句话大意是:礼丧服斩衰曰,公,士大夫之众臣是也,自诸侯言之,世子尊于三公。
cǐ lǐ zhī wēi yí gè yǒu suǒ shī
这句话大意是:此礼之威仪各有所施。
yán jí zhě yīn qí wén kě de jiàn jí jí yě
这句话大意是:言及者,因其文可得见汲汲也。
shì zǐ suǒ yǐ huì zhě shí huán gōng dé shuāi gù shàng jiǎ wáng shì zǐ shì yǐ gōng yì yě
这句话大意是:世子所以会者,时桓公德衰,故上假王世子示以公义也。
gǔ liáng zhuàn yuē cáo bó shǐ shì zǐ shè gū lái cháo
这句话大意是:《谷梁传》曰:曹伯使世子射姑来朝。
cháo bù yán shǐ fēi zhèng
这句话大意是:朝不言使,非正。
yǔ xìn zhù yuē lǐ zhū hóu zhī dí shì wū tiān zǐ shè qí jūn zé xià qí jūn yī děng wèi shì zé yǐ yù bó jì zǐ nán cǐ wèi huì tóng jí wáng mìng zhě yě
这句话大意是:(庾信注曰:礼,诸侯之嫡誓于天子,摄其君则下其君一等,未誓则以玉帛继子男,此谓会同急王命者也。
zhì wū xiāng cháo fēi jí huì jīn cáo bó yǒu jí bù cháo lǔ wèi wèi yǒu quē ér shǐ shì zǐ shè cháo yán fēi lǐ zhī zhèng
这句话大意是:至于相朝,非急会,今曹伯有疾不朝鲁,未为有缺,而使世子摄朝,言非礼之正。
shǐ shì zǐ kàng zhū hóu zhī lǐ ér lái cháo cáo bó shī zhèng yǐ
现代白话:)使世子伉诸侯之礼而来朝,曹伯失正了。
zhū hóu xiāng jiàn rì cháo yǐ dài rén fù zhī dào dài rén zhī zǐ yǐ nèi wèi shī zhèng yǐ
现代白话:诸侯相见日朝,以待人父之道待人之子,以内为失正了。
nèi shī zhèng cáo bó shī zhèng yán èr zhě jù shī zhī
这句话大意是:内失正,曹伯失正,(言二者俱失之。
shì zǐ kě yǐ yǐ yǐ zé shì fàng mìng yě
现代白话:)世子能够已了,则是放命也。
fàng wéi yě
这句话大意是:(放,违也。
yán shì zǐ wéi mìng ér zhèng shì dāng bú yì zé zhēng zhī
这句话大意是:言世子违命而正,是当不义则争之。
yòu yuē chén hóu zhī dì zhāo shā chén shì zǐ yǎn shī
这句话大意是:又曰:陈侯之弟招杀陈世子偃师。
zhāo chéng gōng zi
这句话大意是:(招,成公子。
yǎn shī āi gōng zǐ suǒ wèi dào tài zǐ zhě yě
这句话大意是:偃师,哀公子,所谓悼太子者也。
āi gōng ài qí shì zǐ liú tuō zhī zhāo
这句话大意是:哀公爱其世子,留托之招。
āi gōng yǒu jí zhāo shā tài zǐ yǎn shī ér lì liú
这句话大意是:哀公有疾,招杀太子偃师而立留。
xiàng yuē chén gōng zǐ zhāo jīn yuē chén hóu zhī dì zhāo hé yě
这句话大意是:)向曰陈公子招,今曰陈侯之弟招,何也?
yuē jǐn qí qīn suǒ yǐ è zhāo yě
这句话大意是:曰尽其亲,所以恶招也。
jǐn qí qīn wèi zhāo chēng gōng zǐ yòu chēng dì
这句话大意是:(尽其亲,谓招称公子,又称弟。
zhāo xiān jūn zhī gōng zǐ jīn jūn zhī mǔ dì yě
这句话大意是:招,先君之公子,今君之母弟也。
liǎng xià xiāng shā bù zhì hu chūn qiū
这句话大意是:)两下相杀,不志乎《春秋》;。
cǐ qí zhì hé yě
这句话大意是:此其志,何也?
shì zǐ zhě wéi jūn zhī èr yě èr fù
这句话大意是:世子者,惟君之贰也,(贰,副。
yún kě yǐ zhòng zhī cún yān zhì zhī yě
现代白话:)云能够重之,存呢,志之也。
zhū hóu zhī zūn dì xiōng bù dé yǐ shǔ tōng
这句话大意是:诸侯之尊,弟兄不得以属通。
qí dì yún zhě qīn ér shā zhī è yě
这句话大意是:其弟云者,亲而杀之,恶也。
è āi gōng shǐ zhāo zhì fàng shā zhī
这句话大意是:(恶哀公使招至放杀之。
xiào jīng yuē xī zhě míng wáng zhī yǐ xiào zhì tiān xià bù gǎn yí xiǎo guó zhī chén
这句话大意是:《孝经》曰:昔者明王之以孝治天下,不敢遗小国之臣。
ér kuàng wū gōng hóu bǎi zǐ nán hu
这句话大意是:而况于公侯伯子男乎!
zhèng xuán zhù yuē gǔ zhě zhū hóu wǔ nián yī zhāo tiān zǐ shǐ shì zǐ jiāo yíng chú mǐ bǎi chē yǐ kè lǐ dài zhī jǐn zuò zhèng diàn yè shè tíng liáo
这句话大意是:(郑玄注曰:古者诸侯五年一朝天子,使世子郊迎,刍米百车,以客礼待之,尽坐正殿,夜设庭燎;。
sī yǔ xiāng jiàn wèn qí láo kǔ yě
这句话大意是:思与相见,问其劳苦也。
kǒng zǐ jiā yǔ yuē zhū yǐn gōng jì jí wèi jiāng guān shǐ dài fū yīn mèng yì zi wèn wū kǒng zǐ
这句话大意是:《孔子家语》曰:邾隐公既即位,将冠,使大夫因孟懿子问于孔子。
kǒng zǐ yuē qí lǐ rú shì zǐ zhī guān guān wū zuò jiē suǒ yǐ zhe dài
现代白话:孔孔子说:"其礼如世子之冠,冠于阼阶,所以著代;。
wáng sù zhù yuē zhǔ rén zhī wèi yǐ míng
这句话大意是:(王肃注曰:主人之位以明。
dài jiāo yě
这句话大意是:代、交也。
jiào wū kè wèi jiā qí chéng guān wū zuò jiē ruò bù lǐ zé yòng jiǔ wū kè wèi jìng ér chéng zhī
这句话大意是:)醮于客位,加其成,(冠于阼阶,若不醴,则用酒,于客位敬而成之。
hù xi wèi kè yě
这句话大意是:户西为客也。
sān jiā mí zūn
这句话大意是:)三加弥尊;。
yù qí zhì yù qí zhì shǐ mí zhī zūn yi jìng jiè jiā chóu bù pí jí jué biàn
这句话大意是:喻其志,(喻其志,使弥知尊宜敬,戒加绸布,皮及爵弁。
guān ér zì zhī jìng qí míng
这句话大意是:)冠而字之,敬其名。
suī tiān zǐ zhī yuán zǐ yóu shì yě qí lǐ bù biàn tiān xià wú shēng ér guì zhě
这句话大意是:虽天子之元子,犹士也,其礼不变,天下无生而贵者。
yòu yuē kǒng zǐ yuē gǔ zhě wáng shì zǐ suī yòu qí jí wèi zé zūn wéi rén jūn zhì chéng rén zhī shì zhě yě hé guān zhī yǒu
现代白话:又曰:孔孔子说:古者王世子虽幼,其即位则尊为人君,治成人之事者也,何冠之有?
mèng yì zǐ yuē rán zé zhū hóu zhī guān yì tiān zǐ yǔ
现代白话:"孟懿孔子说:"然则诸侯之冠异天子与?
guài tiān zǐ wú guàn lǐ ér zhū hóu zhī guān rú zi zhī guān wèn zhī yě
这句话大意是:"(怪天子无冠礼,而诸侯之冠如子之冠,问之也。
kǒng zǐ yuē jūn hōng ér shì zǐ zhǔ sāng shì yì guān yǐ jūn rén wú suǒ shū
现代白话:)孔孔子说:"君薨而世子主丧,是亦冠已,君人无所殊。
zhū hóu yì rén jūn yǔ tiān zi wú yì
这句话大意是:"(诸侯亦人君,与天子无异。
kǒng cóng zǐ yuē mù gōng wèn wū zi sī yuē lì tài zǐ yǒu cháng hu
这句话大意是:《孔丛子》曰:穆公问于子思曰:"立太子有常吗?
dá yuē yǒu zhī zài zhōu gōng zhī diǎn
这句话大意是:"答曰:"有之,在周公之典。
yuē wén wáng shè shì ér lì cì wēi zǐ shě sūn ér lì dì shì hé fǎ yě
这句话大意是:"曰:"文王舍适而立次,微子舍孙而立弟,是何法也?
zi sī yuē yīn rén zhì ér zūn gù lì qí dì
这句话大意是:"子思曰:"殷人质而尊,故立其弟。
zhōu rén wén ér qīn qí qīn gù lì qí zi yì gè yǒu lǐ yě
这句话大意是:周人文而亲其亲,故立其子,亦各有礼也。
wén zhì bù tóng qí lǐ zé yì
这句话大意是:文质不同,其礼则异。
wén wáng shè shì lì cì quán yě
这句话大意是:文王舍适立次,权也。
hàn jiù yí huáng hòu tài zǐ gè shí sān shí xiàn yuē tāng mù yì
这句话大意是:《汉旧仪》:皇后、太子各食三十县,曰汤沐邑。
bái hǔ tōng yuē hé yǐ zhī tiān zǐ zhī zǐ chēng shì zǐ
现代白话:《白虎通》曰:凭什么知天子之子称世子?
chūn qiū chuán yuē wáng shì zǐ huì wū shǒu zhǐ shì yě
这句话大意是:《春秋传》曰:"王世子会于首止"是也。
hé yǐ zhī tiān zǐ zhī chēng tài zǐ
现代白话:凭什么知天子之称太子?
shàng shū yuē tài zǐ fā shēng yú zhōu shì yě
这句话大意是:《尚书》曰:"太子发升于舟"是也。
zhōng hou yuē fèi kǎo lì tài zǐ fā míng wén wáng shí chēng tài zǐ yě
这句话大意是:《中候》曰:"废考,立太子发",明文王时称太子也。
huò yún zhū hóu zhī zǐ chēng shì zǐ zé chūn qiū chuán yún jìn tài zǐ shēn shēng zhèng tài zǐ huá qí tài zǐ guāng
这句话大意是:或云诸侯之子称世子,则《春秋传》云:"晋太子申生、郑太子华、齐太子光"。
yóu shì guān zhī zhōu zhì tài zǐ shì zǐ yì bù dìng yě
这句话大意是:由是观之,周制太子、世子亦不定也。
hàn zhì tiān zǐ chēng huáng dì qí dí sì chēng huáng tài zǐ
这句话大意是:汉制,天子称皇帝,其嫡嗣称皇太子;。
zhū hóu wáng zhī dí chēng shì zǐ
这句话大意是:诸侯王之嫡称世子。
hòu dài xián yīn zhī
这句话大意是:后代咸因之。
yòu yuē tài zǐ fū rén wú shì zhě hé běn
这句话大意是:又曰:太子夫人无谥者何本?
fù rén suí fu tài zǐ wú shì qí fū rén bù dé yǒu shì
这句话大意是:妇人随夫,太子无谥,其夫人不得有谥。
shì guān jīng yuē tiān zǐ zhī yuán zǐ yóu shì yě wú shì
这句话大意是:《士冠经》曰:"天子之元子,犹士也,无谥。
zhī tài zǐ yì wú shì
这句话大意是:"知太子亦无谥。
yòu yuē tiān zǐ tài zǐ zhū hóu zhī shì zǐ jiē yǐ zhū hóu lǐ qǔ yǔ jūn tóng shì wú zài zhī yì yě
这句话大意是:又曰:天子太子、诸侯之世子皆以诸侯礼娶,与君同示,无再之义也。
yòu yuē tiān zǐ zhī tài zǐ zhū hóu zhī shì zǐ jiē jiù wū zhū wài zhě zūn shī shuō xiān wáng zhī dào yě
这句话大意是:又曰:天子之太子、诸侯之世子皆就于诸外者,尊师说,先王之道也。
gù qǔ lǐ yuē wén yǒu lái xué wú wǎng jiào yān
现代白话:故《曲礼》曰:"闻有来学,无往教呢。
yì yuē fěi wǒ qiú tóng méng tóng méng qiú wǒ
这句话大意是:《易》曰:匪我求童蒙,童蒙求我。
jì yuē xiǎo xué zài gōng gōng nán zhī zuǒ tài xué zài jiāo
这句话大意是:《记》曰:小学在公宫南之左,太学在郊。
yòu yuē tài zǐ qún hòu zhī tài zǐ gōng qīng dài fū yuán shì zhī dí zǐ jiē zào xiǎo xué
这句话大意是:又曰:太子、群后之太子,公、卿、大夫、元士之嫡子,皆造小学。
xiǎo xué jīng yì zhī gōng yě
这句话大意是:小学,经艺之宫也。
tài xué zhě pì yōng xiāng shè zhī gōng
这句话大意是:太学者,辟雍、乡射之宫。
yòu yuē jūn zài lì tài zǐ zhě suǒ yǐ fáng cuàn shā
这句话大意是:又曰:君在立太子者,所以防篡杀。
qí chén zǐ zhī luàn jūn zài zhě chūn qiū zhī yì shā tài zǐ yǔ shā jūn tóng zuì
这句话大意是:齐臣子之乱君在者,《春秋》之义,杀太子与杀君同罪。
chūn qiū yuē shā qí jūn zhī zǐ xī qí yán jūn zhě míng yǔ jūn tóng yě
这句话大意是:《春秋》曰:"杀其君之子,奚其言君者,明与君同也。
jūn hōng fū rén wú zi yǒu qiǎn fù dài qí chǎn ér lì zhī hé
这句话大意是:"君薨,夫人无子有遣腹,待其产而立之何?
zūn shì zhòng zhèng yě
这句话大意是:尊适重正也。
zēng zǐ wèn yún lì shì yǐ zhǎng bù yǐ xián xián bù xiào wèi kě zhī yě
这句话大意是:《曾子问》云:立适以长不以贤,贤、不肖未可知也。
shàng shū yuē zhī rén zé zhé wéi dì nán zhī
这句话大意是:《尚书》曰:"知人则哲,惟帝难之。
lì zǐ yǐ guì bù yǐ zhǎng zhě sāi ài zēng yě
这句话大意是:"立子以贵不以长者,塞爱憎也。
gù chūn qiū gōng yáng zhuàn yuē lì shì yǐ zhǎng bù yǐ xián lì zǐ yǐ guì bù yǐ zhǎng
这句话大意是:故《春秋公羊传》曰:"立适以长不以贤,立子以贵不以长。
liè nǚ zhuàn yuē lǔ qī shì nǚ yǐ zhù ér xiào lín fù wèi zhī yuē hé xiào zhī bēi yě
这句话大意是:《列女传》曰:鲁漆室女倚柱而啸,邻妇谓之曰:"何啸之悲也?
zi yù jià hu
这句话大意是:子欲嫁吗?
wú wèi zi qiú ǒu
现代白话:我为子求偶。
nǚ yuē wú qǐ jià zāi
现代白话:"女曰:"我岂嫁啊!
wú yōu lǔ jūn lǎo ér tài zǐ shǎo yě
现代白话:我忧鲁君老而太子少也。
lín fù yuē cǐ nǎi lǔ dài fū zhī yōu yě
这句话大意是:"邻妇曰:"此乃鲁大夫之忧也。
qiě lǔ guó suī yǒu shì fù rén hé yǔ
这句话大意是:且鲁国虽有事,妇人何与?
nǚ yuē zi zhī qí yī bù zhī qí èr yě
这句话大意是:"女曰:"子知其一,不知其二也。
xī zhě jìn kè shè wú jiā xì mǎ mǎ yì chí jiàn wú yuán kuí shǐ wǒ zhōng suì bù yàn cài
现代白话:昔者晋客舍我家,系马,马佚驰,践我园葵,使我终岁不厌菜。
lín rén nǚ bēn wáng jiè wú xiōng zhuī zhī ruò liú ér sǐ lìng wú zhōng shēn wú xiōng
现代白话:邻人女奔亡,借我兄追之,溺流而死,令我终身无兄。
jīn lǔ jūn lǎo lǎo bì jiāng bèi
这句话大意是:今鲁君老,老必将悖;。
tài zǐ shǎo shǎo bì yú
这句话大意是:太子少,少必愚。
yú bèi zhī jiān jiān wěi hù qǐ
这句话大意是:愚悖之间,奸伪互起。
fu lǔ guó yǒu shì huò jí zhòng shù fù rén dú ān suǒ bì zhī
这句话大意是:夫鲁国有事,祸及众庶,妇人独安所避之?
lín fù xiè yuē zi zhī lǜ fēi wú suǒ jí yě
现代白话:"邻妇谢曰:"子之虑非我所及也。
jū sān nián lǔ guǒ nèi luàn qí chu gōng zhī
这句话大意是:"居三年,鲁果内乱,齐、楚攻之。
nán zǐ zhàn dòu fù nǚ shū bù dé xiū xī
这句话大意是:男子战斗,妇女输,不得休息。
shǐ jì yuē zhōu lì wáng bēn zhì
这句话大意是:《史记》曰:周厉王奔彘。
tài zǐ jìng nì zhào gōng zhī jiā guó rén wén zhī nǎi wéi zhī
这句话大意是:太子静匿召公之家,国人闻之,乃围之。
zhào gōng yǐ qí zǐ dài wáng tài zǐ tài zǐ jìng de tuō
这句话大意是:召公以其子代王太子,太子竟得脱。
zhào gōng zhōu gōng èr xiāng xíng zhèng hào yuē gòng hé
这句话大意是:召公、周公二相行政,号曰共和。
gòng hé shí sì nián lì wáng sǐ yú zhì
这句话大意是:共和十四年,厉王死于彘。
tài zǐ jìng cháng yú zhào gōng jiā èr xiāng nǎi gòng lì zhī wèi wáng shì wèi xuān wáng
这句话大意是:太子静长于召公家,二相乃共立之为王,是为宣王。
yòu yuē yōu wáng bì ài bāo sì shēng zǐ bó fú
这句话大意是:又曰:幽王嬖爱褒姒,生子伯服。
yōu wáng fèi hòu jí tài zǐ ér yǐ bāo sì wèi hòu bó fú wèi tài zǐ
这句话大意是:幽王废后及太子,而以褒姒为后,伯服为太子。
tài shǐ bó yáng yuē huò chéng yǐ wú kě nài hé
现代白话:太史伯阳曰:"祸成了,毋可奈何!
shēn hóu nù nǎi yǔ quǎn róng gòng gōng shā yōu wáng lì shān xià lǔ bāo sì
这句话大意是:"申侯怒,乃与犬戎共攻杀幽王丽山下,虏褒姒。
yú shì zhū hóu gòng lì gù yōu wáng tài zǐ yi jiù shì wèi píng wáng
这句话大意是:于是诸侯共立故幽王太子宜咎,是为平王。
jì nián yuē yōu wáng bā nián lì bāo sì zhī zǐ yuē bó fú wèi tài zǐ
现代白话:《纪年》曰:幽王八年,立褒姒之孔子说伯服,为太子。
shǐ jì yàn shì jiā yuē yàn jiàn qín qiě miè liù guó qín bīng lín yì shuǐ huò qiě zhì
这句话大意是:《史记·燕世家》曰:燕见秦且灭六国,秦兵临易水,祸且至。
tài zǐ dān yīn yǎng zhuàng shì èr shí rén shǐ jīng kē xiàn dū kàng dì tú wū qín wáng
这句话大意是:太子丹阴养壮士二十人,使荆轲献督亢地图于秦王。
qín jué shā kē shǐ jiāng jūn wáng jiǎn jī yàn
这句话大意是:秦觉,杀轲,使将军王翦击燕。
èr shí jiǔ nián qín bá jì yàn wáng wáng xǐ jū liáo dōng zhǎn dān yǐ xiàn qín
这句话大意是:二十九年,秦拔蓟,燕王亡,徙居辽东,斩丹以献秦。
yàn dān zi yuē tài zǐ dān zhì wū qín qín wáng yù zhī wú lǐ bù dé yì yù guī
这句话大意是:《燕丹子》曰:太子丹质于秦,秦王遇之无礼,不得意,欲归。
qín wáng bù tīng miù yán lìng wū bái tóu mǎ shēng jiǎo nǎi kě
这句话大意是:秦王不听,谬言令乌白头,马生角,乃可。
dān yǎng tiān ér tàn wū jí bái tóu mǎ shēng jiǎo
这句话大意是:丹仰天而叹,乌即白头,马生角。
qín bù dé yǐ ér qiǎn zhī wèi jī fā zhī qiáo yù xiàn dān
这句话大意是:秦不得已而遣之,为机发之桥,欲陷丹。
dān guò zhī qiáo wèi bù fā
这句话大意是:丹过之,桥为不发。
yè dào guān dān wèi jī míng suì de táo guī
这句话大意是:夜到关,丹为鸡鸣,遂得逃归。
gù yuàn wū qín yù bào zhī yǎng yǒng shì wú suǒ bù zhì
这句话大意是:故怨于秦,欲报之,养勇士,无所不至。
dān yǔ qí fu qū wǔ shū yuē dān bù xiào shēng wū pì lòu zhī guó zhǎng wū bù máo zhī dì wèi zēng de dǔ jūn zǐ yǎ xùn
现代白话:丹与其傅麹武书曰:"丹不肖,生于僻陋之国,长于不毛之地,未曾得睹有德行的人雅训。
yù yǒu suǒ chén xìng chuí lǎn zhī
这句话大意是:欲有所陈,幸垂览之。
dān wén zhàng fū zhī dào yì jié chǐ shòu rǔ yǐ shēng yě
这句话大意是:丹闻丈夫之道义节,耻受辱以生也。
zhēn zhèng suǒ xiū zhī jiàn què yǐ kuī qí jié
这句话大意是:贞正所羞之见,却以亏其节。
gù yǒu wěn hóu bù gù jù dǐng bù guò zhě
这句话大意是:故有刎喉不顾,据鼎不过者。
sī qǐ lè sǐ ér wàng shēng zāi qí xīn suǒ shǒu yě
现代白话:斯岂乐死而忘生啊,其心所守也。
jīn qín wáng fǎn lì tiān cháng hǔ láng qí xíng yù dān wú lǐ zhū hóu zuì shén
这句话大意是:今秦王反戾天常,虎狼其行,遇丹无礼,诸侯最甚。
měi niàn zhī tòng rù gǔ suǐ
这句话大意是:每念之,痛入骨髓。
jì yān guó zhī zhòng bù néng dí zhī
这句话大意是:计燕国之众,不能敌之;。
kuàng nián xiāng shǒu lì gù bù zú
这句话大意是:旷年相守,力固不足。
yù shōu tiān xià yǒng shì jí hǎi nèi yīng xióng pò guó kōng cáng yǐ fèng yǎng zhī zhòng bì gān cí yǐ shì wū qín
这句话大意是:欲收天下勇士,集海内英雄,破国空藏以奉养之,重币甘辞以市于秦。
qín tān wǒ lù ér xìn wǒ cí zé yī jiàn zhī rèn dāng qiān wàn zhī shī xū yú zhī jiān kě jiě dān wàn shì zhī chǐ
这句话大意是:秦贪我赂而信我辞,则一剑之任,当千万之师,须臾之间,可解丹万世之耻。
ruò qí bù rán lìng dān shēng wú rì wū tiān dì sǐ huái hèn wū jiǔ quán
这句话大意是:若其不然,令丹生无日于天地,死怀恨于九泉。
bì lìng zhū hóu wú yǐ wéi tàn yì shuǐ zhī běi wèi zhī shuí yǒu
这句话大意是:必令诸侯无以为叹,易水之北,未知谁有。
cǐ gài yì dài fū chǐ yě
这句话大意是:此盖亦大夫耻也。
jǐn qiǎn shū yuàn shú sī zhī
这句话大意是:谨遣书,愿熟思之。
shǐ jì lǚ hòu běn jì yuē lǚ tài hòu gāo zǔ wēi shí fēi yě
这句话大意是:《史记·吕后本纪》曰:吕太后,高祖微时妃也。
shēng xiào huì dì wéi rén rén ruò
这句话大意是:生孝惠帝,为人仁弱。
gāo zǔ yǐ wéi bù lèi wǒ cháng yù fèi tài zǐ lì qi jī zi rú yì rú yì lèi wǒ
这句话大意是:高祖以为不类我,常欲废太子,立戚姬子如意,如意类我。
jǐ dài tài zǐ zhě shù yǐ
现代白话:几代太子者数了。
lài dà chén zhēng zhī jí yòng liú hòu cè tài zǐ de wú fèi
这句话大意是:赖大臣争之,及用留侯策,太子得毋废。
yòu zhāng liáng shì jiā yuē shàng yù fèi tài zǐ lì qi fū rén zi zhào wáng rú yì
这句话大意是:又《张良世家》曰:上欲废太子,立戚夫人子赵王如意。
dà chén duō jiàn zhēng wèi néng de jiān jué zhě yě
这句话大意是:大臣多谏争,未能得坚决者也。
lǚ hòu kǒng bù zhī suǒ wéi
这句话大意是:吕后恐,不知所为。
rén huò wèi lǚ hòu yuē liú hòu shàn huà jì cè shàng xìn yòng zhī
这句话大意是:人或谓吕后曰:"留侯善画计策,上信用之。
lǚ hòu nǎi shǐ jiàn chéng hóu lǚ zé yòu liú hòu yuē jūn cháng wéi shàng móu chén jīn yù yì tài zǐ jūn ān dé gāo zhěn ér wò hu
这句话大意是:"吕后乃使建成侯吕泽幼留侯,曰:"君常为上谋臣,今欲易太子,君安得高枕而卧吗?
liú hòu yuē shǐ shàng shù zài kùn jí zhī zhōng xìng yòng chén cè
这句话大意是:"留侯曰:"始上数在困急之中,幸用臣策。
jīn tiān xià ān dìng yǐ ài yù yì tài zǐ cǐ gǔ ròu jiān suī chén děng bǎi yú rén hé yì
这句话大意是:今天下安定,以爱欲易太子,此骨肉间,虽臣等百馀人,何益?
lǚ zé qiáng yào yuē wèi wǒ huà jì
这句话大意是:"吕泽强要曰:"为我画计。
liú hòu yuē cǐ nán yǐ kǒu shé zhēng yě
这句话大意是:"留侯曰:"此难以口舌争也。
gù shàng yǒu bù néng zhì zhě tiān xià yǒu sì rén
这句话大意是:顾上有不能致者,天下有四人。
sì rén zhě nián lǎo yǐ jiē yǐ wéi shàng màn wǔ rén gù táo nì shān zhōng yì bù wéi hàn chén
现代白话:四人者年老了,皆以为上慢侮人,故逃匿山中,义不为汉臣。
rán shàng gāo cǐ sì rén
这句话大意是:然上高此四人。
jīn gōng chéng néng wú ài jīn yù bì bó lìng tài zǐ wéi shū bēi cí ān chē yīn shǐ biàn shì qǐng zhī
这句话大意是:今公诚能无爱金玉璧帛,令太子为书,卑辞安车,因使辩士请之。
lái yǐ wéi kè shí shí cóng rù cháo lìng shàng jiàn zhī zé bì yì ér wèn zhī
这句话大意是:来以为客,时时从入朝,令上见之,则必异而问之。
shàng zhī cǐ sì rén xián zé yī zhù yě
这句话大意是:上知此四人贤,则一助也。
wū shì lǚ hòu lìng lǚ zé fèng tài zǐ shū bēi cí hòu lǐ yíng sì rén
这句话大意是:"于是吕后令吕泽奉太子书,卑辞厚礼,迎四人。
sì rén zhì kè jiàn chéng hóu suǒ
这句话大意是:四人至,客建成侯所。
hàn gāo shí yī nián qíng bù fǎn shàng bìng yù shǐ tài zǐ jiāng wǎng jī zhī
这句话大意是:汉高十一年,黥布反,上病,欲使太子将,往击之。
sì rén xiāng wèi yuē fán lái zhě jiāng yǐ cún tài zǐ
这句话大意是:四人相谓曰:"凡来者,将以存太子。
tài zǐ jiàng bīng shì wēi yǐ
现代白话:太子将兵,事危了。
nǎi shuō jiàn chéng hóu yuē tài zǐ jiàng bīng yǒu gōng zé wèi bù yì tài zǐ wú gōng hái zé cóng cǐ shòu huò yǐ
现代白话:"乃说建成侯曰:"太子将兵,有功则位不益太子,无功还,则从此受祸了。
qiě tài zǐ suǒ yǔ jù jiāng jiē cháng yǔ shàng dìng tiān xià xiāo jiàng yě jīn shǐ tài zǐ jiāng zhī cǐ wú yì shǐ yáng jiàng láng yě jiē bù kěn wèi jìn lì qí wú gōng bì yǐ
现代白话:且太子所与俱将,皆尝与上定天下骁将也,今使太子将之,此无异使羊将狼也,皆不肯为尽力,其无功必了。
chén wén mǔ ài zhě zi bào jīn qi fū rén rì yè shì yù zhào wáng rú yì cháng bào jū qián shàng yuē zhōng bù shǐ bú xiào zǐ jū ài zǐ zhī shàng míng hu qí dài tài zǐ wèi bì yǐ
现代白话:臣闻母爱者子抱,今戚夫人日夜侍御,赵王如意常抱居前,上曰终不使不肖子居爱子之上,明乎其代太子位必了。
jūn hé bù jí qǐng lǚ hòu chéng jiān wéi shàng qì yán qíng bù tiān xià měng jiàng yě shàn yòng bīng jīn zhū jiāng jiē bì xià gù děng yí yí yóu chái yě
这句话大意是:君何不急请吕后承间为上泣言:黥布,天下猛将也,善用兵,今诸将皆陛下故等夷,(夷犹侪也。
nǎi lìng tài zǐ jiāng cǐ shǔ wú yì shǐ yáng jiàng láng yě mò kěn wèi yòng qiě shǐ bù wén zhī zé gǔ xíng ér xi ěr
这句话大意是:)乃令太子将此属,无异使羊将狼也,莫肯为用,且使布闻之,则鼓行而西耳。
jìn zhuó yuē gǔ xíng ér xi yán wú suǒ wèi
这句话大意是:(晋灼曰:鼓行而西,言无所畏。
shàng suī bìng qiáng zài zī chē wò ér hù zhī zhū jiāng bù gǎn bù jìn lì
这句话大意是:)上虽病,强载辎车,卧而护之,诸将不敢不尽力。
shàng suī kǔ wèi qī zǐ zì qiáng
这句话大意是:上虽苦,为妻子自强。
wū shì lǚ zé lì yè jiàn lǚ hòu lǚ hòu chéng jiān wéi shàng qì tì ér yán rú sì rén yì
这句话大意是:"于是吕泽立夜见吕后,吕后承间为上泣涕而言,如四人意。
shàng yuē wú wéi shù zǐ gù bù zú qiǎn ér gōng zì xíng ěr
现代白话:上曰:"我惟竖子固不足遣,而公自行耳。
wū shì shàng zì jiāng bīng ér dōng qún chén jū shǒu jiē sòng zhì bà shàng
这句话大意是:"于是上自将兵而东,群臣居守,皆送至灞上。
liú hòu bìng zì qiáng qǐ zhì qū yóu jiàn shàng yuē chén yi cóng bìng shén
这句话大意是:留侯病,自强起,至曲邮,见上曰:"臣宜从,病甚。
chu rén piāo jí yuàn shàng wú yǔ chu rén zhēng fēng
这句话大意是:楚人剽疾,愿上无与楚人争锋。
yīn shuō shàng yuē lìng tài zǐ wèi jiāng jūn jiān guān zhōng bīng
这句话大意是:"因说上曰:"令太子为将军,监关中兵。
shàng yuē zǐ fáng suī jí qiáng wò ér fu tài zǐ
这句话大意是:"上曰:"子房虽疾,强卧而傅太子。
shì shí shū sūn tōng wèi tài fù liú hòu xíng shǎo fù shì
这句话大意是:"是时叔孙通为太傅,留侯行少傅事。
hàn shí èr nián shàng jī pò bù guī jí yì shén yù yù yì tài zǐ
这句话大意是:汉十二年,上击破布归,疾益甚,愈欲易太子。
liú hòu jiàn bù tīng yīn jí bù shì shì
这句话大意是:留后谏,不听,因疾不视事。
shū sūn tài fù chēng shuō yǐn gǔ jīn yǐ sǐ zhēng tài zǐ
这句话大意是:叔孙太傅称说引古今,以死争太子。
shàng yáng xǔ zhī yóu yù yì zhī
这句话大意是:上佯许之,犹欲易之。
jí yàn zhì jiǔ tài zǐ shì
这句话大意是:及宴,置酒,太子侍。
sì rén zhě cóng tài zǐ nián jiē bā shí yǒu yú xū méi hào bái yì guān shén wěi
这句话大意是:四人者,从太子,年皆八十有馀,须眉皓白,衣冠甚伟。
shàng guài zhī wèn yuē bǐ hé wéi zhě
这句话大意是:上怪之,问曰:"彼何为者?
sì rén qián duì gè yán míng xìng dōng yuán gōng jiǎo lǐ xiān shēng qǐ lǐ jì xià huáng gōng
这句话大意是:"四人前对,各言名姓:东园公、角里先生、绮里季、夏黄公。
shàng nǎi dà jīng yuē wú qiú gōng shù suì gōng bì táo wǒ jīn gōng hé zì cóng wú r yóu hu
现代白话:上乃大惊,曰:"我求公数岁,公避逃我,今公何自从我儿游吗?
sì rén jiē yuē bì xià qīng shì shàn mà chén děng yì bù wéi rǔ gù kǒng wáng nì
这句话大意是:"四人皆曰:"陛下轻士善骂,臣等义不为辱,故恐,亡匿。
qiè wén tài zǐ wéi rén rén xiào gōng jìng ài shì tiān xià mò bù yán jǐng yù wèi tài zǐ sǐ zhě gù chén děng lái ěr
这句话大意是:窃闻太子为人仁孝,恭敬爱士,天下莫不延颈欲为太子死者,故臣等来耳。
shàng yuē fán gōng xìng zú tiáo hù rú chún yuē tiáo hù yóu yíng hù yě
这句话大意是:"上曰:"烦公幸卒调护(如淳曰:调护,犹营护也。
tài zǐ
这句话大意是:)太子。
sì rén wéi shòu yǐ bì qǐ qù
这句话大意是:"四人为寿已毕,起去。
shàng mù sòng zhī zhào qi fū rén zhǐ shì sì rén zhě yuē wǒ yù yì zhī bǐ sì rén fǔ zhī yǔ yì yǐ chéng nán dòng yǐ
现代白话:上目送之,召戚夫人指示四人者曰:"我欲易之,彼四人辅之,羽翼已成,难动了。
lǚ hòu zǐ zhēn ér zhǔ yǐ
现代白话:吕后子真而主了。
hàn shū wài qī chuán yuē xiào jǐng wáng huáng hòu wǔ dì mǔ yě
这句话大意是:《汉书·外戚传》曰:孝景王皇后,武帝母也。
rù tài zǐ gōng tài zǐ xìng ài zhī shēng sān nǚ yī nán
这句话大意是:入太子宫,太子幸爱之,生三女一男。
nán fāng zài shēn shí wáng fū rén mèng rì rù qí huái yǐ gào tài zǐ
这句话大意是:男方在身时,王夫人梦日入其怀,以告太子。
tài zǐ yuē cǐ guì zhēng yě
现代白话:太孔子说:"此贵征也。
wèi shēng wén dì bēng
这句话大意是:"未生,文帝崩;。
jǐng dì jí wèi wáng fū rén shēng nán
这句话大意是:景帝即位,王夫人生男。
shì shí báo huáng hòu wú zi
这句话大意是:是时,薄皇后无子。
hòu shù suì jǐng dì lì qí lì jī nán wèi tài zǐ ér wáng fū rén nán wèi jiāo dōng wáng
这句话大意是:后数岁,景帝立齐栗姬男为太子,而王夫人男为胶东王。
cháng gōng zhǔ piào yǒu nǚ yù yǔ tài zǐ wèi fēi lì jī dù ér jǐng dì zhū měi rén jiē yīn cháng gōng zhǔ jiàn de guì xìng lì jī rì yuàn nù xiè cháng zhǔ cháng zhǔ bù xǔ
这句话大意是:长公主嫖有女,欲与太子为妃,栗姬妒,而景帝诸美人皆因长公主见得贵幸,栗姬日怨怒,谢长主,长主不许。
cháng zhǔ yù yǔ wáng fū rén fū rén xǔ zhī
这句话大意是:长主欲与王夫人,夫人许之。
huì báo huáng hòu fèi cháng gōng zhǔ rì zèn lì jī
这句话大意是:会薄皇后废,长公主日谮栗姬。
jǐng dì cháng zhǔ zhū jī zi yuē wú bǎi suì hòu shàn shì zhī
现代白话:景帝尝嘱诸姬子,曰:"我百岁后,善视之。
lì jī nù bù kěn tīng jǐng dì xīn xián zhī ér wèi fā yě
这句话大意是:"栗姬怒不肯听,景帝心衔之而未发也。
cháng gōng zhǔ rì yù wáng fū rén nán zhī měi dì yì zì xián zhī
这句话大意是:长公主日誉王夫人男之美,帝亦自贤之。
yòu yǐ nǎng zhě suǒ mèng rì fú jì wèi yǒu suǒ dìng
这句话大意是:又以曩者所梦日符,计未有所定。
wáng fū rén yòu yīn shǐ rén qù dà chén lì lì jī wèi huáng hòu
这句话大意是:王夫人又阴使人趣大臣立栗姬为皇后。
dà xíng zòu shì wén yuē zi yǐ mǔ guì mǔ yǐ zǐ guì
这句话大意是:大行奏事,文曰:"子以母贵,母以子贵。
jīn tài zǐ mǔ hào yi wèi huáng hòu
这句话大意是:今太子母号宜为皇后。
dì nù yuē shì nǎi suǒ dāng yán yé
这句话大意是:"帝怒曰:"是乃所当言耶!
suì àn zhū dà xíng fèi tài zǐ wèi lín jiāng wáng lì jī yù huì bù dé jiàn yǐ yōu sǐ
这句话大意是:"遂按诛大行,废太子为临江王,栗姬愈恚,不得见,以忧死。
zú lì wáng fū rén wèi huáng hòu nán wèi tài zǐ
这句话大意是:卒立王夫人为皇后,男为太子。
hàn wǔ gù shì yuē wǔ dì shēng yī lán diàn sì suì lì wèi jiāo dōng wáng qī suì lì wèi tài zǐ
这句话大意是:《汉武故事》曰:武帝生猗兰殿,四岁,立为胶东王,七岁立为太子。
hàn shū yuē wèi huáng hòu shēng lì tài zǐ jù
这句话大意是:《汉书》曰:卫皇后生戾太子据。
yuán shòu yuán nián lì wèi huáng tài zǐ nián qī suì yǐ
现代白话:元狩元年,立为皇太子,年七岁了。
chū shàng nián èr shí jiǔ nǎi de tài zǐ shén xǐ wèi lì méi zhāng yàn yuē méi zhě qiú zǐ yuè lìng yuē sì yú gāo méi shì
这句话大意是:初,上年二十九乃得太子,甚喜,为立禖(张晏曰:禖者求子,《月令》曰:祀于高禖是。
shǐ dōng fāng shuò méi gāo zuò méi zhù
这句话大意是:)使东方朔、枚皋作禖祝。
jí zhuàng zhào shòu gōng yáng chūn qiū yòu cóng xiá qiū jiāng gōng shòu gǔ liáng
这句话大意是:及壮,诏受《公羊春秋》,又从瑕丘江公受《谷梁》。
jí guān jiù gōng shàng wèi lì bó wàng yuàn shǐ tōng bīn kè cóng qí suǒ hǎo gù duō yǐ yì duān jìn zhě
这句话大意是:及冠,就宫,上为立博望苑,使通宾客,从其所好,故多以异端进者。
yuán dǐng sì nián nà shǐ liáng dì wéi zhāo yuē liáng dì guān yě
这句话大意是:元鼎四年,纳史良娣,(韦昭曰:良娣,官也。
tài zǐ yǒu fēi yǒu liáng dì
这句话大意是:太子有妃,有良娣。
yǒu rú zǐ fán sān děng
这句话大意是:有孺子,凡三等。
chǎn zǐ nán jìn hào yuē shǐ huáng sūn
这句话大意是:)产子男进,号曰史皇孙。
zhāng yàn yuē jiē yǐ jiù shì xìng wèi shì yǐ xiāng bié yě
这句话大意是:(张晏曰:皆以舅氏姓为氏,以相别也。
wǔ dì mò wèi hòu chǒng shuāi jiāng chōng yòng shì
这句话大意是:)武帝末,卫后宠衰,江充用事。
chōng yǔ tài zǐ jí wèi shì yǒu xì kǒng shàng yàn jià hòu wèi tài zǐ suǒ zhū huì wū gǔ shì qǐ chōng yīn cǐ wèi jiān
这句话大意是:充与太子及卫氏有隙,恐上晏驾后为太子所诛,会巫蛊事起,充因此为奸。
shì shí shàng chūn qiū gāo yì duō suǒ è yǐ wéi zuǒ yòu jiē wèi gǔ dào zhòu zǔ qióng zhì qí shì
这句话大意是:是时,上春秋高,意多所恶,以为左右皆为蛊道祝诅,穷治其事。
chōng diǎn zhì wū gǔ suì zhì tài zǐ gōng jué gǔ de tóng mù rén
这句话大意是:充典治巫蛊,遂至太子宫掘蛊,得桐木人。
tài zǐ zhào wèn shǎo fù shí dé dé jù wèi shī fū bìng zhū yīn wèi tài zǐ yuē jiān chén rú cǐ tài zǐ jiāng bù niàn qín fú sū shì yé
现代白话:太子召问少傅石德,德惧为师傅并诛,因谓太孔子说:"奸臣如此,太子将不念秦扶苏事耶?
tài zǐ jí nǎi shōu bǔ chōng zhǎn yǐ wén
这句话大意是:"太子急,乃收捕充,斩以闻。
suì bù bīn kè wèi jiāng lǜ yǔ chéng xiàng liú qū máo děng zhàn
这句话大意是:遂部宾客为将率,与丞相刘屈牦等战。
tài zǐ bīng bài wáng bù dé
这句话大意是:太子兵败,亡,不得。
shàng nù shén qún xià yōu jù bù zhī suǒ chū
这句话大意是:上怒甚,群下忧惧,不知所出。
hú guān sān lǎo mào shàng shū yún zi nòng fù bīng zuì dāng chī ěr
现代白话:壶关三老茂上书云:"子弄父兵,罪当笞你。
shū zòu tiān zǐ gǎn wù
这句话大意是:"书奏,天子感寤。
tài zǐ zhī wáng yě dōng zhì hú cáng nì quán jiū lǐ zhǔ rén jiā pín cháng mài jù yǐ gěi tài zǐ
这句话大意是:太子之亡也,东至湖,藏匿泉鸠里,主人家贫,常卖屦以给太子。
tài zǐ yǒu gù rén zài hú wén qí fù shàn shǐ rén hū zhī ér fā jué
这句话大意是:太子有故人在湖,闻其富赡,使人呼之而发觉。
shǐ wéi bǔ tài zǐ tài zǐ zì dù bù dé tuō jí rù shì zì jīng
这句话大意是:史围捕太子,太子自度不得脱,即入室自经。
hòu chē qiān qiū yán tài zǐ zhī yuān suì zhuó qiān qiū wèi chéng xiàng ér zú miè jiāng chōng jiā
这句话大意是:后车千秋言太子之冤,遂擢千秋为丞相,而族灭江充家。
shàng lián tài zǐ wú gū nǎi zuò sī zǐ gōng wèi guī lái wàng sī zhī tái wū hú
这句话大意是:上怜太子无辜,乃作思子宫,为归来望思之台于湖。
tiān xià wén ér bēi zhī
这句话大意是:天下闻而悲之。
xuān dì jí wèi yǒu sī fèng shì yuē lì zhì fèng yì sān bǎi jiā
这句话大意是:宣帝即位,有司奉谥曰戾,置奉邑三百家。
yòu yuē xiào yuán huáng dì wèi tài zǐ yě mǔ yuē āi xǔ huáng hòu
这句话大意是:又曰:孝元皇帝为太子也,母曰哀许皇后。
xuān dì wēi shí shēng mín jiān
这句话大意是:宣帝微时,生民间。
nián èr suì xuān dì jí wèi
这句话大意是:年二岁,宣帝即位。
bā suì lì wèi tài zǐ
这句话大意是:八岁,立为太子。
zhuàng dà róu rén hǎo rú
这句话大意是:壮大,柔仁好儒。
jiàn xuān dì suǒ yòng duō wén fǎ lì yǐ xíng míng shéng xià dà chén yáng yùn gài kuān ráo děng zuò cì jī cí yǔ wèi zuì ér zhū cháng shì yàn cóng róng yuē bì xià chí xíng tài shēn yi yòng rú shēng
这句话大意是:见宣帝所用多文法吏,以刑名绳下,大臣杨恽、盖宽饶等坐刺讥辞语为罪而诛,尝侍宴从容曰:"陛下持刑太深,宜用儒生。
dì zuò sè yuē hàn jiā zì yǒu zhì dù běn yǐ bà wáng dào zá zhī nài hé chún rèn dé jiào hài zhèng hu
这句话大意是:"帝作色曰:"汉家自有制度,本以霸王道杂之,奈何纯任德教,害政乎!
qiě sú rú bù dá shí yí hǎo shì gǔ fēi jīn shǐ rén xuàn wū míng shí bù zhī suǒ shǒu hé zú wěi rèn
这句话大意是:且俗儒不达时宜,好是古非今,使人眩于名实,不知所守,何足委任!
nǎi tàn yuē luàn wǒ jiā zhě tài zǐ yě
这句话大意是:"乃叹曰:"乱我家者,太子也。
yáo shì shū tài zǐ ér ài huái yáng wáng yuē huái yáng wáng míng chá hǎo fǎ yi wèi wú zǐ
现代白话:"繇是疏太子而爱淮阳王,曰:"淮阳王明察好法,宜为我子。
ér wáng mǔ zhāng jié yú yóu xìng
这句话大意是:"而王母张婕妤尤幸。
shàng yǒu yì yù yòng huái yáng wáng dài tài zǐ rán yǐ shǎo yī xǔ shì jù cóng wēi qǐ gù zhōng bù bèi yān
现代白话:上有意欲用淮阳王代太子,然以少依许氏,俱从微起,故终不背呢。
yòu yuē xiào xuān wáng huáng hòu xuān dì jí wèi zhào rù hòu gōng shāo jìn wèi jié yú
这句话大意是:又曰:孝宣王皇后,宣帝即位,召入后宫,稍进为婕妤。
huò huáng hòu fèi hòu shàng lián xǔ tài zǐ zǎo shī mǔ jǐ wèi huò shì suǒ hài wū shì nǎi xuǎn hòu gōng sù jǐn shèn ér wú zi zhě suì lì wáng jié yú wèi huáng hòu lìng mǔ yǎng tài zǐ
这句话大意是:霍皇后废后,上怜许太子早失母,几为霍氏所害,于是乃选后宫素谨慎而无子者,遂立王婕妤为皇后,令母养太子。
yòu yuē xiào chéng huáng dì yuán dì tài zǐ yě
这句话大意是:又曰:孝成皇帝,元帝太子也。
mǔ yuē wáng huáng hòu yuán dì zài tài zǐ jiā shēng jiǎ guān huà táng rú chún yuē jiǎ guān guān míng
这句话大意是:母曰王皇后,元帝在太子家生甲观画堂,(如淳曰:甲观,观名。
huà táng táng míng sān fǔ
这句话大意是:画堂,堂名三辅。
huáng tú yún tài zǐ gōng yǒu jiǎ guān yòu bié chù bù zài wèi yāng gōng zhōng
这句话大意是:《黄图》云:太子宫有甲观,又别处,不在未央宫中。
wèi shì dí huáng sūn
这句话大意是:)为世嫡皇孙。
xuān dì ài zhī zì yuē tài sūn cháng zhì zuǒ yòu
这句话大意是:宣帝爱之,字曰太孙,常置左右。
nián sān suì ér xuān dì bēng yuán dì jí wèi dì wèi tài zǐ
这句话大意是:年三岁而宣帝崩,元帝即位,帝为太子。
zhuàng hǎo jīng shū kuān bó jǐn shèn
这句话大意是:壮好经书,宽博谨慎。
chū jū guì gōng shàng cháng jí zhào tài zǐ chū lóng lóu mén zhāng yàn yuē mén lóu shàng yǒu tóng lóng huáng bái hè fēi lián zhī wèi míng yě
这句话大意是:初居桂宫,上常急召,太子出龙楼门,(张晏曰:门楼上有铜龙,黄白鹤飞廉之为名也。
bù gǎn jué dào yīng shào yuē chí dào tiān zǐ dào yě
这句话大意是:)不敢绝道,(应劭曰:驰道,天子道也。
ruò jīn zhī zhōng dào gǔ shén zhòng yě
这句话大意是:若今之中道,古甚重也。
xi zhì zhí chéng mén de jué nǎi dù hái rù zuò shì mén
这句话大意是:)西至直城门,得绝乃度,还入作室门。
shàng chí zhī wèn qí gù yǐ zhuàng duì
这句话大意是:上迟之,问其故,以状对。
shàng dà yuè nǎi zhuó lìng lìng tài zǐ de jué chí dào yún
这句话大意是:上大悦,乃著令,令太子得绝驰道云。
qí hòu xìng jiǔ lè yàn jìn zhuó yuē xìng jiǔ hǎo jiǔ lè yàn
这句话大意是:其后幸酒、乐宴,(晋灼曰:幸酒,好酒乐宴。
shàng bù yǐ wèi néng
这句话大意是:)上不以为能。
ér dìng táo gōng wáng yǒu cái yì mǔ fu zhāo yí yòu ài xìng shàng yǐ gù cháng yǒu yì yù yǐ gōng wáng wèi sì lài shì zhōng shǐ dān hù tài zǐ jiā fǔ zhù yǒu lì shàng yì yǐ xiān dì yóu ài tài zǐ gù dé wú fèi
这句话大意是:而定陶恭王有才艺,母傅昭仪又爱幸,上以故常有意欲以恭王为嗣,赖侍中史丹护太子家,辅助有力,上亦以先帝尤爱太子,故得无废。
yòu yuē xiào āi huáng dì yuán dì shù sūn dìng táo gōng wáng zǐ yě
这句话大意是:又曰:孝哀皇帝,元帝庶孙,定陶恭王子也。
sì lì wèi wáng hǎo wén cí fǎ lǜ
这句话大意是:嗣立为王,好文辞法律。
yuán yán sì nián rù cháo jǐn cóng fu xiāng zhōng wèi
这句话大意是:元延四年,入朝,尽从傅、相、中尉。
shí chéng dì shǎo dì zhōng shān xiào wáng yì lái cháo dú cóng fu
这句话大意是:时成帝少弟中山孝王亦来朝,独从傅。
shàng yǐ wèn dìng táo wáng duì yuē lìng zhū hóu wáng cháo de cóng qí guó èr qiān dàn
这句话大意是:上以问定陶王,对曰:"令,诸侯王朝,得从其国二千石。
fu xiāng zhōng wèi jiē guó èr qiān dàn gù jǐn cóng zhī
这句话大意是:傅、相、中尉皆国二千石,故尽从之。
shàng lìng sòng shī tōng xí néng shuō
这句话大意是:"上令诵《诗》,通习能说。
tā rì wèn zhōng shān wáng dú cóng fu zài hé fǎ lìng
这句话大意是:他日问中山王:"独从傅,在何法令?
bù néng duì
这句话大意是:"不能对。
dì yóu cǐ xián dìng táo wáng shù chēng qí cái wèi jiā yuán fú ér qiǎn zhī shí nián shí qī yǐ
现代白话:帝由此贤定陶王,数称其材,为加元服而遣之,时年十七了。
míng nián zhēng lì wèi huáng tài zǐ xiè yuē chén xìng de jì fù shǒu fān wèi zhū hóu wáng cái zhì bù zú yǐ jiǎ chōng tài zǐ gōng
这句话大意是:明年,征立为皇太子,谢曰:"臣幸得继父守藩为诸侯王,材质不足以假充太子宫。